Các vấn đề tại Tesla của Elon Musk không chỉ giới hạn ở mối quan hệ của ông với Twitter.

Tờ CNN đánh giá, có một quan điểm sai lầm phổ biến về Elon Musk và Tesla: 'Mối quan hệ' của tỷ phú giàu nhất hành tinh với Twitter không phải là lý do chính khiến cổ phiếu Tesla lao dốc không phanh trong năm nay. Nhưng đợt bán tháo cổ phiếu của Tesla trong tuần này đã chứng minh rằng các vấn đề tại công ty xe hơi của Musk không chỉ giới hạn ở Twitter.
Ngay cả khi Musk đưa ra tín hiệu rằng ông có thể từ bỏ chức vụ Giám đốc điều hành của mình tại Twitter, các nhà đầu tư vẫn lo ngại về triển vọng doanh thu và lợi nhuận của Tesla đang trở nên tồi tệ hơn. Có một dấu hiệu rõ ràng cho thấy nhu cầu đang suy yếu là khi Tesla công bố một đợt giảm giá xe - điều hiếm hoi xảy ra. Công ty đã đưa ra hai chương trình giảm giá cho những người đặt mua xe trước cuối năm, với mức giảm giá ban đầu là 3.750 USD vào đầu tháng này. Tesla sau đó tăng mức giảm giá đó lên 7.500 USD vào thứ năm.
Dan Ives, nhà phân tích công nghệ của Wedbush Securities và là một nhà đầu cơ giá lên của Tesla, người đã cắt giảm mục tiêu giá cổ phiếu của Tesla từ 250 USD xuống còn 175 USD cho biết: “Rõ ràng Tesla đang bắt đầu nhận thấy nhu cầu ở Trung Quốc và Mỹ đang giảm sút. Việc đưa ra chiến dịch giảm giá như giọt nước tràn ly đối với cổ phiếu Tesla”.
Một lý do khác khiến cổ phiếu Tesla giảm giá là: Nền kinh tế Mỹ có thể sẽ rơi vào suy thoái vào năm tới, ảnh hưởng đến doanh số bán ô tô. Musk cho biết vào hôm thứ năm rằng ông dự đoán nền kinh tế sẽ rơi vào “suy thoái nghiêm trọng” vào năm 2023.
Ông nói: “Tôi tin rằng sẽ có những tình huống to lớn hơn so với những gì mọi người đang nghĩ hiện tại”, đồng thời nêu rõ rằng nhà cửa và xe hơi sẽ chịu “tác động không đồng đều” do điều kiện kinh tế.
ĐÁNH GIÁ KHÓ HIỂU
Một phần của vấn đề với giá cổ phiếu của Tesla là các nhà phê bình đang đặt ra câu hỏi liệu công ty này có xứng đáng với mức định giá hàng nghìn tỷ USD vào đầu năm hay không. Trong giai đoạn cao điểm, Tesla có giá trị cao hơn cả 12 nhà sản xuất ô tô lớn nhất thế giới cộng lại, mặc dù doanh số bán hàng của họ chỉ bằng một phần nhỏ. Hiện nay, giá trị của Tesla là 399 tỷ USD.
Chuyên gia Gene Munster của Loup Ventures, một fan hâm mộ khác của Tesla, nói: “Tesla đã tiến xa trong thời gian ngắn. Tôi vẫn tin rằng họ có thể trở thành một công ty lớn hơn nhiều. Tôi nghĩ rằng sẽ lại thấy những con số đó một lần nữa. Nhưng có thể sẽ mất một thời gian dài, rất lâu để đạt được điều đó”.
Triển vọng tăng trưởng của Tesla - mục tiêu tăng trưởng doanh số 50% hàng năm, đã đóng góp vào mức định giá của công ty. Tuy nhiên, vào tháng 10, công ty đã thừa nhận rằng họ sẽ không đạt được mục tiêu bán hàng cho năm nay.
Giá cổ phiếu tăng vọt – lên đến 743% chỉ trong năm 2020 – cũng được thúc đẩy bởi danh tiếng thiên tài của Musk, người được xem là người sẽ thay đổi ngành công nghiệp ô tô toàn cầu.
Ives nói: “Nhờ Elon Musk mà Tesla được coi là một công ty công nghệ đột phá hơn là một nhà sản xuất ô tô”.
HỨA NHIỀU, THẤT HỨA NHIỀU
Những người chỉ trích Tesla cho biết đa số mức định giá cao của họ dựa trên những lời hứa mà Musk đưa ra về các sản phẩm trong tương lai. Tuy nhiên, nhiều trong số đó đến chậm sau nhiều năm so với lời hứa ban đầu.
