'Hãy đạo như một nghệ sĩ': 3 điều mà các nhà sáng tạo chưa từng tiết lộ cho bạn

'   1. Nghệ sĩ là phải biết lấy cắp   '

Tôi biết bạn sẽ nghĩ rằng ăn cắp không phải là sáng tạo. Sơn Tùng M-TP, nếu anh đạo nhạc từ 'We Don't Talk Anymore', thì anh không nên tự gọi mình là nhạc sĩ. Nhưng đây là điều Austin Kleon khẳng định trong cuốn sách best-seller toàn cầu của ông về sáng tạo “Không có gì là độc đáo 100%”. Hay như danh họa Pablo Picasso nói “Nghệ thuật là sự ăn cắp.”

Hãy thử một ví dụ. Bạn đã từng xem một quảng cáo Tết Sum Vầy của Coca-Cola hoặc Đi tìm Dory của Pixar và bị ấn tượng bởi sự sáng tạo: 'Làm thế quái nào họ có thể nghĩ ra những ý tưởng này?' Câu trả lời là họ đã học hỏi từ môi trường xung quanh. Không phải là việc sao chép mà là kết hợp và biến đổi hàng ngàn ý tưởng từ nhiều nguồn khác nhau như lịch sử nghệ thuật, giáo dục đại học, đồng nghiệp và đối thủ... Và sau khi các ý tưởng này giao thoa và kết hợp, sản phẩm sáng tạo mà bạn ngưỡng mộ đã ra đời.

Như nhà văn Jonathan Lethem đã nói, 'khi mọi người coi một điều gì đó là độc đáo, thì có thể hầu hết họ chưa biết tất cả các nguồn cảm hứng hoặc tư liệu mà người khác đã sử dụng.'. Hay như nhà văn André Gide người Pháp phát biểu, 'Mọi thứ đã được nói ra, nhưng chẳng ai muốn lắng nghe, vì vậy chúng ta phải nói đi nói lại.'

Vì vậy, đừng nghĩ rằng nghệ sĩ chỉ là ngồi trong một căn phòng trống với một quyển sổ và một cây bút trên tay, viết ra một tác phẩm nghệ thuật. Thay vào đó, hãy thu thập nhiều ý tưởng từ nhiều nguồn khác nhau. Vấn đề làm thế nào để trở thành một 'đạo chích' siêu hạng có nhiều cách tiếp cận.

Một cách là bao quanh mình với các cuốn sách: đến thư viện, tự xây thư viện tại nhà, kết bạn với những người yêu sách, viết nhiều bài Review trên Mytour - bạn có thể làm bất cứ điều gì bạn muốn. Ví dụ, mỗi đầu tháng, tôi sẽ mua 20 cuốn sách mới ra mắt. Bạn có thể nói: “Làm sao để đọc hết những cuốn sách mà mình mua”. Tất nhiên, tôi chỉ đọc được 10 cuốn là quá nhiều, nhưng cảm giác được bao quanh bởi những 'hồn ma' vĩ đại nhất thế giới là đủ để tôi bắt đầu tràn đầy sự sáng tạo trong con đường 'ăn cắp'.

Hai, chọn một thần tượng sáng tạo và đọc tất cả tác phẩm của họ. Ba, không ngừng học sau khi tốt nghiệp. Tìm kiếm trên Google mọi thứ. Đừng bao giờ hỏi người khác nếu bạn chưa tìm trên Google, vì Google sẽ cung cấp hàng trăm đường link. Bốn, luôn mang theo một cuốn sổ ghi chú. Để làm gì? Ướt sắc. Ghi lại mọi ý tưởng, từ ngữ, văn bản, thơ... bất cứ điều gì bạn cảm thấy đáng để ghi lại.

'   2. Đừng chờ đợi cho đến khi bạn biết chắc chắn bạn muốn gì   '

Trong thế giới của nghệ sĩ, có hai loại Trộm: Trộm giỏi và Trộm kém. Trộm kém chỉ sao chép từ một nguồn và sao chép hoàn toàn, Trộm giỏi sao chép từ nhiều nguồn và biết cách 'Remix'. Trộm kém ngồi chờ đợi cho đến khi 'quả táo sáng tạo' rơi xuống, Trộm giỏi học cách trộm ngay từ khi bắt đầu sự nghiệp.

