Năm 2020 được ghi nhận với sự lan truyền của dịch bệnh và các biện pháp phong tỏa toàn cầu, đánh dấu một trang lịch sử đầy bi thương. Tuy nhiên, so với năm 536 trước Công Nguyên, mọi sự kiện này cũng chỉ là giọt nước so với biển. Theo các nhà sử học, năm 536 trước Công Nguyên là thời điểm tối tăm nhất mà loài người từng trải qua.Mặt Trời bí ẩn bị che phủ dày đặc bởi lớp sương mù
Từ đầu năm 536 - 537 trước Công Nguyên, một phần của thế giới mắc kẹt trong bóng tối, bao gồm các quốc gia ở Châu Âu, Trung Đông và một phần của Châu Á. Ở những vùng này, dù là mùa hè hay đông, trời dường như không bao giờ sáng. Cảnh tượng giống như Mặt Trời bị che khuất bởi một lớp màn đen, khiến hàng triệu người gặp khó khăn, mất mát về mùa màng và phải đối mặt với dịch bệnh và đói kém.
Nghiên cứu mới của giáo sư lịch sử Trung cổ tại trường Đại học Harvard, Michael McCormick, đã phát hiện ra rằng vào năm 536, một lớp sương mù bí ẩn bao phủ toàn bộ khu vực Bắc bán cầu, khiến mọi thứ chìm trong bóng tối suốt 18 tháng liền. Sự kiện này không chỉ gây ra những thảm họa kinh hoàng mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến khí hậu, làm giảm nhiệt độ mùa hè trên khắp lục địa Á - Âu.
Làn sương mù kéo dài suốt 18 tháng đã đem theo cơn bão tuyết đến mùa hè của Trung Quốc, khiến nhiệt độ giảm xuống mức kỷ lục trong hơn 2.300 năm qua. Hiệu ứng này đã làm suy giảm nghiêm trọng sản lượng nông sản, gây ra đói kém, dịch bệnh và đói nghèo lan rộng trên toàn khu vực Bắc bán cầu. Trong khi đó, Iceland đối mặt với cuộc khủng hoảng lương thực từ năm 536 đến 539, khiến hàng triệu người phải chịu cảnh đói khổ.Nguyên nhân của sự kiện
Trong thời gian dài, nguồn gốc của sương mù bí ẩn này đã là một bí mật lớn. Tuy nhiên, gần đây, các nhà khoa học đã phát hiện ra rằng vào năm 536, một trận phun trào núi lửa đã góp phần vào việc kích hoạt thời kỳ băng hà cổ xưa muộn (Late Antique Little Ice Age). Sự kiện này đã thải ra hàng triệu tấn tro bụi vào bầu khí quyển, làm chặn bức xạ từ Mặt Trời và làm giảm nhiệt độ trên Trái Đất. Phát hiện này được thực hiện thông qua một dự án nghiên cứu lịch sử lõi băng được thực hiện bởi các nhà khoa học từ Đại học Maine và Harvard.
Theo Mayewski, một nhà nghiên cứu lõi băng từ Đại học Maine, nhóm nghiên cứu của ông đã khám phá ra thông tin về những thảm họa tự nhiên xảy ra cách đây 2000 năm thông qua việc phân tích lõi băng. Điều này được coi là một nguồn tài nguyên quý giá cho việc nghiên cứu lịch sử vì các tầng băng vĩnh cửu ghi lại mọi biến động qua hàng năm. Trong mẫu băng lấy từ năm 536 ở độ sâu 72m, các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra dấu vết của tro núi lửa, cho thấy rằng sự kiện này đã có ảnh hưởng lớn đến khí hậu và môi trường. Theo các chuyên gia, điều kiện thời tiết khắc nghiệt vào năm 536 đã gây ra sương mù di chuyển khắp Châu Âu và Châu Á.Ảnh hưởng của sự kiện
Theo McCormick đã nói: “Trong các ghi chú của những nhân chứng cổ đại, có sự chứng minh rằng Mặt Trời đã ngừng tỏa sáng trong khoảng thời gian từ 14 đến 18 tháng” gây ra tình trạng nạn đói, di cư hỗn loạn ở khắp khu vực Á-Âu. Chỉ trong một thời gian ngắn sau đó, vào thế kỷ thứ 6, căn bệnh dịch hạch nguy hiểm (hay còn được biết đến với cái tên “cái chết đen” vào thế kỷ 14) đã bùng phát và tấn công, làm thiệt mạng ít nhất ⅓ dân số của Đế chế La Mã, đẩy nhanh quá trình sụp đổ của đế chế này. Được biết đến với cái tên đại dịch Justinian, tốc độ lan truyền của nó rất nhanh, chỉ trong 200 năm, căn bệnh này đã lan rộng khắp Ai Cập La Mã và phần còn lại của thế giới. Dịch hạch là một loại bệnh do vi khuẩn Yersinia Pestis gây ra, có thể lây lan qua không khí, tiếp xúc trực tiếp, qua sinh vật, hoặc qua nhiều cách khác.
McCormick cho rằng chính sự biến đổi khí hậu do núi lửa phun trào vào năm 536 đã tạo ra điều kiện lý tưởng cho vi khuẩn gây hại. “Có vẻ như vụ mùa bị thiệt hại đã làm cho con người trở nên yếu đuối và dễ bị nhiễm bệnh hơn do thiếu vitamin D trong thời gian dài. Ngoài ra, tình trạng nạn đói đã dẫn đến cuộc di cư hàng loạt của dân chúng, tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn lây lan rộng hơn.” Phải đến hơn 100 năm sau đó, sự xuất hiện và phát triển của ngành khai thác bạc đã giúp kinh tế thế giới phục hồi.Nếu bạn quan tâm, bạn có thể đọc thêm bài viết nàyTheo báo UPI