
Đà Lạt, với vẻ đẹp tinh tế, lãng mạn và ảo diệu, có sức hút kỳ lạ. Bước chân vào thành phố cao nguyên này, không ai có thể quên cảm giác đắm chìm trong màu xanh ngất ngưởng của những đồi thông quyện trong lớp sương mỏng; hòa mình vào dòng nước mộng mơ của hồ Xuân Hương hay đắm chìm trong vẻ đẹp của những ngọn đồi thơ mộng và thung lũng duyên dáng với hoa khoe sắc.
Nhưng ở Đà Lạt, có một vẻ đẹp khác mà tôi chưa nhận ra trong những lần trước. Đó là vẻ đẹp độc đáo của những quán cà phê.
Cà phê ở Đà Lạt không lớn lao, náo nhiệt như ở Sài Gòn hay Hà Nội, mà đơn giản, yên bình, huyền bí và trầm tư. Ở những quán cà phê đặc trưng nhất của Đà Lạt, có vẻ như họ mở quán không chỉ vì kinh doanh mà còn vì một khát khao nào đó sâu thẳm trong tâm hồn. Đến đây, bạn sẽ trực tiếp trải nghiệm âm nhạc từ dương cầm, Tây Ban cầm, những giai điệu tình ca hay lắng nghe chủ quán kể những huyền thoại về Đà Lạt. Trong thời kỳ Đà Lạt mất đi vẻ đẹp nguyên sơ do sự xâm chiếm và mòn mỏi của cuộc sống hiện đại, những người yêu thích Đà Lạt muốn tạo nên không gian riêng tư, trọn vẹn Đà Lạt như một ký ức về Đà Lạt ngày xưa.
Những hồi ức về MPK – Phước “khùng”, một trái tim Đà Lạt chân thực, một con người đã dành nhiều năm lang thang khắp ngõ ngách của thành phố để tìm kiếm những gì còn sót lại của một Đà Lạt đích thực, không tạp chất. Điều này đã dẫn bước chân tôi đến Tùng – quán cà phê nhỏ do một người Bắc di cư mở cách đây hơn nửa thế kỷ. Nơi này, Phước “khùng” và những người không muốn chấp nhận Đà Lạt ồn ào, đông đúc thường đến để tìm lại những dư ảnh của quá khứ. Cà phê Tùng không nổi tiếng với sự xa hoa, quý phái, mà lại ghi điểm với vẻ đẹp nhỏ bé, giản dị, không thay đổi sau bao biến động. Đó là một thế giới khác, hoàn toàn khác biệt so với cuộc sống hối hả ở bên ngoài; một thế giới bình yên, nơi con người có thể lắng đọng để tâm hồn phiêu bồng về quá khứ.
Chọn cho mình một góc nhỏ, bên cạnh cốc cà phê và giai điệu nhạc trầm buồn, sâu lắng; cảm giác như ta đang quên hết mọi lo âu, phiền muộn trong cuộc sống hối hả; quên luôn cả thế giới xung quanh đang tồn tại “Vong thân, vong thế, dĩ đô vong” (Huyền Quang).

Quán cà phê Tùng đã tồn tại hơn nửa thế kỷ ở Đà Lạt
Một đặc điểm riêng của những quán cà phê ở Đà Lạt mà dễ nhận diện là âm nhạc của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn được trọng treated, nâng niu như một trong những vẻ đẹp tinh tế và linh diệu nhất. Cuộc sống của người du ca tài năng này đã đi qua nhiều vùng đất, nhạc của ông được ngưỡng mộ ở nhiều nơi nhưng có vẻ không nơi nào Trịnh Công Sơn lại gây mê mải đến mức ở Đà Lạt. Đúng với tên gọi “xứ Trịnh ca” được một tài năng vùng Bắc truyền đạt.
Tại Đà Lạt tồn tại những quán cà phê chuyên sâu về nhạc Trịnh. Ở những nơi này, âm nhạc của Trịnh Công Sơn trở thành linh hồn, mang đến một vẻ đẹp nguyên sơ, thuần khiết có sức mê hoặc lòng người đến kì lạ. Đến nhạc quán Diễm Xưa vào mỗi tối, sẽ được hòa mình vào thế giới nhạc Trịnh qua những giọng ca bình dị, tinh khôi của Đà Lạt. Ông chủ quán cho biết, dù chỉ có một khách, họ vẫn tổ chức buổi hát như mọi khi. Dường như họ mở quán không chỉ vì lợi nhuận mà còn vì đam mê nguyên sơ đối với nhạc Trịnh. Giống như Diễm Xưa, quán Dương Tùng, do một người Sài Gòn chuyển đến từ năm 1988 mở, cũng là một điểm đến nổi tiếng với tinh thần Trịnh. Nhìn ông chủ quán, ôm chiếc đàn Tây Ban cầm, hát những bản Trịnh ca, đủ để cảm nhận sâu sắc sự thấu hiểu của ông về âm nhạc Trịnh.

Không gian của quán Diễm Xưa, với vẻ cũ kỹ, cùng những bài hát của Trịnh Công Sơn, tạo nên một sức hút riêng biệt của Đà Lạt.
Một buổi chiều sương ở Đà Lạt, giữa không gian cổ kính, rừng phong bên cạnh cốc cà phê nhỏ và những Trịnh khúc liêu trai, ma mị quyện trong tiếng hát Khánh Ly; tôi bắt gặp ý nghĩ rằng những quán cà phê không chỉ là nơi giải trí, mà còn là giá trị văn hóa, mang đậm nét quyến rũ của Đà Lạt. Nếu không biết trân trọng và giữ gìn, chúng ta sẽ mất đi những giá trị này trong vòng xoáy hối hả của cuộc sống. Đó là điều mà không biết trân trọng có lẽ sẽ khiến những người như Phước “khùng” tiếc nuối, nhìn lại một thời Đà Lạt hoa lệ của những quán cà phê.
(1) Trong tác phẩm “Đà Lạt và tôi”, tác giả Chu Văn Sơn đã đặt cho Đà Lạt cái tên "Xứ Trịnh ca".
Tác giả: Nguyễn Tuấn Khoa
Những từ khóa: Khám phá các quán cà phê ở Đà Lạt
