Hiểu về trẻ đi ngoài có máu: nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

1. Phát hiện trẻ đi ngoài có máu qua những biểu hiện thông thường

Khi trẻ đi ngoài có máu, nếu cha mẹ chú ý đến phân của trẻ sẽ thấy một trong những dấu hiệu sau:

1.1. Phân có màu đen

Phân màu đen thường là kết quả của máu được oxy hóa sau thời gian tiêu hóa hoặc lưu giữ trong đại tràng. Trong nhiều trường hợp, máu hòa tan trong phân tạo ra màu đen hoặc chỉ một phần. Khi phân tan trong nước, máu có thể hiển thị màu đỏ.

1.2. Phân có màu đỏ đậm hoặc đỏ tươi

Đây là dấu hiệu của máu tươi hoặc máu được chảy trong thời gian gần trước khi trẻ đi đại tiện. 

Tình trạng đi ngoài có máu cung cấp thông tin quan trọng về hệ tiêu hóa của trẻ, giúp bác sĩ đưa ra chẩn đoán. Vì vậy, cha mẹ nên quan sát kỹ lưỡng và cung cấp thông tin này. Ngoài ra, trẻ có thể xuất hiện các triệu chứng khác như: phân có mùi khác thường, phân kèm theo nhầy, có bọt,… 

Các triệu chứng liên quan đến đường tiêu hóa cũng cần được quan sát kỹ lưỡng và cung cấp thông tin cho việc chẩn đoán, bao gồm: đau bụng, buồn nôn, mệt mỏi, xanh xao, chán ăn, sưng nóng hậu môn,…

Chảy máu liên tục có thể dẫn đến mất máu và tình trạng xanh xao của trẻ

Tình trạng này có thể xảy ra một vài lần do tổn thương niêm mạc gây ra, nhưng nếu kéo dài và kèm theo các triệu chứng khác, cha mẹ không nên bỏ qua. Nếu để bệnh kéo dài, chảy máu liên tục có thể dẫn đến mất máu, làm cho cơ thể trẻ trở nên xanh xao, và phát triển chậm,…

2. Nguyên nhân gây chảy máu khi trẻ đi ngoài là gì?

Hệ tiêu hóa của trẻ nhỏ chưa hoàn thiện, vì vậy họ dễ bị mắc các bệnh lý đường ruột, có thể biểu hiện dưới dạng chảy máu khi đi đại tiện. Chảy máu khi đi đại tiện có thể là dấu hiệu của một số bệnh lý như:

2.1. Tắc nghẽn ruột

Tắc nghẽn ruột là một trong những vấn đề tiêu hóa phổ biến ở trẻ nhỏ, có thể do vi khuẩn, virus, ký sinh trùng, hoặc tác động của môi trường gây ra. Triệu chứng của bệnh thường bao gồm việc đi tiêu nhiều lần trong ngày (4 lần trở lên), phân kèm theo dịch nhầy và máu, và có thể xuất hiện bọt. 

Vì trẻ thường phải đi tiêu nhiều lần và niêm mạc ruột bị tổn thương, nên khi đi ngoài, trẻ có thể cảm thấy không thoải mái, gặp khó khăn, và thậm chí quấy khóc,…

2.2. Uớt ruột đại trực tràng

Uớt ruột đại trực tràng thường xảy ra ở người lớn hơn, nhưng trẻ em, đặc biệt là những người ăn nhiều chất béo, thiếu chất xơ, béo phì, hoặc có thói quen ăn không lành mạnh, cũng có nguy cơ mắc bệnh. Uớt ruột thường lành tính, nhưng nếu xuất hiện số lượng lớn và kích thước tăng dần, có thể gây cản trở cho hoạt động của ruột. Khi tiếp xúc với chất tiêu hóa, uớt ruột có thể bị tổn thương, gây ra chảy máu và dẫn đến máu kèm theo phân.

Nếu trẻ mắc bệnh đi ngoài ra máu do polyp đại tràng, cần thăm khám để kiểm tra vì có nguy cơ biến chứng thành tắc ruột.

