Làm sao để ngăn chặn nhiệt lưỡi? Phương pháp phòng ngừa và điều trị hiệu quả

1. Khám phá nguyên nhân gây ra nhiệt lưỡi

Tương tự như nhiệt miệng, nhiệt lưỡi là những vết loét nhỏ, tròn, thường màu trắng hoặc ngà trắng với viền đỏ bao quanh. Vết loét của nhiệt lưỡi thường có đường kính vài milimet, và vùng lưỡi xung quanh có thể sưng to gây đau rát.

Nhiệt lưỡi có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau

Hầu hết các vết thương nhiệt lưỡi đều là những vấn đề nhỏ và tự lành sau 7 - 10 ngày, nhưng đau rát có thể kéo dài từ 3 - 4 ngày tùy thuộc vào nguyên nhân và cách chăm sóc. Thực tế, có rất nhiều nguyên nhân có thể gây ra vết thương nhiệt lưỡi, và một người có thể mắc phải nhiều lần do nhiều nguyên nhân khác nhau.

Dưới đây là một số nguyên nhân thường gây ra vết thương nhiệt lưỡi:

1.1. Do tổn thương trên bề mặt của lưỡi

Nhiệt lưỡi có thể hình thành từ những tổn thương mới trên bề mặt của lưỡi, phối hợp với tác động của nước bọt và môi trường ẩm ướt trong khoang miệng, nơi có sự phát triển của vi khuẩn. Tổn thương thường xảy ra khi ăn hoặc nói chuyện và va chạm vô tình với lưỡi hoặc do các vật cứng sắc trong miệng gây ra. Đặc biệt, những người sử dụng dụng cụ niềng răng hoặc móc cài răng giả dễ bị tổn thương lưỡi và gặp phải vấn đề nhiệt lưỡi.

Nhiệt lưỡi thường là do cắn vào lưỡi gây tổn thương

Nếu được gây ra bởi nguyên nhân này, nhiệt lưỡi sẽ hình thành trong giai đoạn tổn thương đang hồi phục. Khi vết thương đã hoàn toàn lành, bạn sẽ không còn cảm thấy đau rát nữa.

1.2. Do thức ăn

Nhiệt lưỡi có thể xuất hiện do ăn phải thực phẩm kích thích niêm mạc, đặc biệt là đối với những người có cơ địa nhạy cảm. Các loại thức ăn gây kích thích dẫn đến nhiệt lưỡi bao gồm:

• Các loại trái cây có hàm lượng axit cao như: dâu tây, dứa, cam, chanh, xoài,...

• Các món ăn cay, mặn được chế biến bằng cách chiên hoặc nướng.

• Thức uống như rượu, bia, cà phê, ca cao,...

• Các loại hạt cứng.

1.3. Do tác dụng phụ của thuốc điều trị

Một số bệnh nhân khi sử dụng thuốc điều trị trong thời gian dài có thể gặp phải tình trạng nhiệt miệng, nhiệt lưỡi tái phát nhiều lần. Đặc biệt là nhóm thuốc chống viêm không chứa steroid, thuốc chống co giật, thuốc chống ung thư hoặc những người đang chịu trị liệu bằng phương pháp xạ trị,...

Ngoài ra, các loại kem đánh răng, nước súc miệng chứa thành phần sodium lauryl sulfate cũng có thể gây kích ứng niêm mạc lưỡi, miệng.

1.4. Do lạm dụng rượu bia, thuốc lá

Tình trạng nhiệt lưỡi thường phổ biến ở những người thường xuyên hút thuốc lá hoặc lạm dụng rượu bia. Bên cạnh đó, họ cũng thường gặp phải nhiều vấn đề về răng miệng như: hơi thở có mùi khó chịu, răng bị ố vàng, sâu răng, tuyến nước bọt sưng, viêm nướu, viêm nha chu, thậm chí là ung thư miệng,...

Lạm dụng rượu bia, thuốc lá có thể là nguyên nhân gây nhiệt lưỡi

Ngoài ra, nhiệt lưỡi cũng là một trong những triệu chứng của hội chứng cai thuốc lá, thường xuất hiện ở những người cai thuốc trong 2 tuần đầu tiên. Tuy nhiên, sau đó, họ sẽ không thường xuyên gặp tình trạng nhiệt lưỡi mà sẽ có nhiều lợi ích về sức khỏe sau khi bỏ thuốc.

