Khám phá vùng quê Đức

Trong cuộc sống ở Đức, tôi đã gặp những nông dân vui vẻ và thư thái, họ như những người từ một hành tinh khác, luôn tươi cười và hòa nhã, sống hòa mình trong tình thân làng xóm, trong khi người dân thành thị thì mãi bận rộn với thời gian và thiết bị điện tử…

Khám phá nước Đức

Một người bạn Đức của tôi, một người rất nghiêm túc và chỉn chu như trong sách giáo khoa, đã phát hiện ra tình yêu đặc biệt với Việt Nam sau những năm làm việc và kinh doanh ở đây, và đi lại giữa hai châu lục như một thói quen hàng ngày.

Ned Stark đã nói: “Mỗi lần đặt chân xuống sân bay Nội Bài, nhìn thấy những nhân viên cảnh sát ở quầy kiểm tra nhập cảnh, tôi lại muốn lập tức quay lại máy bay về nước”.

Tôi tĩnh lặng

Không phải vì tôi tự hào và tỏ ra kiêu ngạo về đất nước của mình, nhưng tôi không đồng ý với nhận xét không công bằng của người bạn. Bởi vì tôi cũng đã có cảm giác tương tự khi nhập cảnh vào Đức.

Trong suốt nhiều thập kỷ qua, hiếm khi tôi nghe được một lời chào thân thiện từ những khuôn mặt lạnh lùng sau quầy kiểm tra thị thực.

Điều này không ngạc nhiên, vì họ là những nhân viên chăm chỉ và cẩn thận, được chọn lọc để đảm nhận vị trí đó, nhằm phát hiện ra những kẻ xấu muốn nhập cảnh trái phép, không phải là những hướng dẫn viên du lịch luôn tươi cười dẫn dắt du khách tham quan các danh lam thắng cảnh của quốc gia.

Ở đây, những chiếc áo giấy được chuẩn bị sẵn để chào đón bất cứ điều gì, vì vậy đừng trách những nhân viên đó vừa phải tập trung kiểm tra từng chi tiết (nếu có) trong hộ chiếu của hàng nghìn du khách mỗi ngày, mà còn phải giữ nụ cười thân thiện hoặc thậm chí là vui vẻ và hài hước.

May mắn thay, những người như người bạn tôi chỉ là một phần nhỏ. Người Đức rất thực tế và thực dụng, họ kiên nhẫn đợi hai, ba phút để hoàn thành thủ tục kiểm tra, yên tâm rằng họ không làm gì sai mà phải lo lắng, và chỉ còn vài bước nữa là kỳ nghỉ tuyệt vời sẽ bắt đầu.

Những người như tôi, quan sát từ nhiều lần đến Frankfurt, thường thiếu đi sự bình tĩnh đó, chủ yếu vì trong hành lý xách tay không phải chỉ có chai rượu tắc kè, mà còn có thể là hộp mỡ chó hoặc gói mắm tôm, đều là những thứ khiến ai đó khó mà đối mặt.

Sự phiền toái về ẩm thực đó sẽ được đào sâu vào lúc khác để không phải đi lạc đề, nhưng cũng phải công nhận rằng dân ta rất trung thành với những món ăn mang tính dân tộc thực sự.

Tôi là vị thần

Ở Đức, có một chuỗi siêu thị lớn của Mỹ, và tôi biết nhân viên của họ tuân theo một quy tắc hành vi được gọi là “quy tắc một mét”, có nghĩa là bất kể nhân viên đang làm gì, nếu có khách hàng đến gần trong phạm vi một mét, họ phải quay ra và chào hỏi với nụ cười, cùng giới thiệu các mặt hàng đặc biệt của ngày hôm đó.

Hành vi đó rất xa lạ với người Đức, và phải thừa nhận rằng khẩu hiệu “khách hàng là thượng đế” ở Đức đã lỗi thời.

Người Đức tin rằng giữa người bán và người mua tồn tại một hợp đồng kinh tế, A muốn bán và B muốn mua, cả hai đều nên làm đúng nhiệm vụ của mình một cách tốt nhất.

Văn hóa bán hàng ở chúng ta kém phát triển hơn một chút so với họ, may mà chúng ta vẫn được coi là vị thần khi bước vào cửa hàng, thậm chí có thể ép buộc nhân viên bán hàng phục vụ mình, mặc dù biết rõ khi rời khỏi cửa hàng, họ sẽ nói gì về mình.

Vì thượng đế không cần phải xếp hàng, nên ở chúng ta chưa xuất hiện văn hóa đợi đến lượt mình. Dù vẫn còn tình trạng như thời bao cấp khiến ta phải lo sợ việc bị mậu dịch, nhưng điều quan trọng hơn ở đây không phải là sự tử tế mà chúng ta muốn thúc đẩy.

Tôi không lo

Tôi vẫn mang theo túi Louis Vuitton khi ra ngoài, mặc dù hàng ngày có vài vụ cướp giật hoặc tấn công để lấy điện thoại di động được báo cáo. Không phải vì tôi can đảm, mà có lẽ là vì tôi đã quen với nguy hiểm từ mọi phía, từ việc ăn ở trên vỉa hè đến nguy cơ bị dây điện đứt buộc rơi xuống đường.