Bệnh lồng ruột cấp tính là một nguy hiểm đối với sức khỏe của trẻ nhỏ

2.3. Tình trạng lồng ruột cấp tính

Bệnh này xảy ra khi một phần ruột bị xoắn ngược, chui vào trong phần ruột gần đó. Tình trạng này thường xuất hiện ở trẻ dưới 2 tuổi do cấu trúc ruột của họ chưa ổn định.

Dấu hiệu của bệnh bao gồm: đau bụng quặn quạnh, trẻ nôn mửa, đi ngoài có máu và đờm nhớt, quấy khóc dữ dội,… Đây là biến chứng cấp tính nguy hiểm, trẻ cần được đưa tới bệnh viện cấp cứu ngay lập tức để tránh biến chứng.

2.4. Bệnh sốt thương hàn

Sốt thương hàn là một bệnh nhiễm trùng hệ tiêu hóa, được gây ra bởi vi khuẩn Salmonella Typhi. Chúng xâm nhập và sinh sống trong đường ruột, sau đó lây lan khắp cơ thể. Triệu chứng bao gồm tiêu chảy kèm máu, sốt cao hơn 40 độ C, nổi ban toàn thân, đổ mồ hôi nhiều,…

Càng có nhiều dấu hiệu, đặc biệt là dấu hiệu toàn thân, thì bệnh thương hàn ở trẻ càng nặng. Điều trị sớm giúp giảm tổn thương của vi khuẩn đối với hệ tiêu hóa và sức khỏe tổng quát.

2.5. Bệnh viêm ruột

Crohn là một bệnh viêm đường ruột hệ thống, gây viêm nhiễm nặng nề cho các mô ruột, có thể dẫn đến chảy máu. Tình trạng viêm này ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng hấp thu dinh dưỡng, khiến trẻ kiệt sức và kém phát triển,…

Cần đề phòng biến chứng hoại tử mô ruột ở trẻ mắc bệnh Crohn nếu xuất hiện triệu chứng chảy máu khi đi ngoài.

Thiếu Vitamin K có thể gây chảy máu trong phân

2.6. Thiếu Vitamin K

Một số tổn thương nhỏ trong ruột có thể xảy ra do nhiều yếu tố, thường chỉ gây chảy máu ít và tự lành. Tuy nhiên, ở trẻ thiếu Vitamin K, rối loạn chảy máu có thể làm tình trạng chảy máu trở nên nghiêm trọng hơn. Khi đó, máu chảy khó kiểm soát, làm máu lẫn vào phân.

Thiếu Vitamin K thường gặp ở trẻ dưới 6 tháng tuổi, vì vậy mẹ cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng để cung cấp đủ Vitamin K cho bé.

3. Cha mẹ phải làm gì khi trẻ đi ngoài ra máu?

Không nên xem nhẹ khi trẻ đi ngoài ra máu, đặc biệt khi máu ra nhiều, kéo dài và đi kèm với các triệu chứng bệnh lý khác. Nếu không kiểm soát tốt, trẻ có thể bị thiếu máu, suy dinh dưỡng, mất cân bằng điện giải, phát triển chậm,…

Vì vậy, khi có dấu hiệu bệnh, cần đưa trẻ tới cơ sở y tế để kiểm tra và điều trị. Biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt là trong lồng ruột cấp tính hoặc thương hàn, có thể xảy ra bất kỳ lúc nào, vì vậy cần can thiệp y tế kịp thời.

Khi trẻ bắt đầu đi ngoài ra máu, cần đưa trẻ đi khám ngay.

Ngoài ra, không nên tự mua thuốc cho trẻ điều trị, việc xét nghiệm và điều trị cần phải có chỉ dẫn của bác sĩ. Dưới đây là một số phương pháp điều trị:

• Sử dụng kháng sinh nếu do vi khuẩn và có nhiễm trùng.

• Điều trị triệu chứng: Thuốc chống nôn, thuốc giảm đau, thuốc giảm tiêu chảy, thuốc bổ sung men vi sinh,…

• Phẫu thuật xử lý tình trạng lồng ruột, polyp đường ruột,…

• Bổ sung nước và điện giải đầy đủ.

Trong quá trình điều trị, cha mẹ cần theo dõi chặt chẽ các triệu chứng để có thể can thiệp kịp thời, đưa trẻ đi cấp cứu khi cần thiết.