Buzz
Kim loại này không chỉ hiếm mà còn rất khó khăn trong việc khai thác và chiết xuất.
Đó chính là Rhodium.
Theo Trading Economics - một trang web cung cấp dữ liệu cho 20 triệu chỉ số kinh tế từ 196 quốc gia - Rhodium được công nhận là kim loại quý hiếm và có giá trị nhất trên thế giới, vượt xa vàng và bạch kim.
Giá loại khoáng sản này trên thị trường quốc tế vào cuối năm 2023 đạt 28.775 đô la Mỹ mỗi ounce (tương đương 28,3 gram), gấp gần 15 lần giá vàng. Giá vàng năm 2023 là 1.940 đô la Mỹ mỗi ounce, theo số liệu từ Statista.
Statista cũng dự báo rằng, vào năm 2024, nhu cầu toàn cầu về rhodium trong ngành hóa chất dự kiến sẽ đạt 92.000 ounce, tăng so với 81.000 ounce của năm 2023. Nhu cầu toàn cầu về rhodium dự kiến sẽ đạt khoảng 1,06 triệu ounce trong năm nay.
Mặc dù cực kỳ hiếm, nhưng nhu cầu về Rhodium trên toàn thế giới vẫn rất lớn. Từ Bắc Mỹ (Mỹ, Canada, Mexico), châu Âu (Đức, Anh, Pháp và các quốc gia châu Âu khác), Trung & Nam Mỹ (Brazil và các quốc gia còn lại), cho đến Trung Đông và châu Phi (UAE, Ả Rập Xê Út và các nước khác), cũng như châu Á Thái Bình Dương (Trung Quốc, Nhật Bản, Ấn Độ và các quốc gia khác) đều khao khát mua loại kim loại này.
Thị trường Châu Á - Thái Bình Dương được dự báo là phân khúc phát triển nhanh nhất nhờ sự bùng nổ của ngành công nghiệp thủy tinh. Hơn nữa, số lượng người dùng ô tô gia tăng cũng đang thúc đẩy nhu cầu về Rhodium.
Theo đánh giá của Global Market Estimates, thị trường Rhodium toàn cầu dự kiến sẽ tăng từ 2,1 tỷ đô la Mỹ vào năm 2021 lên 3,2 tỷ đô la Mỹ vào năm 2026, với tốc độ tăng trưởng hàng năm (CAGR) là 5,7% từ năm 2021 đến năm 2026.
Rhodium đang dần chiếm ưu thế trên thị trường thời đại mới.
Sự khan hiếm, tính ứng dụng, nhu cầu thị trường, độ khó trong khai thác và những đặc tính độc đáo là năm yếu tố chính thúc đẩy giá Rhodium tăng vọt trong những năm qua.
Sự gia tăng nhu cầu về Rhodium, kéo theo giá cả tăng cao, gắn liền với xu hướng tìm kiếm công nghệ hiệu quả và thân thiện với môi trường trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng nghiêm trọng.
Không có gì ngạc nhiên khi kim loại chuyển tiếp hiếm có này có khả năng thực hiện 'quang hợp nhân tạo', tức là một quá trình hóa học mô phỏng quang hợp tự nhiên. Vai trò quan trọng này trong lĩnh vực năng lượng tái tạo đã làm tăng nhu cầu và giá của nó trong thời gian gần đây.
Các phân tích mới nhất cho thấy xu hướng tăng giá này sẽ tiếp tục trong thời gian tới, chủ yếu do nhu cầu về kim loại này gia tăng cho các ứng dụng công nghệ mới, đặc biệt trong việc tìm kiếm các giải pháp bền vững.
Hiện nay, thị trường chủ yếu của Rhodium nằm trong ngành ô tô, nơi 80% khoáng chất này được dùng để sản xuất bộ chuyển đổi xúc tác (thiết bị xử lý khí thải), giúp giảm thiểu khí nitơ oxit (NOx) gây ô nhiễm môi trường.
Ngoài ra, Rhodium cũng được ứng dụng trong ngành công nghiệp hóa chất, đóng vai trò là chất xúc tác cho việc sản xuất axit nitric và axit axetic; cũng như trong ngành trang sức, nơi nó được dùng làm lớp phủ để bảo vệ đồ trang sức khỏi trầy xước và xỉn màu. Nhiều sản phẩm như vòng cổ và vòng tay của hãng Swarovski (Áo) cũng cần đến Rhodium để tăng cường độ bền và độ sáng bóng.