1.5. Do căng thẳng, lo âu hoặc thay đổi hormone

Ít người biết rằng tâm lý căng thẳng, lo âu kéo dài cũng có thể gây ra nhiều biến đổi trong cơ thể, đặc biệt là ở mức độ hormone và miễn dịch. Kết quả là việc xuất hiện của các vết thương nhiệt lưỡi và nhiều vấn đề sức khỏe khác.

Sự thay đổi hormone ở phụ nữ trong chu kỳ kinh nguyệt hoặc trong thời kỳ mang thai cũng có thể dẫn đến nhiệt lưỡi, nhiệt miệng và một số vấn đề khác về sức khỏe răng miệng như viêm nướu, chảy máu, sưng tuyến nước bọt,...

1.6. Do chế độ ăn thiếu chất

Nhiệt lưỡi thường xuất hiện ở những người có chế độ dinh dưỡng thiếu hụt, đặc biệt là các nhóm chất như Vitamin B12, Vitamin B9, kẽm, sắt, Vitamin C, các loại axit amin,... Cần chú ý đến chế độ ăn uống nếu bạn thường xuyên gặp phải vấn đề nhiệt lưỡi và không có chế độ ăn đủ chất.

2. Xử trí thế nào khi bị nhiệt lưỡi?

Nhiệt lưỡi đa phần là tự lành và hồi phục hoàn toàn sau 7 - 10 ngày, và cơn đau do nhiệt lưỡi cũng không kéo dài. Tuy nhiên, để giảm khó chịu, tăng tốc độ hồi phục tổn thương và hạn chế việc lan rộng của loét, có thể áp dụng các biện pháp sau:

Nhiệt lưỡi có thể điều trị bằng thuốc bôi giảm viêm đau

2.1. Sử dụng thuốc bôi trị nhiệt miệng

Thuốc bôi trị nhiệt miệng không cần kê đơn có tác dụng tạo ra một lớp màng ngăn cách giữa vết loét nhiệt lưỡi và vi khuẩn có hại trong miệng cũng như các chất kích thích trong thực phẩm. Do đó, vết loét lưỡi sẽ hồi phục nhanh chóng hơn và giảm đau hiệu quả.

Bạn có thể mua thuốc bôi trị nhiệt miệng tại các cửa hàng, thành phần chính thường là axit hyaluronic.

2.2. Ăn uống lành mạnh, đủ dinh dưỡng

Chế độ ăn của bạn nên thay đổi, đa dạng các loại thực phẩm để cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cần thiết cho cơ thể, bao gồm cả đạm và vi lượng. Thêm vào đó, việc ăn các loại thực phẩm lành tính có thể giúp nhiệt lưỡi hồi phục nhanh chóng và không tái phát, bao gồm: bột sắn dây, rau xanh, mật ong, đậu,...

Những người dễ bị thiếu chất như phụ nữ mang thai, người già, hoặc những người có vấn đề về hấp thu dinh dưỡng nên sử dụng viên bổ sung Vitamin và khoáng chất. Khi gặp vấn đề về nhiệt lưỡi, tránh ăn các thực phẩm kích thích như thực phẩm mặn, chứa nhiều axit, cay, hoặc khô cứng,...

2.3. Bảo vệ răng miệng đúng cách

Các vết nhiệt trên lưỡi gây đau rát và khó chịu, làm cho bạn thường xuyên lơ là trong việc vệ sinh răng miệng. Nhưng thực tế, điều này chỉ tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển mạnh mẽ hơn, xâm nhập và làm chậm quá trình lành vết nhiệt lưỡi.

Cần vệ sinh răng miệng và lưỡi sạch sẽ để ngăn vi khuẩn xâm nhập vào vết nhiệt

Vì vậy, hãy đảm bảo rằng bạn đánh răng và vệ sinh răng miệng đúng cách để kiểm soát vi khuẩn, giữ cho răng miệng luôn sạch sẽ và mang lại cảm giác thoải mái. Ngoài việc đánh răng, bạn cũng có thể sử dụng dung dịch muối pha loãng hoặc baking soda hòa tan trong nước ấm để giảm đau rát do nhiệt lưỡi.