Một ví dụ điển hình là Cybertruck, chiếc xe bán tải của Tesla, lần đầu tiên được giới thiệu ba năm trước với lời hứa rằng việc sản xuất sẽ bắt đầu vào năm 2021. Giờ đây, Tesla dự kiến sẽ bắt đầu sản xuất Cybertruck vào năm sau, với kế hoạch tăng cường sản xuất vào năm 2024, chậm nhiều năm so với dự kiến ban đầu.
Gordon Johnson, một trong những nhà phê bình nặng nề nhất của Tesla, cho biết: “Elon Musk có vấn đề với sự thật. Khi mọi người nói rằng anh ấy là một thiên tài và nhà đổi mới, điều đó dựa trên tất cả những lời hứa mà anh ấy không bao giờ thực hiện được”.
Johnson dự đoán cổ phiếu Tesla sẽ giảm mạnh hơn nữa khi công ty bắt đầu được định giá giống như các nhà sản xuất ô tô khác thay vì dựa trên những lời hứa. Ông cho biết để đạt được các mục tiêu tăng trưởng, Tesla cần phải xây dựng các nhà máy mới gần như hàng năm, nhưng các nhà máy mới ở Đức và Texas vẫn chưa hoạt động hết công suất. Ông cũng nói rằng nhà máy của họ ở Trung Quốc đã phải thu hẹp quy mô sản xuất do doanh số bán hàng yếu trên thị trường.
Ông nói: “Nhu cầu ở Mỹ đã giảm. Hai tháng trước, thời gian chờ đợi xe là hai hoặc ba tháng. Bây giờ bạn có thể nhận được một cái ngay lập tức. Họ đang sản xuất nhiều xe hơn số xe họ bán trong quý thứ ba liên tiếp. Đó là dấu hiệu cho thấy năng lực dư thừa”.
Tesla vẫn là nhà sản xuất xe điện lớn nhất trên thế giới, mặc dù danh hiệu này đang bị thách thức ở một số thị trường bởi Volkswagen ở châu Âu và BYD ở Trung Quốc. Và có nhiều đối thủ cạnh tranh hơn từ các nhà sản xuất ô tô lâu đời như Ford và GM.
VAI TRÒ CỦA TWITTER
Dĩ nhiên, Twitter vẫn có ảnh hưởng đến giá cổ phiếu của Tesla trong năm nay: Giá cổ phiếu của Tesla đã giảm 66% kể từ khi Musk công bố quan tâm đến Twitter vào tháng 4, với mức giảm 45% kể từ khi ông hoàn tất thỏa thuận vào cuối tháng mười.
Các nhà đầu tư thất vọng khi Musk bán cổ phiếu Tesla để mua Twitter với giá 44 tỷ USD. Ông đã bán cổ phiếu Tesla trị giá 23 tỷ USD kể từ khi công bố quan tâm đến Twitter vào tháng tư.
Trong cuộc họp hôm thứ năm, Musk cam kết bán cổ phiếu Tesla đến ít nhất năm 2024, nhưng ông đã không thực hiện đúng cam kết trước đó vào tháng 4.
“Nói đã bán cổ phiếu là nói dối”, Ives nói, nhà đầu tư muốn thấy hành động hơn là lời nói.
Một yếu tố khác là Musk tự xưng là CEO của Twitter, công ty thứ ba ông lãnh đạo, cùng với Tesla và SpaceX. Nhiều người nghĩ rằng việc Musk mất tập trung vào Tesla khiến những người hâm mộ ở Phố Wall lo sợ.
Musk đã thăm dò ý kiến trên Twitter về việc từ bỏ chức danh CEO của mình. 57,5% người đã bỏ phiếu muốn ông từ chức.
Kết quả thăm dò vào cuối ngày chủ nhật đã tăng giá cổ phiếu Tesla vào đầu phiên thứ hai, nhưng sau đó cổ phiếu này đã giảm một chút và mất giá mỗi ngày.
Bây giờ câu hỏi là thiệt hại mà Twitter gây ra cho thương hiệu Tesla là bao nhiêu? Musk đã sa thải hàng nghìn nhân viên, cấm các nhà báo nhưng lại cho phép các tài khoản bị cấm hoạt động trở lại.
Điều này có thể khiến một số người quý mến Musk nhưng lại khiến những người mua tiềm năng khác tức giận.
Munster nói: “Tôi tin rằng đó là một thiệt hại có thể đo lường được”. Ông tin rằng việc Musk công khai thời gian tại Twitter đã khiến Tesla mất 5% doanh số bán hàng.
