Tìm hiểu về yếu tố miêu tả trong văn bản tự sự. Câu 2 (trang 91 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1) Suy nghĩ và trả lời câu hỏi: a. Đoạn trích kể về trận đánh nào? Trong trận đánh đó, nhân vật vua Quang Trung làm gì, xuất hiện như thế nào? b. Chỉ ra các chi tiết miêu tả trong đoạn trích. Các chi tiết miêu tả ấy nhằm thể hiện những đối tượng nào? c. Nếu chỉ kể sự việc diễn ra như thế thì nhân vật vua Quang Trung có nổi bật không, trận đánh có sinh động không? Tại sao? So sánh sự việc chính mà bạn đã nêu với cách miêu tả trong đoạn trích để có thể rút ra nhận xét: Yếu tố miêu tả có vai trò như thế nào đối với văn bản tự sự?
Luyện tập 1 Tìm những yếu tố tả người và tả cảnh trong hai đoạn trích Chị em Thúy Kiều và Cảnh ngày xuân. Phân tích giá trị của những yếu tố miêu tả ấy trong việc thể hiện nội dung mỗi đoạn trích. a. Chị em Thúy Kiều - Miêu tả Thúy Vân: Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang Hoa cười ngọc thốt đoan trang Mây thua nước tóc, tuyết nhường màu da - Miêu tả Thúy Kiều: Làn thu thủy nét xuân sơn Hoa ghen thua thắm, liễu hờn kém xanh ⟹ Làm nổi bật vẻ đẹp của Thúy Vân và Thúy Kiều. Thúy Vân tròn đầy, đoan trang, phúc hậu còn Thúy Kiều sắc sảo, mặn mà. b. Cảnh ngày xuân - Hình ảnh tả cảnh: con én đưa thoi; Cỏ non xanh tận chân trời; Cành lê trắng điểm một vài bông hoa; Ngổn ngang gò đống kéo lên; Thoi vàng vó rắc, tro tiền giấy bay; Tà tà bóng ngả về tây; phong cảnh có bề thanh thanh; Nao nao, dòng nước uốn quanh; Dịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang. - Tả người: Gần xa nô nức yến anh; Dập dìu tài tử giai nhân; Ngựa xe như nước, áo quần như nêm; Chị em thơ thẩn dan tay ra về. ⟹ Miêu tả vẻ đẹp mùa xuân và không khí lễ hội rộn ràng, tươi vui.
Luyện tập 2 Dựa vào đoạn trích Cảnh ngày xuân, viết một đoạn văn kể về việc chị em Thúy Kiều đi chơi trong buổi chiều ngày Thanh minh. Trong khi kể, chú ý vận dụng các yếu tố miêu tả để tả cảnh ngày xuân. Ngày tháng thấm thoắt như thoi đưa, mới xuân về mà đã sang tiết tháng ba, hương hoa cỏ mùa xuân tràn ngập khắp nơi, sắc xanh của cỏ, sắc trắng tinh khôi của hoa khiến lòng người thêm phần náo nức. Nhân ngày Thanh minh đẹp trời, chị em Thúy Kiều cùng nhau đi tảo mộ, hòa vào dòng người nhộn nhịp ngựa xe ngược xuôi nô nức. Đến buổi chiều, mặt trời đã xế đằng tây, chị em Thúy Kiều cùng nhau ra về. Họ lững thững đi dọc theo dòng suối nhỏ chạy uốn lượn quanh co, phía cuối dòng suối có một chiếc cầu nhỏ bắc ngang. Phong cảnh nơi đây trong buổi chiều tà thật là thanh tĩnh và thoang thoảng buồn.
Luyện tập 3
Câu 3 (trang 92 SGK Ngữ Văn 9 Tập 1)
Tả vẻ đẹp của chị em Thúy Kiều bằng lời văn sáng tạo của bạn.
Lời giải chi tiết:
Gợi ý:
- Tả sự xuất sắc của hai chị em.
- Đặc điểm nổi bật của Thúy Vân
- Đặc điểm nổi bật của Thúy Kiều
Chú ý: Sử dụng ngôn từ phong phú, hấp dẫn để làm cho bài văn sinh động và thú vị hơn.
Bài tham khảo:
Thúy Kiều và Thúy Vân là hai thiếu nữ hoàn mỹ. Cả hai đều có phẩm chất cao quý như hoa mai và tinh thần thuần khiết như tuyết. Mỗi người mang trong mình một vẻ đẹp đặc biệt và đều đạt đến đỉnh cao của sự hoàn hảo. Thúy Vân có vẻ đẹp phúc hậu, đoan trang và không kém phần quý phái. Với khuôn mặt tròn đầy, giọng nói trong trẻo như ngọc, mái tóc óng ả như mây, và làn da trắng mịn màng hơn cả tuyết. Trong khi đó, Thúy Kiều lại sở hữu vẻ đẹp sắc sảo, mặn mà. Với đôi mắt tinh anh, kiêu sa tựa như làn nước mùa thu và đôi lông mày thanh tú như nét núi mùa xuân. Đặc biệt, Kiều còn là một nghệ sĩ tài năng, có tài về cầm, kì, thi, họa. Cung đàn “Bạc mệnh” của Kiều chính là biểu tượng của một tâm hồn đa tình. Cả hai chị em đều kiêng đạo, có đức hạnh, là tấm gương sáng của gia đình và xã hội.
Buzz
