Các tổ chức và cá nhân kinh doanh, khi phát hiện mất hóa đơn đã lập, cần thông báo ngay với cơ quan thuế quản lý trực tiếp. Theo hướng dẫn tại điều 24 của Thông tư 39/2014/TT-BTC ngày 31/3/2014 của Bộ Tài Chính, quy định chi tiết về cách xử lý hóa đơn bị mất, cháy, hỏng hóa đơn GTGT đầu vào và đầu ra như sau:
Có bị xử phạt khi mất hóa đơn đầu vào, đầu ra không?
1. Cách xử lý khi mất hóa đơn GTGT đầu ra
Nếu doanh nghiệp phát hiện hóa đơn đầu ra mất, cháy, hoặc hỏng, dù đã lập hay chưa, cần thực hiện các bước sau:
+ Thành lập báo cáo và thông báo ngay cho cơ quan thuế trực tiếp quản lý trong vòng 5 ngày kể từ ngày phát hiện. Sử dụng mẫu báo cáo mất, cháy, hỏng hóa đơn theo mẫu BC21/AC.
+ Mức phạt theo quy định ban đầu là từ 10 đến 20 triệu đồng (có hiệu lực từ ngày 30/7/2016). Tuy nhiên, theo thông tư mới, mức phạt khi làm mất hóa đơn đầu ra sẽ dao động từ 4 đến 8 triệu đồng, tùy thuộc vào từng trường hợp cụ thể:
Trường hợp mất, cháy, hỏng hóa đơn đã được phát hành nhưng chưa lập hoặc đã lập nhưng khách hàng chưa nhận khi hóa đơn chưa đến thời gian lưu trữ, hoặc hóa đơn được lập theo bảng kê bán lẻ hàng hóa. Nếu bị mất hóa đơn do thiên tai, hỏa hoạn bất khả kháng, sẽ không bị phạt tiền.
Trong tình huống mất, cháy, hỏng hóa đơn gửi cho khách hàng, cả người bán và người mua cần lập biên bản ghi nhận sự việc. Người bán sẽ tiến hành kê khai để nộp thuế, chứng minh sự việc mua bán hàng hóa. Trong trường hợp có tình tiết giảm nhẹ, xử phạt ở mức thấp nhất, tối thiểu.
Tình huống mất, cháy, hỏng hóa đơn trừ liên giao cho khách hàng, nghĩa là liên thứ 1 và liên thứ 3 vẫn trong thời hạn lưu trữ, sẽ bị xử phạt theo quy định của pháp luật kế toán. Nếu người bán tìm lại được hóa đơn đã mất và liên giao cho khách hàng trong thời hạn, cơ quan thuế chưa ban hành quyết định xử phạt, người bán sẽ không phải chịu khung hình phạt.
Tình huống người bán làm mất, hỏng, cháy hóa đơn, các liên đã lập sai hoặc đã bị xóa bỏ, người bán sẽ bị phạt cảnh cáo theo quy định của pháp luật thuế.
Cách xử lý khi mất hóa đơn GTGT đầu vào (Liên 2):
Khi mất hóa đơn cháy hỏng liên 2, quy trình xử lý như sau:
+ Cả hai bên sẽ lập biên bản để ghi lại sự việc. Nội dung trong biên bản sẽ rõ ràng: liên của người bán khai, nộp thuế trong tháng nào; ký, ghi rõ họ tên của người đại diện theo pháp luật, đóng dấu; nộp phạt từ 2 đến 4 triệu.
+ Người bán sao chụp liên 1 của hóa đơn: Tiến hành xác nhận bằng chữ ký và con dấu của người đại diện theo quy định của pháp luật trên bản sao hóa đơn, sau đó giao cho người mua. Người mua có thể sử dụng hóa đơn bản sao có xác nhận này, kèm theo biên bản về việc mất, cháy hỏng liên 2 để làm chứng từ kế toán và kê khai thuế.
3. Trường hợp mất hoặc cháy hỏng hóa đơn liên 2 đã sử dụng và có liên quan đến bên thứ ba:
Ví dụ, nếu bên thứ ba là đơn vận chuyển hàng hoặc bên chuyển hóa đơn, trách nhiệm và xử phạt sẽ phụ thuộc vào việc ai thuê bên thứ ba. Nếu bên bán thuê bên thứ ba để vận chuyển hàng kèm theo hóa đơn và bên thứ ba làm mất, người bán sẽ chịu trách nhiệm đầy đủ.
4. Các mức phạt khi làm mất hóa đơn giá trị gia tăng:
Theo quy định của pháp luật, từ ngày 1/8/2016 theo điều 3 của Nghị định 49/2016 ND-CP sửa đổi về mức phạt liên quan đến hóa đơn, hiện nay có những quy định sau:
+ Trường hợp bên bán gây mất mát: Liên 2 sẽ bị phạt từ 4 đến 8 triệu đồng.
+ Trường hợp bên mua gây mất mát: Liên 2 sẽ phải đối mặt với mức phạt từ 4 đến 8 triệu đồng.
Ngoài ra, khi xác định mức phạt hóa đơn kế toán, cần chú ý đến những vấn đề sau: Trong trường hợp mất, cháy, hỏng hóa đơn do thiên tai hỏa hoạn, sẽ không bị phạt. Tuy nhiên, nếu mất mát, hỏng cháy hóa đơn ngoại trừ liên giao cho khách hàng trong thời gian lưu trữ, sẽ bị xử phạt theo quy định của luật kế toán, có thể là từ 500.000-1.000.000 đồng. Đối với trường hợp người bán làm mất, cháy hỏng hóa đơn và đã xóa bỏ, họ sẽ bị phạt cảnh cáo.
Dưới đây là các phương pháp xử lý hóa đơn đầu vào và đầu ra bị mất theo quy định của pháp luật, tùy thuộc vào từng tình huống cụ thể sẽ có các giải pháp và mức xử phạt khác nhau.
Biểu mẫu thu hồi hóa đơn đã lập được sử dụng để thu hồi những mẫu hóa đơn GTGT bị làm sai, với mỗi biểu mẫu thu hồi chỉ có tác dụng đối với một hóa đơn bị lỗi duy nhất.
Hiện nay, có đa dạng mẫu hóa đơn bán hàng, tùy thuộc vào loại hình kinh doanh mà việc sử dụng hóa đơn cũng sẽ khác nhau, đây là điều mà bạn cần lưu ý.
