Theo chuyên gia dinh dưỡng, trẻ biếng ăn là một dạng rối loạn hành vi ăn uống, thể hiện qua việc bé từ chối ăn hoặc không thích một số loại thức ăn, dẫn đến thiếu chất dinh dưỡng, gây nguy cơ suy dinh dưỡng, còi cọc, và ảnh hưởng đến phát triển trí não, học vấn...

Có hai nguyên nhân chính khiến bé chỉ muốn uống sữa:

• Bé chưa sẵn sàng tiếp nhận thức ăn mới, chỉ thích sữa mẹ hoặc sữa công thức. Hệ tiêu hóa của trẻ 6 tháng tuổi chưa đủ mạnh mẽ để tiếp nhận thức ăn rắn, và bé chưa thích nghi với đồ ăn khác bên cạnh sữa.
• Mẹ có thể mắc sai lầm khi chế biến thức ăn, như nêm gia vị quá mặn hoặc sử dụng thức ăn có mùi vị quá mạnh đối với bé. Thức ăn của bé dưới 1 tuổi không cần gia vị vì thức ăn tự nhiên đã chứa đủ muối.

Để bé vượt qua tình trạng không chịu ăn dặm, các bác sĩ đều đưa ra những nguyên tắc quan trọng:

• Bắt đầu với bột loãng: Khi bé mới bắt đầu ăn vào tháng thứ 6, hãy nấu bột thật loãng. Tăng độ đặc từ từ và dần dần chuyển sang cháo khi bé đủ 8 - 9 tháng tuổi.
• Chuyển từ ngọt đến mặn: Bột ngọt giống vị sữa mẹ, nên bé thích hợp với loại bột này trước. Sau khoảng 1 - 2 tuần, khi đường ruột của bé đã thích nghi, bạn có thể chuyển sang bột mặn với nhiều dinh dưỡng hơn.
• Tăng dần lượng ăn: Bữa ăn đầu tiên chỉ cần vài thìa bột là đủ, không nên ép bé ăn quá nhiều. Dần dần tăng lượng từng bữa sau để bé có thời gian thích nghi và không cảm thấy bị ép buộc.
• Thực đơn đa dạng: Đảm bảo cung cấp đủ chất dinh dưỡng và làm cho thức ăn trở nên hấp dẫn với bé.
• Đảm bảo cân đối chất dinh dưỡng: Mỗi chén bột cần cân đối chất đường, chất đạm, chất béo, vitamin và khoáng chất để đảm bảo bé hấp thụ đầy đủ dưỡng chất.

Bé nên được làm quen với từng loại thức ăn từ ngọt đến mặn, từ cháo loãng đến cháo đặc, từ cơm nát đến cơm bình thường. Nếu bé không thích ăn bột mà vẫn tiêu hóa tốt, bạn có thể thay thế bằng trái cây ngọt, sữa chua tự làm, bánh quy...

Đối với những bé chưa chịu ăn dặm chỉ muốn uống sữa, phụ huynh cần nhớ một số điều quan trọng:

• Không nên cai sữa đột ngột: Cho dù bé đã đủ 6 tháng, không nên vội vàng thay thế sữa mẹ hoặc sữa công thức bằng thức ăn dặm. Sữa vẫn là nguồn dinh dưỡng chính cho trẻ dưới 1 tuổi. Việc đột ngột cai sữa không chỉ làm mất chất dinh dưỡng quan trọng mà còn ảnh hưởng đến tâm lý bé, làm bé quấy khóc và khó chịu với thức ăn.
• Kiên nhẫn khi bé mới ăn: Khi bé mới quen với thức ăn, có thể bé sẽ nôn hoặc nhè ra. Tuy nhiên, mẹ không nên ngay lập tức bù sữa. Hãy tiếp tục đưa từng thìa nhỏ cho bé, cho đến khi bé dần quen và không có hiện tượng nôn nữa.
• Thời gian ăn hợp lý: Không cho bé ăn đồ ăn vặt trong vòng 2 giờ trước bữa chính để kích thích sự ngon miệng. Bữa ăn nên diễn ra trong vòng 30 phút và kết thúc ngay cả khi bé chưa ăn hết, không kéo dài quá thời gian. Tránh để bé ăn khi đang chơi hoặc xem TV để không làm bé bị phân tâm và bỏ ăn.
• Cung cấp đủ lượng sữa: Tránh cho bé uống quá nhiều sữa trước bữa ăn. Thời điểm tốt nhất là uống sữa một giờ trước bữa ăn. Lượng sữa khuyến nghị mỗi ngày cho bé từ 6 tháng đến 2 tuổi là 600 - 800ml. Đối với những bé chỉ thích sữa mẹ, có thể họ không chấp nhận sữa khác do không quen với mùi và vị, vì vậy mẹ cần xem xét lựa chọn loại sữa phù hợp.

Đối với những bé khó chấp nhận thức ăn mới, phụ huynh cần tôn trọng nhu cầu ăn uống của bé. Hãy để bé quyết định lượng thức ăn mà bé muốn ăn, không nên ép bé. Nếu đã thử hết những cách trên mà tình trạng bé không chịu ăn dặm vẫn không cải thiện, hãy tham khảo ý kiến của các chuyên gia dinh dưỡng để có lịch trình ăn uống cá nhân hóa và giải quyết vấn đề.

Ngoài ra, phụ huynh cũng cần chú ý bổ sung các chất cần thiết như Selen, Crom, Vitamin B1 và B6, Gừng, chiết xuất quả sơ ri (Vitamin C),... Đặc biệt là loại kẽm sinh học để cải thiện khẩu vị của bé, giúp bé ăn ngon miệng, đạt chiều cao và cân nặng phù hợp, tăng cường hệ miễn dịch, giảm nguy cơ bệnh tật và cân nặng đạt chuẩn.