Buzz
Kiến Honeypot, hoặc kiến mật, là những công nhân đặc biệt của một số loài kiến chỉ có một nhiệm vụ duy nhất là hút mật hoa và tích trữ, biến chúng thành mật ngọt.
Có lẽ bạn chưa biết rằng, ngoài ong mật, còn có những loài côn trùng khác có khả năng tạo ra sản phẩm tự nhiên có vị ngọt, sánh và có màu từ nâu đến vàng mà chúng ta gọi là mật ong. Một số loài ong khác, cũng như ong vò vẽ và thậm chí cả ong bắp cày, được biết đến là tạo ra những loại mật có vị ngọt tương tự, nhưng có lẽ loài côn trùng phổ biến nhất chuyển đổi mật hoa thành mật chính là kiến Honeypot, với loài phổ biến nhất là Camponotus inflatus, chúng là những công nhân chính trị của đàn kiến, chịu trách nhiệm xây dựng kho chứa mật khi thức ăn trở nên khan hiếm.
Thuộc họ Formicidae, kiến mật sống ở những vùng khí hậu nóng và khô trên toàn thế giới. Một số cá thể thậm chí còn được ghi nhận sống tại các sa mạc nóng chảy. Theo ghi nhận, loài kiến này được phát hiện lần đầu tiên ở Australia vào năm 1881 bởi nhà tự nhiên học người Mỹ - Henry Christopher McCook. Dần dần, chúng đã phát triển và di cư ra nhiều vùng khác. Chất lỏng trong bụng kiến mật có vị rất ngọt và là một nguồn đường dinh dưỡng. Thậm chí, một số bộ lạc thổ dân ở Australia vẫn thỉnh thoảng ăn kiến mật.
Trên thực tế, đây là những con kiến thợ giỏi nhất trong việc ăn mật hoa thu được từ nhiều loại thực vật khác nhau. Chúng sẽ ăn liên tục cho đến khi bụng của chúng nở ra đến mức trông chúng như sắp vỡ và làm nổ chất lỏng màu hổ phách bên trong. Được biết đến với cái tên 'kiến mật', chất lỏng ngọt ngào màu hổ phách trong bụng của chúng sẽ được tiết ra bất cứ khi nào các thành viên trong đàn của chúng cần thức ăn.
Thức ăn chính của kiến mật là mật hoa và nước cây chứa nhiều đường. Chúng cũng ăn chất lỏng từ các côn trùng khác, dịch ngọt từ rệp vừng và thậm chí là động vật chết. Kiến thợ rời tổ để kiếm thức ăn. Sau khi tìm thấy thức ăn, chúng ăn đến khi no và quay trở về tổ. Kiến thợ sẽ ghé thăm những con kiến mật và nôn ra một phần bữa ăn cho chúng.
Những loài như Camponotus inflatus liên tục cung cấp mật và phấn hoa cho kiến mật. Khi bụng của kiến mật đầy đến mức không thể di chuyển, chúng sẽ treo lơ lửng trên mái tổ cho đến khi kiến đồng loại cần được ăn mật.
Hình dáng phần bụng là điểm đặc biệt nhất về loài kiến này. Phần bụng của chúng to, tròn và nhìn như đầy những giọt mật trong suốt vàng óng lấp lánh.
Hầu hết các loài kiến mật được tìm thấy ở các vùng sa mạc, khô cằn ở Úc, Mỹ, Mexico và châu Phi, nơi việc tìm kiếm thức ăn có thể khó khăn, vì vậy việc sản xuất và lưu trữ mật được xem là một cách thích nghi để tồn tại trong môi trường khắc nghiệt này.
Nhiệm vụ của kiến mật đơn giản, chỉ cần béo lên càng nhanh càng tốt. Chúng càng to béo bấy nhiêu càng tốt. Thực tế, kiến mật rất ít khi di chuyển, chúng luôn yên lặng treo trên nóc tổ và chỉ di chuyển khi thật sự cần thiết.
Kiến Honeypot là một nguồn tài nguyên quý giá, đến mức các đàn kiến đôi khi sẽ tấn công và đánh cắp lẫn nhau. Ở Úc, người thổ dân cũng rất ưa thích những con côn trùng chứa mật ngọt này và sẽ đào xung quanh tổ kiến để tìm chúng.
Một chút kiến mật có thể được bắt lấy và nhai ngay lập tức. Mặc dù hành động này có thể đáng sợ, nhưng nguồn dinh dưỡng dồi dào trong bụng của chúng là lý do khiến kiến mật trở thành một món ăn đặc biệt.
Trong bộ phim tài liệu Trials Of Life năm 1990, đạo diễn David Attenborough đã được ghi hình nhét một con kiến vào miệng và ông cũng thực sự thưởng thức vị của chúng.
Thay vì cất giữ thức ăn trong một kho lạnh trong tổ như những loài kiến khác, kiến mật thợ mang thức ăn về và… “tẩm bổ” cho đồng loại. Cứ như vậy, bụng kiến mật có thể phình to như một quả nho. Trong thời gian khan hiếm thức ăn, kiến mật sẽ cung cấp nguồn dinh dưỡng cho những thành viên khác trong tổ. Khi đó, những con kiến thợ chỉ cần kéo râu của kiến mật và chúng sẽ được thưởng thức... bãi nôn dinh dưỡng do kiến mật thải ra.
Theo một nghiên cứu của các nhà khoa học, mặc dù có vẻ mật kiến và mật ong giống nhau, nhưng mật của kiến có độ đặc ít hơn so với mật ong. Nó ngọt, nhưng không hoàn toàn ngọt như mật ong mà con người chúng ta vẫn quen dùng, ngoài ra mật kiến còn có một chút vị chua không có trong mật ong.
Cũng giống như các loài anh em của chúng trong thế giới loài kiến, kiến mật tổ chức xã hội theo các tầng, cấp, trong đó mỗi cấp có nhiệm vụ riêng.
Vị trí cao nhất trong đàn thuộc về kiến chúa, đảm nhiệm vai trò sinh sản. Tuy nhiên cần lưu ý rằng trong một đàn kiến mật, không phải cá thể nào cũng là kiến mật. Trong một đàn kiến, một số là kiến đực có trách nhiệm hòa giải với kiến chúa tạo ra những thế hệ mới. Số còn lại là kiến thợ và một bộ phận nhỏ khác đóng vai trò tìm kiến mật.
