Hướng dẫn cách cung cấp canxi cho trẻ đúng cách và an toàn

1. Vai trò và nhu cầu canxi của trẻ

1.1. Vai trò của canxi

Canxi đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển chiều cao, sức khỏe và độ cứng cáp của xương của trẻ em. Canxi chiếm khoảng 1.5% - 2% tổng trọng lượng cơ thể và phần lớn nằm trong xương và răng. Không chỉ tham gia vào cấu trúc của xương và răng, canxi còn là yếu tố chính tạo nên khung xương của cơ thể.

Ngoài ra, canxi còn đóng vai trò quan trọng trong nhiều hoạt động khác như: hỗ trợ quá trình đông máu, truyền tín hiệu của tế bào thần kinh và có tác dụng co cơ. Trẻ em có thể phát triển tình trạng xương yếu, còi xương, phát triển chậm, biến dạng xương, răng yếu, răng mọc không đều, dễ bị sâu răng, và có thể bị còi xương khi thiếu hụt canxi.

Hơn nữa, việc thiếu canxi cũng ảnh hưởng đến truyền tải tín hiệu của tế bào thần kinh, do đó trẻ em thường trải qua tình trạng giật mình và khó chịu khi ngủ vào ban đêm, đồng thời có thể gặp phải rối loạn vận động.

Hệ miễn dịch cũng bị ảnh hưởng và giảm khả năng nhận diện để loại bỏ tế bào ung thư trong cơ thể khi trẻ thiếu hụt canxi. Sự thiếu hụt canxi ảnh hưởng đến trẻ em dưới 9 tuổi bằng cách làm cho trẻ mất sự hứng thú trong việc ăn, cảm thấy mệt mỏi, dễ bị ngã hoặc cảm giác tê mỏi ở chân và tay.

Đối với trẻ từ 9 đến 16 tuổi, sự thiếu hụt canxi có thể khiến trẻ trở nên cáu kỉnh, hay ra mồ hôi, mệt mỏi và thiếu động lực trong hoạt động vận động.

Canxi đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sự phát triển chiều cao của trẻ

1.2. Nhu cầu canxi

Nhu cầu về canxi sẽ thay đổi theo từng độ tuổi của trẻ, cụ thể như sau:

• Cần 300 mg canxi mỗi ngày cho trẻ dưới 6 tháng tuổi.

• Cần bổ sung 400 mg canxi mỗi ngày cho trẻ từ 7 - 12 tháng tuổi.

• Cần bổ sung 500 mg canxi mỗi ngày cho trẻ từ 12 tháng - 3 tuổi.

• Cần cung cấp 600 mg canxi mỗi ngày cho trẻ từ 4 - 6 tuổi.

• Cần cung cấp 700 mg canxi mỗi ngày cho trẻ từ 7 - 9 tuổi.

• Cần 1000 mg canxi mỗi ngày cho trẻ 10 tuổi.

• Cần bổ sung 1200 mg canxi mỗi ngày cho trẻ từ 11 - 24 tuổi.

Theo các chuyên gia, chỉ khoảng 70 - 80% canxi trong thức ăn được hấp thụ vào cơ thể qua đường ruột. Do đó, việc cung cấp đủ lượng canxi cho trẻ nhỏ để phát triển khỏe mạnh là điều quan trọng mà các bậc cha mẹ cần lưu ý.

2. Nguyên nhân gây thiếu hụt canxi ở trẻ nhỏ

• Trẻ có thể bị thiếu canxi do ngạt thở hoặc thiếu oxy trong quá trình sinh nở.

• Do mẹ mắc tiểu đường khi mang thai hoặc bị ngộ độc thai nghén.

• Chế độ ăn uống thiếu canxi.

• Trẻ không được tiếp xúc đủ ánh nắng mặt trời do cha mẹ không đưa ra ngoài đều đặn, dẫn đến thiếu hụt vitamin D - chất cần thiết giúp cơ thể trẻ hấp thụ canxi hiệu quả hơn.

Trẻ nhỏ có thể bị thiếu hụt canxi do ngạt khi sinh

3. Cách bổ sung canxi cho trẻ đúng cách

Để cơ thể của trẻ nhỏ phát triển khỏe mạnh, việc cung cấp canxi cho bé một cách an toàn và đúng cách là rất quan trọng. Tuy nhiên, không phải bậc phụ huynh nào cũng biết cách bổ sung canxi cho trẻ một cách chính xác. Việc cho trẻ dùng quá nhiều canxi không phải lúc nào cũng tốt, mà cha mẹ cần thực hiện bổ sung một cách khoa học để giúp trẻ hấp thu tốt và đạt được hiệu quả cao.

3.1. Chỉ sử dụng viên canxi khi được bác sĩ chỉ định

Như đã đề cập ở trên, nhu cầu về canxi sẽ thay đổi theo từng độ tuổi của trẻ, và nhu cầu này càng cao khi trẻ càng lớn. Vì vậy, để cung cấp lượng canxi phù hợp, cha mẹ cần chú ý đến độ tuổi của trẻ.

