Hướng dẫn giải bài văn Bắc Sơn trong sách VBT Ngữ văn lớp 9

Câu 1

Câu 1 (trang 121 VBT Ngữ văn 9, tập 2)

Diễn biến sự việc và hành động trong các lớp kịch trích ở hồi bốn được tổ chức chủ yếu tại gia đình Thơm - Ngọc:

+ Trước khi cha mình qua đời, Thơm dần nhận ra sự phản bội của Ngọc, điều này khiến cô đau xót và hối hận

+ Thái và Cửu, hai chiến sĩ cách mạng bị truy đuổi, vô tình lạc vào nhà Thơm, và được cô giấu kín và cứu thoát

Câu 2

Câu 2 (trang 121 VBT Ngữ văn 9, tập 2)

Tác giả đã tạo ra một tình huống đầy bất ngờ và gay cấn trong các lớp kịch này. Đó là tình huống gì? Tình huống này làm thể hiện xung đột và phát triển của hành động kịch như thế nào?

Lời giải chi tiết:

- Tình huống: Trong lúc trốn tránh sự truy lùng của Ngọc và bọn họ, Thái và Cửu lại đi nhầm vào nhà Ngọc, trong khi đó Thơm chỉ một mình ở nhà.

- Tình huống này khiến Thơm phải quyết định một cách nhanh chóng bằng cách giấu Thái và Cửu.

Câu 3

Câu 3 (trang 122 VBT Ngữ văn 9, tập 2)

Phân tích tâm trạng và hành động của nhân vật Thơm. (Lưu ý: hoàn cảnh, tâm trạng và thái độ của Thơm đối với chồng, hành động của cô cứu Thái và Cửu.)

Lời giải chi tiết:

- Tâm trạng và hành động của nhân vật Thơm:

+ Hoàn cảnh: Cha, em trai đã qua đời, mẹ mất trí, chỉ còn lại chồng cô (Ngọc) - người đang dần lộ ra bản chất gian ác.

+ Tâm trạng: Thơm đầy day dứt, hối hận về cái chết của cha, em và mẹ

+ Thái độ với chồng: qua các đoạn hội thoại giữa Thơm và Ngọc, sự nghi ngờ khiến Thơm luôn cố gắng tìm hiểu ý định và hành động của chồng để biết sự thật.

+ Hành động: Thơm che giấu Thái và Cửu - hai chiến sĩ cách mạng trong phòng của mình, thông minh, và tránh mắt Ngọc để bảo vệ họ.

- Nhân vật Thơm đã trải qua những thay đổi từ trạng thái day dứt, đau xót và hối hận đến hành động quyết liệt, đồng lòng với cách mạng.

- Ý nghĩa của sự thay đổi này: khẳng định sức mạnh tỉnh thức của cách mạng đối với quần chúng, đặc biệt là đối với những người trung gian như Thơm.

Câu 4

Câu 4 (trang 122 VBT Ngữ văn 9, tập 2)

Phân tích các nhân vật Ngọc, Thái, Cửu. Lưu ý các điểm sau:

- Tác giả sử dụng những phương tiện nào để tiết lộ bản chất của nhân vật Ngọc, và đó là bản chất gì?

- Những đặc điểm nổi bật trong tính cách của Thái và Cửu là gì?

Lời giải chi tiết:

- Ngọc đã hoàn toàn tiết lộ bản chất của một kẻ phản bội quốc gia. Ngọc nuôi tham vọng leo lên để thỏa mãn lòng tham vọng quyền lực và tiền bạc. Mặc dù cố gắng che giấu, nhưng bản chất xấu xa của Ngọc đã dần dần được phơi bày.

- Thái điềm tĩnh, thông minh, tin tưởng vào sự ủng hộ của nhân dân, ngay cả khi đó là vợ của một kẻ phản bội. Trái ngược với Thái, Cửu có phần hấp tấp, thiếu sự trưởng thành. Anh ta nghi ngờ Thơm, thậm chí muốn bắn cô.

Câu 5

Câu 5 (trang 123 VBT Ngữ văn 9, tập 2)

Đánh giá về nghệ thuật viết kịch của Nguyễn Huy Tưởng trong các tập kịch này, chú ý đến các khía cạnh xây dựng tình huống, tổ chức đối thoại, biểu hiện tâm lý và tính cách nhân vật.

Lời giải chi tiết:

Đánh giá:

- Xây dựng tình huống gay cấn, không lường trước, phát triển tốt cốt truyện.

- Thể hiện xung đột:

+ Cuộc đối đầu giữa Ngọc và Thái, Cửu trong bối cảnh cuộc đấu tranh bị đàn áp.

+ Đồng thời, những xung đột nội tâm của nhân vật Thơm được phản ánh, thúc đẩy hành động của họ.

- Đối thoại được viết bằng ngôn ngữ đa dạng, với nhịp điệu và giọng điệu khác nhau.

Luyện tập

Câu 2 (trang 124 VBT Ngữ văn 9, tập 2)

Đọc kĩ lại chú thích (**) về kịch ở bài này, vận dụng để xác định thể loại của những vở kịch mà em đã học hoặc được xem.

Lời giải chi tiết: