Buzz
Chuẩn bị 1
Câu 1 (trang 83, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Vấn đề chính mà văn bản đưa ra để thảo luận, trao đổi là gì (xác định luận điểm)?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Vấn đề chính mà văn bản đưa ra: thảo luận về vẻ đẹp của bài thơ Cảnh khuya.
Chuẩn bị 2
Câu 2 (trang 83, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Có những luận điểm nào được sử dụng trong văn bản?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Các luận điểm được sử dụng trong văn bản:
- Yếu tố nghệ thuật trong câu thơ đầu tiên
- Vẻ đẹp của thiên nhiên trong câu thơ thứ hai
- Mối quan hệ giữa con người và cảnh trong văn bản.
Chuẩn bị 3
Câu 3 (trang 83, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Các luận điểm, lý lẽ và bằng chứng góp phần làm sáng tỏ luận điểm như thế nào?
Phương pháp giải:
Đọc kĩ văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Các luận điểm, lý lẽ, bằng chứng được đưa ra để làm sáng tỏ vẻ đẹp của bài thơ Cảnh khuya.
Chuẩn bị 4
Câu 4 (trang 83, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Quan điểm, thái độ của tác giả được thể hiện trong văn bản như thế nào?
Phương pháp giải:
Đọc kỹ văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Tác giả thể hiện quan điểm, thái độ trọng trọng, kính trọng với những bài thơ hay của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Chuẩn bị 5
Câu 5 (trang 83, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Đọc trước văn bản Vẻ đẹp của bài thơ “Cảnh khuya”; tìm hiểu thêm thông tin về tác giả Lê Trí Viễn.
Phương pháp giải:
Đọc trước văn bản, tìm hiểu thêm thông tin về tác giả
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Lê Trí Viễn (10/3/1919 – 3/2/2012) là giáo sư, nhà giáo dân, cũng là một nhà nghiên cứu tiên phong trong việc ứng dụng quan điểm Mác-xít trong nghiên cứu và đã đóng góp cho văn học Việt Nam với hơn 40 công trình khoa học. Ông là hiệu trưởng sáng lập Trường THPT Nguyễn Khuyến, một trường nổi tiếng ở TP.HCM với tỷ lệ đậu ĐH cao và lượng thủ khoa, á khoa các trường ĐH nhiều nhất cả nước. Ông đã được nhà nước tặng giải thưởng Hồ Chí Minh năm 2012.
Đọc hiểu 1
Câu 1 (trang 83, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Tác giả đã giới thiệu bài thơ như thế nào?
Phương pháp giải:
Đọc kỹ phần (1)
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Tác giả đã giới thiệu bài thơ thông qua việc giới thiệu nguồn gốc - bài thơ Cảnh khuya của Bác.
Đọc hiểu 2
Câu 2 (trang 83, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Yếu tố nghệ thuật nào trong câu thơ đầu được tác giả đặc biệt chú ý khi phân tích?
Phương pháp giải:
Đọc kỹ phần (2)
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Yếu tố nghệ thuật: sự so sánh giữa tiếng suối và tiếng hát trong câu thơ đầu được tác giả đặc biệt chú ý khi phân tích.
Đọc hiểu 3
Câu 3 (trang 84, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Tác giả cảm nhận vẻ đẹp của câu thơ chủ yếu qua phương tiện nào?
Phương pháp giải:
Đọc kỹ văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Tác giả cảm nhận vẻ đẹp của câu thơ chủ yếu qua việc tưởng tượng khung cảnh thiên nhiên có trăng sáng và cây cổ thụ, cành hoa. Từ đó, cảm nhận vẻ đẹp của khung cảnh thiên nhiên như một bức tranh thơ mộng.
Đọc hiểu 4
Câu 4 (trang 85, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Tác giả đã nhấn mạnh điều gì ở phần (5)?
Phương pháp giải:
Đọc kỹ phần (5)
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Ở phần 5, tác giả đã nhấn mạnh sự nhịp nhàng, hài hòa, một thế cân bằng tuyệt đỉnh trong bài thơ Cảnh khuya của Bác.
CH cuối bài 1
Câu 1 (trang 86, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Văn bản Vẻ đẹp của bài thơ “Cảnh khuya” bàn về vấn đề gì? Em dựa vào đâu để nhận ra nhanh nhất điều này?
Phương pháp giải:
Chú ý nhan đề của văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Văn bản Vẻ đẹp của bài thơ “Cảnh khuya” bàn về vẻ đẹp nghệ thuật tả cảnh trong bài thơ Cảnh khuya.
Ta dựa vào nhan đề và phần 1 của văn bản để nhận ra nhanh nhất điều này.
CH cuối bài 2
Câu 2 (trang 86, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Bài thơ Cảnh khuya được tác giả Lê Trí Viễn phân tích theo trình tự nào? Nêu tác dụng của việc phân tích theo trình tự đó.
Phương pháp giải:
Đọc kỹ văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
Tác giả phân tích bài thơ Cảnh khuya theo trình tự các câu thơ của tác phẩm (câu đầu - câu thứ hai - hai câu cuối).
Việc phân tích theo trình tự các câu thơ trong bài thơ giúp bài phân tích có chiều sâu và phân tích được mạch cảm xúc mà tác giả bài thơ muốn thể hiện.
CH cuối bài 3
Câu 3 (trang 86, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Đọc kỹ các phần của văn bản và thực hiện những yêu cầu sau:
a. Xác định nội dung chính của mỗi phần. Tính logic giữa các phần được thể hiện như thế nào?
b. Chỉ ra một ví dụ thể hiện mối quan hệ chặt chẽ giữa nội dung chính của một phần với lí lẽ, bằng chứng được sử dụng trong đó
c. Nêu một điểm chung về thái độ, quan điểm của tác giả thể hiện ở các phần trong văn bản
Phương pháp giải:
Đọc kỹ các phần văn bản
Lời giải chi tiết:
Cách 1
a. Nội dung chính của mỗi phần:
Phần 1: Giới thiệu bài thơ Cảnh khuya.
Phần 2: Phân tích câu thơ thứ nhất trong bài thơ Cảnh khuya.
Phần 3: Phân tích câu thơ thứ hai trong bài thơ Cảnh khuya.
Phần 4: Phân tích hai câu thơ cuối trong bài thơ Cảnh khuya.
Phần 5: Sự cân bằng trong bài thơ Cảnh khuya.
b. Tính logic giữa các phần được thể hiện ở:
- Các luận điểm có sự gắn bó mật thiết với luận đề và được sắp xếp theo hệ thống hợp lý (phân tích bài thơ theo trình tự các câu thơ) giúp người đọc dễ theo dõi, cảm nhận. Luận đề của văn bản được làm sáng tỏ, thuyết phục.
- Các lí lẽ giải thích, làm rõ luận điểm, tăng sức thuyết phục, cho bài viết.
Ví dụ: Phần 2 có nội dung chính là phân tích câu thơ thứ nhất trong bài thơ Cảnh khuya. Trong phần này, tác giả tập trung phân tích vẻ đẹp của cảnh vật, thiên nhiên trong câu thơ thứ nhất của bài Cảnh khuya.
- Lí lẽ:
+ Câu thơ vang lên hai thứ tiếng: tiếng suối và tiếng hát.
+ Tiếng suối rất trong ấy văng vẳng mơ hồ như một tiếng hát từ xa vọng lại.
+ Dù sao đó vẫn là một hồi âm, một tưởng tượng mĩ lễ xứng đáng với một tâm hồn đẹp và một cảnh khuya tao nhã.
+ Dẫn chứng:
- Tác giả so sánh tiếng suối trong bài thơ Cảnh khuya với tiếng suối trong các bài thơ khác như tiếng suối trong bài Côn Sơn của Nguyễn Trãi, tiếng suối trong thơ của Bạch Cư Dị.
c. Điểm chung về thái độ, quan điểm của tác giả thể hiện ở các phần trong văn bản là: Tác giả trân trọng, khâm phục trước nghệ thuật tả cảnh trong bài thơ Cảnh khuya của Bác.
CH cuối bài 4
Câu 4 (trang 86, SGK Ngữ văn 8, tập 2)
Hãy dẫn ra một đoạn văn cho thấy tác giả đã phân tích các yếu tố nghệ thuật để làm nổi bật nội dung của bài thơ.
Phương pháp giải:
Trả lời theo ý hiểu
Lời giải chi tiết:
Cách 1
“Câu thơ vang lên những hai thứ tiếng: tiếng suối và tiếng hát…..tĩnh mịch, sâu lắng của cảnh khuya”.
=> Phân tích cách so sánh tiếng suối và tiếng hát để làm nổi bật không gian của văn bản.