Thế chiến II ở châu Âu đã kết thúc được bảy chục năm, có lẽ vì vậy mà người Đức sợ hãi hơn chúng ta. Vào đêm giao thừa năm ngoái, trước nhà thờ Cologne, nhiều phụ nữ đã bị quấy rối tình dục, với đa số thủ phạm là dân tị nạn từ Bắc Phi.

Trong năm nay, báo Đức báo cáo rằng doanh số bán bình xịt hơi cay đã tăng lên đến 600%! Thậm chí, bà Thủ tướng Merkel, người vừa mở rộng biên giới để đón hơn một triệu người tị nạn, bắt đầu cảm thấy lo lắng khi nghĩ đến cuộc bầu cử Quốc hội sắp tới.

Dân chúng đang phản đối sôi nổi về tình trạng mất an ninh do sự xuất hiện quá nhiều phần tử cực đoan từ một tôn giáo và văn hóa khác.

Người tôi ít khi biết đến sự sợ hãi. Mỗi khi nghe tiếng xe tải đi qua, trái tim tôi đập mạnh, nghĩ ngay đến các vụ tai nạn giao thông kỳ quái.

Khi lái xe ở Đức, tôi nhận thấy lái xe người bản địa rất thận trọng khi tiến gần đường dành cho người đi bộ, họ phanh từ xa khi thấy người đi bộ ở gần. Luật giao thông ở Đức yêu cầu ôtô phải giữ khoảng cách ít nhất 1,5 mét khi vượt xe đạp.

Ở Đức, có một hiệp hội nghiên cứu về nỗi sợ, được gọi là 'Angstforschung', chính xác là nghiên cứu về nguyên nhân và cách điều trị các vấn đề tâm lý liên quan đến sợ hãi.

Có lẽ nước ta cũng cần một hiệp hội như vậy, nếu không có lẽ là do thiếu sự quan tâm về tâm lý.

Tôi học nghề

Sau buổi lễ khai giảng, tôi ngạc nhiên khi nhận ra hầu hết các bạn cùng lớp đã học nghề thợ xây ba năm trước khi quyết định theo đuổi nghề kiến trúc sư. Họ đã có kinh nghiệm trong việc trát vữa, lắp cửa, ốp lát gạch... trong khi tôi chỉ biết sơ sơ về những chi tiết đó.

Sau khi tốt nghiệp và được bổ nhiệm làm chỉ huy công trình, tôi phải nhờ vả các công nhân dưới quyền để họ chỉ cho tôi từng bước một. Người Đức không được giáo dục theo tư tưởng của Khổng Tử nên họ không có khát vọng thống trị, chỉ mong muốn trở thành bậc thầy trong một nghề làm ăn tử tế để kiếm sống.

Không cần phải nói, tôi tự hào với việc lót sàn tám mét vuông gạch men và lần đầu tiên tự tay ốp tường nhà tắm.

Ở Hà Nội, tôi đã có cơ hội làm quen với một nghệ nhân làm trống, người được biết đến từ một làng nghề cuối cùng ở miền Bắc, nơi sản xuất tang trống.

So với cái thùng gỗ chứa rượu vang có hình dáng tương tự, cái tang trống chỉ là một món trang trí nhỏ, vì gỗ sồi khó chế biến, việc làm thùng gỗ với độ kín và tuổi thọ hàng chục năm là một nghệ thuật cao cấp.

Lễ hội bia Oktoberfest năm nay ở Munich cũng sẽ sử dụng chủ yếu thùng bia 20 lít làm từ gỗ, mỗi thùng có giá lên tới 700 euro!

Tôi yêu quê hương

Nghề nông ở Đức đang dần tiêu tan, chỉ còn tồn tại nhờ vào sự hỗ trợ kinh tế lớn từ chính phủ, tương tự như việc họ chi tiền nuôi các mỏ than mặc dù không còn nhà máy điện nào sử dụng than.

Tôi đã từ lâu mê mẩn với cuộc sống nông thôn, mặc dù biết rằng nghề nông không hề dễ dàng. Đừng nghĩ rằng nông dân Đức thoải mái chỉ vì họ sở hữu nhiều máy móc.

Tất nhiên họ không bán mặt với đất như nông dân ở Việt Nam, nhưng nghề nông ở bất cứ nơi nào cũng có những khó khăn riêng. Trung bình một công nhân Đức làm việc 1.408 giờ/năm, trong khi nông dân làm đến 1.778 giờ/năm.

Nhưng tôi luôn gặp phải những nông dân vui vẻ và không lo lắng, họ như những người ngoài hành tinh, luôn tươi cười và sống hòa thuận với cộng đồng, trong khi người dân thành thị thì luôn bận rộn với công việc và smartphone, hoặc chìm đắm trong khói bụi và xe cộ đông đúc.

Bao nhiêu phần trăm của lực lượng lao động ở Việt Nam làm nghề nông? Tôi chưa tìm hiểu, nhưng ước lượng khoảng 60%. Ở Đức, chỉ có 1,6%. Nghĩa là 16 người nông dân để cung cấp đủ lương thực cho 1.000 người. Thật là một vinh dự.

Theo Lê Quang/Tuổi Trẻ

***

Tham khảo: Hướng dẫn du lịch từ Mytour