Lễ hội Nghĩa địa treo tại Kon Tum

Mặc dù phong tục táng treo của cộng đồng người Giẻ Triêng ở làng Vai Trang, Đắk Long, Đắk Glei giảm dần, nhưng khu rừng “thiên táng” vẫn giữ nguyên sức hút bí ẩn qua từng năm tháng.

Như nhiều làng ở núi rừng Tây Nguyên, Vai Trang toát lên vẻ đẹp mộc mạc, đặc trưng của đồng bào Giẻ Triêng. Sáng sớm, làng chìm trong sương mù, chiều tà, Vai Trang lấp lánh như một bức tranh màu vàng tự nhiên.

Điều thú vị khi bước vào làng là cảm nhận được cuộc sống bình yên, lao động chăm chỉ của phụ nữ Giẻ Triêng. Họ về làng mang theo đống củi trên lưng sau mỗi ngày làm việc tại nương rẫy. Làng không chỉ thu hút bởi vẻ đẹp tự nhiên mà còn nổi tiếng với những câu chuyện tâm linh đầy bí ẩn.

Trong quá khứ, người Giẻ Triêng tin rằng, người chết thuộc gia đình quyền quý sẽ không chôn mà được treo lơ lửng trong khu rừng tĩnh lặng, xa xôi. Ngày nay, du khách thường tìm đến khu nghĩa địa treo, hay còn được gọi là “rừng ma” để khám phá.

Vị trí của nghĩa địa treo nằm về phía tây, khi mặt trời lặn, tạo nên bức tranh huyền bí và hùng vĩ. Nhìn từ xa, khu “rừng ma” không có cây cổ thụ, nhưng vẫn hấp dẫn bởi cây bụi rậm rạp, tạo nên bức tranh kỳ bí. Mỗi cơn gió nhẹ làm cây lá xào xạc, tạo âm thanh gợi cảm và làm kích thích giác quan. Đôi khi, gió thổi qua khiến nhiều người cảm thấy giật mình, thậm chí nổi da gà.

Để tiếp cận khu táng, bất cứ ai cũng phải mở đường qua cây cỏ, rũ lá, thậm chí mang theo dao để đối mặt với bụi cây dại, dây leo. Trong những ngày có sương mù, không khí xung quanh khu rừng như được phủ bởi bức tranh liêu trai và bí ẩn. Một số ngôi mộ được xây từ gạch đá và xi măng theo phong cách người Kinh thường thấy ở bên ngoài khu vực.

Bước vào sâu khoảng vài chục mét, những chiếc quan tài treo bắt đầu hiện lên. Dù diện tích chỉ hơn 200 m2, nhưng khu nghĩa địa này chứa đựng hơn chục quan tài treo. Người Giẻ Triêng ở đây không sử dụng dây treo mà thay vào đó là 2 hoặc 4 cọc gỗ để nâng quan tài lên cao. Hầu hết quan tài được làm từ gỗ tròn, nặng tới cả tấn và treo cách mặt đất khoảng 70 cm.

Khắp nơi, chỉ cách vài mét là xuất hiện những chiếc quan tài treo lủng lẳng. Các cặp vợ chồng treo gần nhau, vợ ở bên trái và chồng ở bên phải. Người Giẻ Triêng đặt cháu chắt dưới hòm của ông bà, còn con cái thì treo xung quanh. Những cỗ quan tài này sau thời gian và nắng mưa, nhiều cái đã mục nát, rơi xuống đất vì cọc treo đã bị mục gãy, chìm khuất trong bụi cây và dây leo rừng.

Tuy nhiên, điều đáng chú ý nhất trong khu “rừng ma” này là hai chiếc quan tài được treo song song, làm từ nhôm và được đặt lên 4 cọc gỗ chắc chắn. Điều này cho thấy người được chôn thuộc dòng dõi giàu có, quyền quý nhất trong làng. Phía dưới quan tài là những vật phẩm gia đình đặt vào để phục vụ người chết ở thế giới bên kia. Đặc biệt là hai chiếc ghế rượu cổ, một trong những chiếc còn khá nguyên vẹn.

Người Giẻ Triêng tin rằng người chết cũng cần có cuộc sống ổn định nên đây là cách họ chia sẻ của cải với người đã khuất, giúp họ tránh khỏi cuộc sống khó khăn và túng thiếu. Thế nên, những linh hồn Giẻ Triêng được bảo vệ dưới tán cây già và những đám bụi le, lồ ô mọc dựa lên.

Việc đặt chân đến nghĩa địa treo giữa không gian ẩn bên trong núi rừng Tây Nguyên không khỏi làm bạn cảm nhận sự lạnh lùng và đôi khi kinh hãi. Tuy nhiên, hơn cả, bạn sẽ hiểu thêm về một phần của văn hóa cổ xưa của người Giẻ Triêng.

***

Nguồn: Hướng dẫn du lịch trên Mytour.com – Theo tin từ Vnexpress