Nam Phi là quốc gia dẫn đầu thế giới về sản xuất Rhodium, cung cấp khoảng 80% tổng nguồn cung toàn cầu. Kim loại này thường được tìm thấy trong quặng kết hợp với các kim loại nhóm bạch kim khác và phải trải qua quá trình xử lý phức tạp để chiết xuất. Việc chiết xuất Rhodium vô cùng khó khăn và tốn thời gian.
Tiếp theo là Nga, nắm giữ khoảng 6% thị phần. Mỹ và Canada chiếm khoảng 2,3% thị phần, còn lại là các mỏ ở Zimbabwe.
Tại sao Rhodium lại có giá cao hơn vàng?
Các kim loại nhóm bạch kim (PGM) bao gồm Platinum, Osmium, Ruthenium, Iridium, Palladium và Rhodium. Mặc dù vàng và bạc là những kim loại quý nổi tiếng nhất, nhưng thực tế nhóm bạch kim lại được ưa chuộng hơn. Trong số này, Rhodium là kim loại quý đắt nhất trên hành tinh.
Kim loại màu trắng bạc này có khả năng chống ăn mòn và độ phản chiếu rất cao (lên đến 80% ánh sáng). Hơn nữa, Rhodium không bị xỉn màu, có độ cứng vượt trội hơn vàng và cực kỳ bền bỉ.
Dù nhu cầu về Rhodium rất cao, nhưng kim loại này lại cực kỳ hiếm vì không bao giờ tồn tại dưới dạng khoáng chất đơn lẻ. Tổng sản lượng toàn cầu chỉ khoảng 30 tấn mỗi năm, con số này thực sự rất nhỏ so với các kim loại khác. Ví dụ, đồng được sản xuất khoảng 20 triệu tấn mỗi năm, còn nhôm đạt 63 triệu tấn. Với nhu cầu lớn nhưng nguồn cung hạn chế, Rhodium trở thành kim loại quý đắt nhất thế giới.
Rhodium và vàng đều là những kim loại quý nổi tiếng, nhưng chúng có những đặc điểm riêng biệt khiến chúng khác nhau. Trong phần này, chúng ta sẽ khám phá những điểm tương đồng và khác biệt giữa hai kim loại này, bao gồm giá cả, công dụng và nhu cầu của chúng.
Trước tiên, hãy bàn về sự khác biệt về giá giữa Rhodium và vàng. Rhodium hiếm hơn nhiều so với vàng, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến giá của nó.
Một điểm khác biệt quan trọng giữa Rhodium và vàng là công dụng của chúng. Vàng được sử dụng rộng rãi cho nhiều mục đích khác nhau, từ sản xuất đồ trang sức và tiền xu đến các linh kiện điện tử và cả trong các phương pháp điều trị y tế.
Ngược lại, ứng dụng chính của Rhodium nằm trong ngành công nghiệp ô tô, nơi nó được dùng làm chất xúc tác trong bộ chuyển đổi xúc tác để giảm thiểu khí thải độc hại. Rhodium cũng được sử dụng làm lớp phủ cho các kim loại khác nhằm tăng độ bền và độ bóng.
Nhu cầu về Rhodium và vàng cũng có sự khác biệt. Vàng có nhu cầu ổn định hơn nhờ vào nhiều ứng dụng đa dạng và vị thế lịch sử như một kho lưu trữ giá trị. Nhu cầu về vàng đến từ các ngân hàng trung ương, nhà đầu tư và cá nhân.
Trái lại, nhu cầu về Rhodium chủ yếu đến từ ngành công nghiệp, khiến nó dễ bị biến động hơn do những thay đổi trong thị trường ô tô và các quy định môi trường mới nổi.
Tóm lại, Rhodium và vàng là hai kim loại quý độc đáo, mỗi loại mang đến những thuộc tính, ứng dụng và nhu cầu riêng. Trong khi vàng là một tài sản được săn lùng với nhu cầu ổn định, giá trị của Rhodium chủ yếu xuất phát từ các ứng dụng trong công nghiệp và sự hiếm hoi của nó.
Nắm vững thông tin về các kim loại quý chủ yếu và ứng dụng của chúng giúp ta hiểu tại sao chúng có giá trị cao, đồng thời làm nổi bật vai trò quan trọng của chúng trong nhiều lĩnh vực khác nhau, từ ô tô và điện tử cho đến hàng không vũ trụ và hơn nữa.
Tham khảo: PNJ, Trading Economics, Global Market Estimates