Tôi nghe rất nhiều người phàn nàn rằng 'Nhưng tôi không biết đam mê của mình', 'Nhưng tôi vẫn chưa bao giờ tạo ra một ý tưởng tốt'. Nhưng 'Sự thật là, mọi người đều giống như vậy. Hãy hỏi bất kỳ nghệ sĩ nào tạo ra những sản phẩm thực sự sáng tạo, và họ sẽ nói cho bạn biết sự thật: Họ không biết những ý tưởng tuyệt vời đó đến từ đâu. Họ chỉ biết chăm chỉ làm việc. Mỗi ngày.'

Vì thế, 'Giả vờ cho đến khi bạn thành công'. Nếu bạn muốn trở thành diễn viên, hãy nhận vai diễn. Nếu bạn muốn trở thành ca sĩ, hãy lên Youtube hát nhạc Cover. Nếu bạn muốn viết sách, hãy viết tóm tắt sách trước. Hãy giả vờ là một nghệ sĩ. Không ai cạnh tranh với bạn. Ví dụ, nếu mỗi ngày bạn viết 1 trang tiểu thuyết, sau 365 ngày, bạn đã có một cuốn sách đủ dày để sử dụng. Như Salvador Dalí, danh họa vĩ đại của Catalonia, Tây Ban Nha đã nói: 'Những người không biết bắt chước, không tạo ra điều gì mới mẻ.'

Có hai điều cần lưu ý khi bạn bắt đầu bắt chước: Một, bạn sẽ chôm chỉa từ ai. Hai, bạn chọn chép cái gì. Câu thứ nhất dễ hiểu, bạn thần tượng ai thì hãy mô phỏng họ. Ví dụ, hãy học cách: trắng và thơ ngây như Ngọc Trinh, mắng đàn ông 'duyên dáng' như chị Trang Hạ, diễn hài giỏi như Hoài Linh. Nếu có thể, hãy thẳng thắn sao chép 99% 'DNA' của họ. Như Paulo Coelho, tác giả của Nhà Giả Kim, đã nói: “Bạn phải trở thành người mà chưa bao giờ bạn nghĩ bạn có thể trở thành. Dần dần, bạn sẽ khám phá ra rằng bạn cũng có thể đạt đến tầm cao như họ, nhưng cho đến lúc đó, hãy tiếp tục bắt chước và tập sáng tạo.”

Câu hỏi thứ hai khó hơn nhiều. Vì cuối cùng, nếu bạn giống 100% người bạn hâm mộ, thì thế giới còn cần bạn làm gì. Đây là điểm khác biệt giữa một kẻ Trộm giỏi và một kẻ Trộm tồi. Một kẻ chỉ mãi chép, trong khi một kẻ, sau khi gặp một số thách thức không thể chép, sẽ tự biết sáng tạo để vượt qua chúng, tìm ra tiếng nói riêng, phong cách riêng. Như Austin Kleon đã nói: 'Hãy đóng góp cái gì đó cho thế giới mà chỉ mình bạn mới có thể làm được.'

'   3. Viết một cuốn sách mà bạn muốn đọc   '

Có một câu chuyện về Bradford Cox, thành viên của ban nhạc Rock nổi tiếng Deerhunter của Mỹ. Ông ta nói rằng: 'Khi tôi còn nhỏ, tôi không có Internet, vì vậy tôi phải đợi đến ngày phát hành album của nhóm nhạc yêu thích nhất của tôi. Vì vậy, tôi đã chơi một trò chơi: tôi sẽ ngồi và thu âm lại album 'giả mạo'. Sau đó, khi album chính thức ra mắt, tôi sẽ so sánh các bài hát tôi viết với các bài hát chính thức. Và bạn biết không, rất nhiều bài hát 'giả mạo' này cuối cùng đã trở thành những bài hát của ban nhạc Deerhunter.'

