Buzz
Tôi viết những dòng này với trái tim đầy tình yêu dành cho những người ở tuổi 20, 30 và thậm chí còn cao hơn. Đa số mọi người đều muốn khởi nghiệp sớm, hoặc thành lập doanh nghiệp với tinh thần tự lập và dũng cảm, điều này hoàn toàn đáng trân trọng. Và nếu bạn hiểu điều này, bạn đã hiểu rằng quy luật cơ bản của Vũ trụ khi tạo ra mọi sinh vật và loài người: mọi người đều phải tự nuôi sống bản thân, sau đó là gia đình mà họ xây dựng, và Vũ trụ đã trang bị cho mỗi sinh vật khả năng đối mặt với cuộc sống một cách công bằng, khác biệt và độc đáo.
Đó là hai chân để đi, để leo trèo, bơi lội, hoặc hơn thế nữa, để tham gia vào sản xuất các công cụ, xây dựng nhà cửa, lật đất, chặt cây. Đó là hai tay để săn bắn, nấu ăn, tham gia vào mọi hoạt động, để sáng tạo, điều chỉnh cung tên, để biểu hiện những ý tưởng sáng tạo và tưởng tượng của trí óc, để châm lửa từ ánh nắng mặt trời, để thêu dệt và vá lấp.
Trí óc của con người là vô cùng phong phú, đôi khi quá phức tạp, đó là đôi mắt để quan sát chi tiết và phân biệt chính xác, là đôi tai để lắng nghe và đánh giá tín hiệu qua âm thanh, là cái mũi để ngửi mùi hương tươi mới của thiên nhiên và để phân biệt các mùi vị, cũng như là đôi tay để tạo ra và nuôi dưỡng tình thương cho gia đình và trẻ con,... Tất cả những điều này đều được Vũ trụ ban tặng để mỗi sinh vật có thể tồn tại trong một hệ sinh thái rộng lớn, một môi trường mà mỗi cá thể đều có vị trí độc đáo của mình.
Trong lập trình của Vũ trụ, mỗi người đều có sứ mệnh, vai trò và trách nhiệm riêng, mỗi người đều có tiềm năng để khám phá, bởi vì cuộc sống sẽ như một vòng xoay nhịp nhàng, không ai phải cảm thấy thiếu thốn, mọi nghề nghiệp đều được đánh giá và cung cấp. Tất cả tạo ra một tổng thể hoàn hảo và cân đối cho mọi chi tiết.
Hơn nữa, Vũ trụ đã thiết kế một công cụ có khả năng can thiệp để điều chỉnh, biến đổi và thích nghi với mọi thay đổi. Điều này được thực hiện từ bên trong ADN, để đáp ứng và thích ứng với mọi tình huống. Đó chính là bằng chứng cho quá trình tiến hóa vĩ đại của Vũ trụ qua hàng triệu năm.
Hệ Vũ trụ chắc chắn phải là một hệ sinh thái hoàn hảo. Từ những năm ngàn, thậm chí hàng trăm nghìn năm kể từ khi loài người bắt đầu xuất hiện, mọi bằng chứng đều chứng minh sự linh hoạt của vạn vật và khả năng thích ứng để tồn tại. Sự sống tồn tại là điều kỳ diệu, sự tuần hoàn là hoàn hảo. Mọi cá thể đều có năng lực để điều chỉnh, tái tạo và thích nghi.
Câu chuyện của tự nhiên diễn ra một cách tự nhiên qua các thời đại, một cách nhịp nhàng, cân bằng và tích cực. Sự sống là một sự ngẫu nhiên, sau đó trở thành một phần của tự nhiên và cuối cùng là tất cả đều hợp lý. Việc khởi nghiệp cũng cần phải theo cách tự nhiên và tạo ra sự yên bình.
Nhưng không phải lúc nào cũng như vậy!
Tại một số quốc gia, việc khởi nghiệp trở nên vô cùng khó khăn. Do đó, ý nghĩa của việc bắt đầu một dự án đã bị đặt vào một khía cạnh tiêu cực và đôi khi thậm chí là bi quan, khiến cho khởi nghiệp trở nên quá rủi ro để thành công. Từ quan điểm của vũ trụ đến những lý luận của một số người, việc khởi nghiệp trở thành một câu chuyện đầy mâu thuẫn. Từ việc dễ dàng như thở hay ăn uống, nay đã trở thành một chuỗi rắc rối và dễ dàng thất bại.
Một trong những điều đáng trách nhất và đồng thời cũng là điều tuyệt vời mà con người đã sáng tạo ra là đồng tiền và khả năng tiết kiệm, nhưng với sự xuất hiện của tiền điện tử và vấn đề nợ nần, khả năng tiết kiệm không còn là một lựa chọn mà trở thành cuộc đua. Khi đó, con người dần quên đi ý nghĩa thực sự của từ 'giá trị', hóa giải nó thành chỉ là 'tiền'. Sự sáng tạo của con người đã tìm ra hàng ngàn cách để kiếm tiền, thậm chí làm giàu, nhưng vẫn không thêm bất kỳ giá trị nào.
