
Ngày 3/10/2005, mình chính thức trở thành giáo viên. Đến nay đã tròn 18 năm. Có những lúc mình tạm ngừng giảng dạy để học thêm và làm quản lý, nhưng chưa bao giờ mình định vị bản thân bằng danh xưng nào khác ngoài Giáo viên và Nhà giáo dục.
Từ lúc đó, mình tự hứa sẽ không bao giờ quay lại cái 'mẫu hình giáo viên' trước kia. Khi trở về nước, mình chỉ dạy ở trường cũ, không nhận thỉnh giảng ở nơi khác. Dù có tham gia vài công việc ngắn hạn vài ngày hay 1-2 tuần, mình không dạy miệt mài như trước. Từ trải nghiệm của mình, mình rất ủng hộ việc giáo viên được nghỉ giữa kỳ và nghỉ hè trọn vẹn để tái tạo sức sáng tạo và cảm hứng.
Nguồn ảnh: Pinterest
Năm 2021, mình rời trường học để làm cho tổ chức phi chính phủ (NGO), cũng trong lĩnh vực giáo dục. Với vai trò giám đốc chương trình, mình đào tạo giáo viên và gửi xuống các trường công, hoàn thiện chương trình để triển khai, và thực hiện các chương trình giáo dục cộng đồng. Mình thực sự rất tận hưởng những giờ 'lên lớp', được giảng dạy, chia sẻ với đồng nghiệp trong ngành. Trung bình mình dạy khoảng 10-12 giờ/tuần, một con số lý tưởng so với trước đây. Khi có đủ thời gian nghiên cứu, chuẩn bị bài giảng, mình cảm thấy rất tích cực trước, trong và sau khi giảng dạy. Tuy nhiên, để có những giờ giảng thăng hoa, sự chuẩn bị và đầu tư tập trung phải rất lớn. Mình có thể nói bất tận về giáo dục, nhưng học viên cần những bài giảng chất lượng, đáp ứng đúng nhu cầu của họ. Họ không có thời gian và sức lực để nghe mình dạy những thứ chỉ 'cho vui'.
Hiện tại, vào năm 2023, mình đang trong giai đoạn 'gap year', rút khỏi các vị trí quản lý toàn thời gian tại các trường học, nhưng vẫn đang làm cố vấn bán thời gian cho 3 dự án trường học khác nhau. Mặc dù đây đều là các dự án mình làm vì yêu quý bạn bè thân thiết, nhưng mình vẫn rất hết lòng vì trân trọng tâm huyết của mọi người. Đây cũng là cách mình duy trì kết nối với trường học.
Nguồn ảnh: Pinterest
Trong 3 tuần qua, mình đã lang thang qua 4 nước châu Âu, thăm các trường học, gặp gỡ giáo viên và nhà quản lý. Mình muốn mở rộng tầm nhìn và hiểu sâu hơn về hệ thống giáo dục, bối cảnh và chính sách làm việc của giáo viên ở các nước. Điểm chung mình thấy là giáo viên ở đâu cũng vất vả, dạy học sinh nhỏ thì càng vất vả hơn. Giáo viên mầm non ở đâu cũng thiếu. Phần Lan, Pháp, Đức đều đang thiếu giáo viên mầm non và họ phải giải quyết bằng cách sử dụng giáo viên nhập cư, hạ tiêu chuẩn đầu vào và tăng cường các chương trình đào tạo trong quá trình làm việc.
Mình nhớ láng máng có nghiên cứu nào đó cho thấy tỉ lệ giáo viên bỏ nghề trong 3 năm đầu cao hơn hẳn các năm sau. Có lẽ đúng. 3 năm đầu có thể là cú sốc với nhiều người nghĩ rằng nghề giáo là nhẹ nhàng, làm việc với trẻ con là dễ dàng, mà chưa biết hết những thách thức của nghề. Làm giáo viên đòi hỏi nhiều năng lực đa dạng và phải học hỏi không ngừng. Khi đam mê cạn kiệt, đầu óc đầy suy nghĩ tiêu cực và trái tim không còn tình yêu với trẻ, thì nên dừng lại. Nghề giáo không phải cuộc dạo chơi cho bất cứ ai! Đó là sự lựa chọn nghiêm túc và đầy trách nhiệm!
Mình cũng gặp nhiều thầy cô làm nghề nhiều năm với đầy nhiệt huyết. Càng lớn tuổi, gắn bó với nghề lâu, họ càng bao dung và kiên nhẫn. Họ nhắc mình mỗi ngày phải sống tử tế và làm nghề nghiêm túc.
Nhân ngày Nhà giáo Thế giới, chúc mừng những người theo đuổi nghề giáo bền bỉ và luôn thấy hạnh phúc với sự lựa chọn này!
PS: Hình ảnh giờ chơi của trẻ ở một trường học Phần Lan. Khi trẻ chơi, giáo viên phải chia nhau ra trông chừng chứ không được nghỉ ngơi hoàn toàn.
