Hướng dẫn cách thở cho người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

1. Các triệu chứng của bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính được đặc trưng bởi sự hạn chế lưu lượng khí, thường diễn ra dần dần, bao gồm viêm đường hô hấp mạn và sự phá hủy của phế quản. Bất kỳ ai cũng có thể mắc phải bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính nếu tiếp xúc với các tác nhân kích thích như: khói thuốc lá, hóa chất, bụi bẩn, không khí ô nhiễm môi trường, hoặc nhiễm trùng đường hô hấp thường xuyên.

Bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính phát sinh do đường thở bị co lại

Các triệu chứng của bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính thường dễ nhận biết, chủ yếu là các dấu hiệu về hệ hô hấp như:

• Mắc phải tình trạng ho kéo dài, không dứt.

• Ban đầu ho không đáng kể, sau đó trở nên tăng lên và thường xuyên xảy ra, thường kéo dài suốt ngày, hiếm khi gặp ho ban đêm. Một số trường hợp, có thể xảy ra giới hạn lưu lượng không khí mà không có biểu hiện ho.

• Cảm giác khó thở, thở nhanh, thở khó khăn.

• Ho có đàm, đàm có thể màu trắng, xanh lá cây hoặc màu vàng xám, đàm dính sau mỗi đợt ho.

• Thở khò khè, cảm giác mệt mỏi kéo dài.

• Cảm giác đau và sự co thắt ở ngực.

• Thường xuyên mắc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp, tái phát nhiều lần hoặc kéo dài không khỏi, đặc biệt là khi bị cảm lạnh và cúm.

Các dấu hiệu ban đầu của bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính thường khá không rõ ràng, do đó nhiều bệnh nhân thường tự ý không đi khám và chữa trị. Khi bệnh tiến triển, có thể gây ra các triệu chứng như:

Triệu chứng khó thở là biểu hiện đặc trưng của bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

• Khó thở kéo dài, diễn ra dần dần. Ban đầu chỉ cảm thấy khó thở khi tập thể dục, nhưng sau đó, khó thở có thể xuất hiện thậm chí trong các hoạt động hàng ngày, thậm chí cả khi nghỉ ngơi. Cơ thể thiếu oxy có thể dẫn đến tình trạng xanh xao, xanh tái của móng tay, môi tím tái, sự mất tỉnh táo, khó khăn trong việc nói chuyện, ...

• Nhịp tim tăng nhanh hoặc rất nhanh.

• Các triệu chứng khác của bệnh cũng trở nên nghiêm trọng hơn.

2. Hướng dẫn cách thở khi mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính theo khuyến nghị của bác sĩ

Triệu chứng khó thở là vấn đề quan trọng mà bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính cần giải quyết và điều trị, đảm bảo chức năng hô hấp và sức khỏe. Nếu thực hiện đúng cách, cơ thể sẽ được cung cấp đủ oxy và khả năng kiểm soát sự tiến triển của bệnh cũng sẽ tốt hơn.

Trong hướng dẫn cách thở này, điều quan trọng nhất mà bệnh nhân cần nhớ và thực hiện cho đến khi trở thành thói quen là thở sâu. Thở sâu giúp cung cấp oxy và loại bỏ khí CO2 hiệu quả hơn, từ đó các cơ quan nội tạng hoạt động tốt hơn. Tuy nhiên, do đường thở bị hẹp lại, việc hít thở sâu nếu không đúng cách sẽ gặp khó khăn, vì vậy bạn nên thực hiện theo 2 kỹ thuật chính sau:

2.1. Hít thở sâu bằng cơ hoành

Phương pháp hít thở này được khuyến nghị cho người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính.

Hít thở sâu bằng cơ hoành giúp cải thiện chức năng hô hấp cho người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính hiệu quả hơn.

Khi thở ra, cơ hoành di chuyển lên khiến phổi co lại, đẩy không khí ra ngoài. Khi hít vào, cơ hoành di chuyển xuống làm phổi mở rộng, kéo không khí vào phổi.

Ở những người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, việc đường hô hấp bị thu hẹp dẫn đến việc trao đổi không khí với môi trường bị hạn chế, làm phổi và ngực căng hơn. Do đó, hoạt động của cơ hoành bị hạn chế.

Khi kết hợp với khó thở, người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính thường ít sử dụng cơ hoành khi hít thở, thay vào đó là sử dụng cơ vai và ngực, làm tăng tốc độ hô hấp.

Không nên duy trì thói quen thở như vậy, người bệnh cần tập thở sâu bằng cơ hoành theo các bước sau:

Ngồi hoặc đứng thoải mái, đặt một tay trên bụng và tay còn lại trên ngực.

Bắt đầu thực hiện việc hít thở bằng cách ngồi

Trong quá trình tập hít thở này, bệnh nhân nên đo thời gian để đạt được hiệu quả tối đa là thời gian thở ra kéo dài gấp đôi so với thời gian hít vào. Bắt đầu bài tập này khi ngồi hoặc nằm, sau đó chuyển sang thực hiện khi đứng và trong quá trình làm việc. Luyện tập đều đặn nhiều lần trong ngày để tạo thành thói quen và cải thiện chức năng hô hấp.

2.2. Hít thở bằng kỹ thuật chu môi cho bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính

Kỹ thuật này giúp cải thiện tình trạng khó thở của bệnh nhân mắc bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính bằng cách loại bỏ khí ứ đọng trong phổi. Việc mở rộng đường thở giúp cho việc thoát khí ra ngoài trở nên hiệu quả hơn, từ đó giảm tình trạng ứ khí và khó thở.

Cách thực hiện kỹ thuật thở chu môi như sau:

• Bắt đầu bằng tư thế ngồi thoải mái, vai và cổ thả lỏng.

• Hít vào, miệng khép lại để không khí vào qua đường mũi.

• Thở ra, mở miệng ra để không khí ra ngoài qua đường miệng, đồng thời môi chu ra như động tác huýt sáo để tốc độ khí đẩy ra chậm hơn.

• Mục tiêu của luyện tập là đạt được thời gian thở gấp đôi thời gian hít vào, việc thở chậm này giúp khí cặn trong phổi được tống ra ngoài tốt hơn, đồng thời oxy mới tràn vào phổi nhiều hơn.

Lưu ý không ngưng thở giữa các lần hít vào và thở ra. Luyện tập nhiều lần trong ngày, sau thời gian khó thở sẽ cải thiện.

Dưy trì thói quen thở sâu và thở chu môi hàng ngày

Hướng dẫn thở khi bị bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính giúp cải thiện tình trạng khó thở và chức năng hô hấp tốt hơn. Luyện tập sớm, kiên trì hàng ngày để kiểm soát bệnh, tránh biến chứng.