Tôi vẫn nhớ những năm 70 của thế kỷ 20, khi tôi bị sốc khi một giám đốc ngân hàng giỏi người Do Thái đã giải thích cho tôi về việc làm giàu bằng tiền của người khác, nhưng điều đáng chú ý hơn là họ có thể đạt được kết quả mà không tạo ra bất kỳ giá trị nào cho bất kỳ ai, ngoại trừ túi tiền của họ. Từ đó, con người đã hiểu rằng yếu tố không thể thiếu để kiếm tiền mà không tạo ra giá trị là quyền lực. Trước hết là quyền lực của trí tưởng tượng, những mô hình lạ lùng nhưng vẫn thu hút theo trào lưu thời đại, quyền lực của mối quan hệ, và sau cùng là quyền lực của các cấu trúc có tổ chức, khả năng thay đổi thị trường, luật cung cầu, và các lợi ích mà quảng cáo thực tế hoặc không thực tế mang lại...
Ồ, vào thời điểm đó, thế giới ảo bắt đầu trỗi dậy, khiến cho việc khởi nghiệp trở nên phức tạp, thậm chí là hư cấu, tách biệt hoàn toàn với thế giới thực của sự nghiệp. Vậy nên, kết luận chính là, nếu muốn khởi nghiệp, chúng ta phải nắm giữ trong tay mọi yếu tố của quyền lực, trong khi khởi nghiệp thực sự phải đơn giản hơn nhiều: mỗi người làm một công việc, đóng góp một phần trong xã hội, phát triển theo ưu điểm cá nhân, và trong tinh thần cùng nhau giúp đỡ.
Ý muốn ban đầu của Vũ trụ đã bị làm suy yếu trước sức mạnh của tham vọng tích trữ. Đây là cuộc đấu giữa Ác Quỷ và Thiên Thần, giữa bàn tay trái và bàn tay phải, giữa nỗ lực chân thành và mọi thủ đoạn tàn nhẫn, và người chiến thắng có thể không bao giờ biết trước rằng họ sẽ thất bại cuối cùng. Và vào thời điểm tôi viết những dòng này (Xuân 2023), một cơn bão mạnh hơn còn sẽ quét sạch mọi thứ chúng ta hiểu, chúng ta nói, và chúng ta viết. Cả thế giới này sẽ bị thế giới ảo tiêu diệt. Trí thông minh nhân tạo (AI) đang trên đường thống trị con người và mọi vật. Sự tối ưu hóa sẽ dần loại bỏ sự đa dạng và tạo ra một thế giới đồng nhất.
Đó là một thế giới mà mọi người đều trở nên giống nhau, đặc biệt là giống như các mẫu máy, có khả năng tính toán nhanh hơn con người, hoạt động hiệu quả hơn. Và bây giờ, các máy móc đã tự quyết định đánh giá công việc của con người. Một ngày nào đó, những máy móc vô tri sẽ quyết định dân số lý tưởng cho hành tinh (hai tỷ người?), kiểm soát tất cả các hệ thống pháp lý (luật lệ của máy sẽ thống trị), và đùa giỡn với các thể chế (máy không cần thể chế để duy trì trật tự xã hội). Có lẽ còn nhiều điều bất ngờ khác, đôi khi được coi là quá tuyệt vời hoặc kỳ quặc.
Logic của trí tuệ nhân tạo sẽ là cơn bão quét sạch mọi ý kiến đối lập, nhưng sẽ chỉ để lại cái gọi là quá tối ưu hóa. Và trong tương lai, loài người sẽ tuân thủ trí tuệ đó, vì đó là lối đi tối ưu mà mọi người phải đi theo. Kết quả là, bài luận của sinh viên sẽ trở nên giống nhau như bản sao, vì nó là biểu hiện của tối ưu hóa. Cầu thủ trên sân cũng sẽ chơi giống nhau, các chiến lược sẽ trở nên đồng nhất vì đó là tối ưu. Các hoạt động thể thao như quần vợt, golf, trượt tuyết, đua thuyền, bơi lội, và chạy đường đua sẽ trở nên giống nhau như nhau, vì đó là hành động tối ưu... Công nghệ làm đẹp cũng sẽ sử dụng tỷ lệ tối ưu cho mỗi khuôn mặt để thay thế sự đa dạng và phong phú của vẻ đẹp tự nhiên của loài người...
Trước khi chúng ta tiếp tục vào tương lai đó, hãy khởi nghiệp và xây dựng sự nghiệp trong một thế giới thực tế mà Vũ trụ đã tạo ra một cách hoàn hảo. Bởi vì sự hoàn hảo của Vũ trụ khác biệt hoàn toàn so với sự hoàn hảo của trí tuệ nhân tạo: nó là một tổ chức dành chỗ cho mọi người, không đánh giá dựa trên trình độ, kỹ năng hay bất kỳ yếu tố cụ thể nào. Nhiệm vụ của Vũ trụ là xây dựng một xã hội mà mọi thứ, từ cái cao nhất đến cái thấp nhất, từ cái lớn nhất đến cái nhỏ nhất, từ cái giỏi nhất đến cái kém nhất, đều có chỗ. Đây là bản chất của tinh thần bình đẳng trong hệ sinh thái! Vì xã hội là về con người, không phải là về số liệu, và điều này là điều mà trí tuệ nhân tạo khó lòng vượt qua, dù nó được học cách yêu thương, cảm thông và quan tâm.
Mùa hè 2023,
Phan Văn Trường