Nếu có một điều thế giới này không cần, đó là sự phàn nàn. Chán với trò chơi của Chúa Nhẫn? Bài hát mới của Linkin Park không giữ được chất lượng? Tác phẩm mới của Nguyễn Nhật Ánh quá cũ kỹ. Thay vì ngồi đó và phàn nàn, tại sao bạn không biến năng lượng đó thành một sản phẩm. Đừng chỉ nghĩ về sáng tạo, hãy hành động sáng tạo. Không thích đoạn hát này, viết ra một đoạn mà bạn cho là tốt hơn. Không thích kết thúc, hãy tự viết một câu chuyện 'fan fiction'. Bằng cách này, thế giới này sẽ trở nên ít phiền muộn và thú vị hơn chút xíu.

Tóm lại, khẩu hiệu của Đảng Sáng Tạo nên được treo trước mọi cánh cửa nhà vệ sinh ở các Agency: 'Hãy vẽ bức tranh mà bạn muốn nhìn, hãy kinh doanh thứ bạn muốn mua, hãy chơi bản nhạc bạn muốn nghe, hãy viết cuốn sách bạn muốn đọc, hãy xây dựng sản phẩm bạn muốn sử dụng - và hãy làm cho công việc bạn muốn thành công.'

Nếu bạn yêu thích Austin Kleon, hãy đọc thêm cuốn sách Tính Năng Tự PR, một cuốn sách vui nhộn và hấp dẫn như một bộ truyện tranh, hoặc xem đánh giá từ Mytour tại ĐÂY. Cuốn sách này của Austin tiết lộ 10 bí mật về người sáng tạo, nhưng tôi chỉ ăn cắp được 3. 7 phần còn lại cũng chứa rất nhiều chi tiết thú vị như:

9/ Hãy là một người lười biếng: 'Tôi [Austin Kleon] là một gã lười biếng, với công việc từ sáng đến tối, sống trong một khu vực yên tĩnh cùng với vợ và chú chó. Những hình ảnh lãng mạn về cuộc sống của các thiên tài sáng tạo bạn thường thấy trên TV, thường chỉ là hư cấu. Chỉ có siêu anh hùng và những kẻ muốn chết trẻ mới sống như vậy. Điểm quan trọng là: Cần rất nhiều năng lượng để có thể sáng tạo. Bạn sẽ không thể làm việc nếu bạn tiêu tốn chúng vào những điều không quan trọng...Vì vậy, tốt nhất hãy ăn sáng, vận động, đi bộ và nhớ ngủ đủ giấc.'

4/ Sử dụng tay, đừng chỉ dùng chuột: Austin mua 2 chiếc bàn: 1 để máy tính và dụng cụ vẽ kỹ thuật số, 1 để giấy, bút, thước, màu... và anh khuyên bạn nên làm như vậy. Bạn nên sử dụng cả cơ thể của mình, di chuyển, sờ, nắm, chạm vào những vật thật để sáng tạo, đừng chỉ ngồi trước màn hình máy tính.

3/ Hãy giữ lại những sở thích cá nhân của bạn: 'Những người sáng tạo cần thời gian để không làm gì cả. Tôi tìm ra một số ý tưởng hay nhất của mình khi tôi cảm thấy chán chường, đó là lý do tại sao tôi không bao giờ mang quần áo của mình đi giặt ở cửa tiệm. Tôi thích tự giặt quần áo của mình - việc nhà này chán nhưng lại giúp tôi nảy sinh ra nhiều ý tưởng. Nếu bạn đang gặp khó khăn trong việc tìm ý tưởng, hãy làm những việc đơn giản như rửa bát. Hoặc ra ngoài đi bộ một đoạn đường dài. Hoặc ngồi nhìn vào một điểm trên tường trong một khoảng thời gian dài. Như nghệ sĩ Maira Kalman đã nói, 'Trốn tránh công việc là cách để tôi tập trung suy nghĩ'

Còn nhiều câu chuyện hấp dẫn từ cuốn sách toàn cầu bán chạy nhất về sự sáng tạo này. Nhưng bây giờ, tôi đã đủ ăn cắp. Còn bạn, hãy dừng việc đọc và bắt đầu sự nghiệp 'ăn cắp như một nghệ sĩ' của bạn ngay bây giờ.

Tay Phương Tây, Mytour