Buzz
Một số trẻ em trong các trường hợp luân hồi đã trải nghiệm déja vu khi lần đầu đến ngôi làng mà chúng nhận là đã sống trong tiền kiếp. Toàn bộ hoặc phần lớn ngôi làng trở nên quen thuộc với đứa trẻ, dù có thể có những thay đổi ở cửa ra vào, phòng ốc, cây cối hoặc các đặc điểm khác so với kiếp trước mà chúng nhớ.
Có lẽ nhiều người khác cũng trải qua déja vu nhưng không có ký ức hình ảnh nào về tiền kiếp, chỉ nhớ được những mảnh vụn của kiếp sống đó và không thể ý thức được thêm ký ức nào khác.
Tuy nhiên, hầu hết các trường hợp déjà vu không cần phải lý giải theo hướng luân hồi mà có thể được giải thích theo nhiều cách hợp lý hơn. Ví dụ, một số trường hợp có thể là do kiến thức không suy luận về tương lai, mà chúng ta gọi là tiên tri.
Tiên tri đôi khi xảy ra trong giấc mơ. Giả sử ai đó mơ thấy một nơi mà anh ta chưa từng đến nhưng sau này sẽ thăm, mặc dù tại thời điểm mơ, anh ta không biết điều này. Sau đó, giấc mơ có thể bị lãng quên nhưng dấu vết của nó vẫn tồn tại ngay dưới ngưỡng ý thức của anh ta.
Các thử nghiệm về ký ức đã cho thấy “nhận biết quan trọng hơn nhớ lại”. Điều này có nghĩa là dù không thể nhớ lại một cái tên cụ thể, chúng ta vẫn có thể nhận ra nó khi thấy trong một danh sách dài các tên khác.
Trong ví dụ trên, khi thực sự đến thăm nơi mình đã mơ thấy, chủ thể của giấc mơ có thể thấy nơi đó quen thuộc và thậm chí nghĩ rằng mình đã từng thấy nó trước đây, dù không thể giải thích được tại sao lại có cảm giác đó.
Một vài trường hợp trải nghiệm déjà vu dường như củng cố cho cách lý giải này. Trong những ví dụ này, người có trải nghiệm déjà vu sau đó nhớ lại giấc mơ mà trước đó anh ta từng có về nơi quen thuộc kia.
Một số trải nghiệm déjà vu có thể được giải thích một cách đơn giản hơn. Có khả năng rằng cảnh quen thuộc đó tương tự với những gì mà chủ thể đã từng nhìn thấy, nhưng anh ta không nhận ra sự tương đồng giữa chúng. Tình trạng tương tự cũng xảy ra khi chúng ta tiếp cận và thậm chí nhầm lẫn người hoàn toàn xa lạ thành người quen.
Trong tình huống này, người lạ sẽ nhanh chóng chỉ ra sự sai lầm của chúng ta, nếu chúng ta không tự nhận ra trước. Tuy nhiên, một khung cảnh hoặc một sự kiện đang diễn ra không thể lên tiếng sửa chữa lỗi của chúng ta; vì vậy, khi cảnh quen thuộc, một số người sẽ tin chắc rằng họ đã từng ở đó.
Cách giải thích theo hướng thần kinh cũng được đề xuất cho một số trải nghiệm déjà vu. Nếu hai bán cầu não của chúng ta hoạt động không đồng bộ, thông tin được tiếp nhận bởi một bán cầu não sẽ được bán cầu đó coi như mới, trong khi ở bán cầu còn lại, thông tin đó sẽ được xem như cũ sau một khoảng thời gian rất ngắn.
Tôi không biết có bằng chứng thực nghiệm nào cho thấy hiện tượng này có thể xảy ra; và ngay cả khi có, nó cũng không thể giải thích được cho một số trường hợp déjà vu trong đó chủ thể hiểu biết về một địa điểm mà anh ta không thể biết được theo cách thông thường.
