Buzz
Hai thiên thể đã già cỗi không còn như trước, chúng ta đang nhìn thấy hình ảnh của chúng trong một vũ trụ trẻ trung.
Dữ liệu từ Kính viễn vọng Không gian James Webb tiếp tục đưa ra kiến thức và câu hỏi mới khi chúng ta phát hiện hai ứng cử viên cho thiên hà xa nhất.
NASA bắt đầu Chương trình Khảo sát bằng Lăng kính nhiễu xạ Tăng cường thấu kính từ Không gian (Grism Lens-Amplified Survey from Space, viết tắt là GLASS), quan sát 10 cụm thiên hà lớn bao gồm một thực thể đặc biệt.
Do nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi Rohan Naidu từ Trung tâm Harvard-Smithsonian về Thiên văn học, chúng ta xác định hai thiên hà có khả năng cao là xa nhất, là GLASS-z13 và GLASS-z11.
Các thiên hà được đặt tên theo số thứ tự trong danh sách các thiên thể tỏa nhiều redshift nhất.
Thiên hà GLASS-z13.
Khái niệm dịch chuyển đỏ dùng để đo mức độ kéo giãn của ánh sáng do hiệu ứng giãn nở vũ trụ. Chỉ số càng cao, thiên thể phát ánh sáng càng xa (và đồng thời càng tồn tại xa trong quá khứ).
Hai thiên hà GLASS-z11 và GLASS-z13 đã tồn tại từ hơn 13 tỷ năm trước, tương ứng 400 và 300 triệu năm tính từ mốc Big Bang.
Dải Ngân hà ước tính khoảng 13,61 tỷ năm tuổi, trong khi Mặt Trời còn trẻ măng ở 4,5 tỷ năm tuổi.
Phát hiện mới cần xác nhận cuối cùng, khi NIRCam chỉ đo màu của ánh sáng. Để xác định dịch chuyển đỏ, nhà khoa học phải phân tích quang phổ của thiên hà.
Nếu kết quả xác định mức dịch chuyển đỏ giống dự đoán, hai thiên hà mới phát hiện sẽ gây ngạc nhiên. Chương trình GLASS quan sát khoảng trời bằng khoảng 50 phút cung.
Thiết bị NIRCam trên kính viễn vọng JWST.
Nguồn sáng chói chang đã dồi dào trong kỷ nguyên đầu của vũ trụ. Nhóm nghiên cứu kết luận đây là dấu hiệu tốt, có lẽ kính Webb sẽ phát hiện được thêm nhiều thiên thể tương tự, thậm chí còn xa xôi hơn trong tương lai.
Xác định vị trí các thiên hà này là quan trọng, giúp thiên văn học xác định vùng sản sinh thiên hà trong vũ trụ thời kỳ đầu.
Kích cỡ của GLASS-z11 và GLASS-z13 có vẻ khiêm tốn so với Dải Thiên hà, nhưng vẫn đáng kể với số sao tổng khối lượng bằng nhiều tỷ Mặt Trời.
GLASS-z11 và GLASS-z13 đã hợp thể với những thiên hà khác và tạo thành một thiên hà khổng lồ có hình elip.
Nghiên cứu được đăng tải trên arXiv.org và đã được gửi lên tạp chí Nhật ký Vật lý Thiên văn.
Theo Space
