1. Giải đáp thắc mắc: Táo bón thực thể là gì?
Trước khi đi sâu vào khám phá về táo bón thực thể, chúng ta cần hiểu rõ về tình trạng này. Táo bón không chỉ là việc đi đại tiện ít hơn mức bình thường mà còn có thể gây ra những vấn đề khác như đau rát, khó chịu. Một số người có thể gặp phải những triệu chứng nghiêm trọng hơn như chảy máu hậu môn. Do đó, việc hiểu về táo bón thực thể là cực kỳ quan trọng.

Triệu chứng táo bón thường là do các vấn đề về cơ thể
Tình trạng táo bón thường không kéo dài, có thể cải thiện thông qua chế độ dinh dưỡng hàng ngày kết hợp với hoạt động thể chất và lối sống lành mạnh. Trong các trường hợp cần thiết, có thể điều trị táo bón bằng các loại thuốc lợi tiểu.
Theo nguyên nhân gây ra bệnh, táo bón có thể được phân thành hai loại: táo bón do vấn đề về cơ thể và táo bón do rối loạn chức năng. Trong đó, táo bón chức năng chiếm phần lớn trên 95% các trường hợp, có nguyên nhân từ lối sống không lành mạnh và rối loạn chức năng. Táo bón do vấn đề cơ thể như tổn thương cấu trúc, chức năng của hệ tiêu hóa,... yêu cầu can thiệp từ các biện pháp điều trị phù hợp mới có thể khắc phục.

Táo bón do vấn đề cơ thể được chẩn đoán dựa trên nguyên nhân gây ra bệnh
Các dấu hiệu của táo bón thực thể thường giống như táo bón, để chẩn đoán cần bác sĩ kiểm tra và chẩn đoán nguyên nhân thực thể. Một số dấu hiệu có thể gợi ý táo bón thực thể bao gồm:
-
Cảm giác phân vẫn còn trong ruột sau khi đi tiêu.
-
Sự không bình thường trong hoạt động tiêu hóa có thể liên quan đến phản xạ thần kinh cơ chi dưới.
-
Máu xuất hiện trong phân mà không có nứt hậu môn.
-
Dấu hiệu của sự không bình thường trong hoạt động thần kinh cơ.
-
Một số dấu hiệu khác: vẹo cột sống, cơ mông không đều, lõm ở trung tâm,…
Khi táo bón bệnh lý kéo dài, bác sĩ sẽ kiểm tra nguyên nhân thực thể của táo bón, nếu không tìm thấy thì chẩn đoán là táo bón chức năng.
2. Nguyên nhân nào gây ra táo bón thực thể?
Như đã trình bày ở trên, táo bón thực thể xuất phát từ các nguyên nhân thực thể, khó có thể cải thiện hoàn toàn chỉ bằng cách thay đổi lối sống và chế độ ăn uống lành mạnh. Dưới đây là một số nguyên nhân phổ biến dẫn đến táo bón thực thể:
-
Bẩm sinh tổn thương ở đại tràng: đại tràng giãn, đại tràng phình,…
-
Bất thường gây cản trở đường đi của phân: xuất hiện khối u ở đại tràng, khối u ở trực tràng,… gây táo bón kèm theo dịch nhầy và máu trong phân.

Táo bón thực thể có thể do tổn thương hậu môn hoặc trực tràng
-
Tổn thương trực tràng và hậu môn: trực tràng hậu môn bị co rút, nứt hậu môn, trĩ,…
-
Dị vật, khối u gây cản trở đường di chuyển của phân như: khối u ở khu vực tiểu khung, dây chằng dính sau phẫu thuật, viêm trực tràng lớn,… Ngoài ra, tình trạng táo bón ở phụ nữ mang thai vào những tháng cuối cũng có cơ chế tương tự khi thai nặng ép lên đường di chuyển của phân.
-
Tổn thương não hoặc màng não: thoát vị màng não, tổn thương thần kinh vùng cuối của dây thần kinh,…
Các nguyên nhân gây táo bón thực thể có thể được phát hiện thông qua nội soi, hình ảnh chẩn đoán của đại tràng, trực tràng. Đối với các tổn thương thần kinh gây táo bón, việc chẩn đoán sẽ khó khăn hơn và cần phải dựa vào tiền sử bệnh lý hoặc chấn thương để kiểm tra.
3. Cách xử lý tình trạng táo bón thực thể như thế nào?
Trong hầu hết các trường hợp, táo bón thực thể không đe dọa tính mạng, nhưng các triệu chứng của bệnh có thể ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày và sức khỏe của người bệnh. Nếu không điều trị táo bón kéo dài, bệnh nhân có thể phát sinh các biến chứng như nứt hậu môn, nhiễm trùng, mất máu, trĩ,...
Vì vậy, việc điều trị sớm tình trạng táo bón thực thể là cần thiết để ngăn ngừa các biến chứng và giúp người bệnh trở lại cuộc sống bình thường. Hầu hết các trường hợp táo bón có thể được cải thiện hoặc khắc phục hoàn toàn bằng cách thay đổi chế độ ăn uống và lối sống. Hãy thử thay đổi những điều sau:

Cần uống đủ nước để ngăn ngừa tình trạng táo bón
-
Uống đủ nước từ 1,5 - 2 lít mỗi ngày, nên uống thường xuyên trong suốt ngày.
-
Thường xuyên vận động, tập thể dục sau khi ngồi hoặc đứng lâu để kích thích hoạt động ruột, giúp phân trôi dễ dàng hơn.
-
Thực hiện chế độ ăn uống giàu chất xơ, hạn chế chất béo và các thực phẩm khó tiêu hóa.
Nếu các biện pháp cải thiện trên không giúp loại bỏ tình trạng táo bón kéo dài, người bệnh có thể xem xét sử dụng thuốc nhuận tràng để khắc phục nhanh chóng. Thuốc nhuận tràng giúp tăng chất bôi trơn, làm mềm phân, giữ ẩm phân, ngăn mất nước và kích thích co thắt ruột. Tuy nhiên, không nên lạm dụng thuốc và tránh tình trạng lệ thuộc vào thuốc cũng như các vấn đề liên quan.
Tình trạng táo bón thực thể do tổn thương hoặc bệnh lý cần điều trị để loại bỏ nguyên nhân. Chỉ từ đó mới có thể khắc phục được tình trạng táo bón và cải thiện hoạt động tiêu hóa. Không nên chủ quan nếu tình trạng táo bón thực thể xảy ra thường xuyên và không cải thiện bằng các phương pháp thông thường.

Nếu tình trạng táo bón kéo dài không cải thiện sau khi áp dụng các biện pháp thông thường, cần đi khám bác sĩ