Việc cung cấp canxi với liều lượng vừa đủ, đúng cách sẽ giúp trẻ nhỏ khỏe mạnh. Tuy nhiên, để tránh những tác dụng phụ như đau xương, buồn nôn, táo bón,... cha mẹ cần chú ý không cung cấp cho trẻ lượng canxi quá nhiều.

Sử dụng quá nhiều canxi trong thời gian dài có thể dẫn đến những vấn đề nghiêm trọng như vôi hóa, sỏi thận do canxi tích tụ, gây khó khăn trong việc hấp thu các chất như kẽm, sắt,... Vì vậy, cha mẹ nên tham khảo ý kiến từ bác sĩ và chỉ sử dụng viên canxi khi được bác sĩ chỉ định.

Cha mẹ nên chỉ cung cấp cho con lượng canxi vừa đủ

3.3. Sử dụng kết hợp với vitamin D

Canxi và vitamin D là một bộ đôi hoàn hảo không thể thiếu, vì vitamin D giúp cơ thể trẻ nhỏ hấp thu canxi tốt hơn. Do đó, cha mẹ nên bổ sung thêm vitamin D cho trẻ để hỗ trợ việc hấp thu canxi vào cơ thể tốt nhất.

Mỗi ngày, mẹ nên cho bé tắm nắng khoảng 10 đến 20 phút trong khoảng thời gian từ 9 đến 9h30 sáng. Khoảng thời gian này sẽ giúp cơ thể bé hấp thu được nhiều vitamin D từ ánh nắng mặt trời. Kết hợp với khẩu phần ăn đầy đủ và đủ dầu mỡ cần thiết để vitamin D có thể được hấp thu qua đường tiêu hóa một cách dễ dàng và hiệu quả.

Ngoài việc phơi nắng trẻ vào buổi sáng sớm, phụ huynh có thể cung cấp vitamin D cho trẻ thông qua các loại thực phẩm như sữa chua, cá hồi, sữa, dầu gan cá, lòng đỏ trứng,...

3.4. Thông qua đường ăn uống

Mặc dù chỉ cung cấp một lượng nhỏ canxi cần thiết cho trẻ qua đường ăn uống hàng ngày, nhưng đây vẫn là cách bổ sung canxi cho trẻ được đánh giá là hiệu quả và đơn giản. Thông qua các món ăn giàu dinh dưỡng, các loại thực phẩm tự nhiên, phụ huynh có thể cung cấp lượng canxi cần thiết cho con cái của mình.

Trong trường hợp sữa mẹ không cung cấp đủ canxi cho bé hoặc trẻ nhỏ khó hấp thu canxi, việc cần bổ sung canxi từ nguồn bên ngoài. Tuy nhiên, điều này phải được chỉ định cụ thể từ bác sĩ, cha mẹ không nên tự ý mua và sử dụng canxi để tránh tình trạng thừa canxi.

Mẹ nên cho bé ăn đa dạng, ưu tiên các loại thực phẩm giàu canxi như tôm, cua, cá, ốc, vừng, đậu nành, mộc nhĩ, rau ngót, các loại sữa và sản phẩm từ sữa... Đối với những mẹ đang nuôi con bằng sữa mẹ, mẹ nên thay đổi thói quen uống để cơ thể hấp thụ canxi tốt hơn, ví dụ như hạn chế uống cà phê, đồ uống có cồn và muối. Vì những chất này có thể làm giảm khả năng hấp thụ canxi.

Ngoài việc cung cấp đủ protein theo khuyến nghị, chế độ ăn cũng cần cân đối để tránh tình trạng thiếu canxi và nguy cơ sỏi thận do tăng đào thải canxi qua đường tiết niệu. Cha mẹ cũng không nên nhịn đói trẻ để ngăn ngừa tình trạng giảm phosphate gây hạ canxi.

Cung cấp canxi cho bé thông qua các loại thực phẩm giàu canxi

3.5. Những điều cần lưu ý khi bổ sung canxi cho trẻ

• Kết hợp vận động ngoài trời để cơ thể hấp thu canxi tốt hơn.

• Không cho trẻ dùng canxi khi đói.

• Tránh uống sữa cùng lúc với canxi.

• Mùa đông thường ít ánh nắng, dẫn đến nguy cơ thiếu canxi tăng cao, vì vậy phụ huynh cần bổ sung canxi cho trẻ vào thời gian này.

• Mỗi ngày nên cho trẻ tắm nắng vào buổi sáng sớm từ 15 - 30 phút để tạo ra vitamin D cho cơ thể, giúp hấp thụ canxi tốt hơn.

Để giúp cơ thể hấp thụ canxi hiệu quả, nên để trẻ được tắm nắng từ 15 - 30 phút hàng ngày.