Lớp băng vĩnh cửu: Một quả bom thời gian ẩn dưới chân chúng ta

Buzz

Ngày cập nhật gần nhất: 15/3/2026

Nội dung bài viết

Rủi ro chính của sự tan rã lớp băng vĩnh cửu là gì?

Bao nhiêu CO₂ và methane có thể được giải phóng?

Lớp băng vĩnh cửu có tan rã nhanh hơn dự kiến không?

Mối nguy hiểm nào mà sự tan rã này gây ra cho khu vực núi Anpơ?

Xem thêm

Đọc tóm tắt

- Một phần tư bề mặt Trái Đất bị đóng băng vĩnh viễn ở các vùng cực và độ cao lớn.
- Lớp băng vĩnh cửu đang tan rã, gây hậu quả nghiêm trọng cho khí hậu.
- Lớp băng vĩnh cửu lưu trữ lượng lớn CO₂ và methane, khi giải phóng sẽ gây thảm họa.
- Lớp băng vĩnh cửu chứa gấp đôi lượng CO₂ và methane so với khí quyển.
- Dự báo cho thấy lớp băng vĩnh cửu tan rã nhanh hơn dự kiến.
- Sự tan rã lớp băng vĩnh cửu có thể gây mất ổn định đất đai và lở đất, đồng thời tăng nguy cơ lở đất và rơi đá.

Ảnh bìa: Một khối băng vĩnh cửu đang tan chảy, rơi vào biển tại bờ biển Bắc Cực của Alaska. [📷 Hình ảnh: Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ]

Gần một phần tư bề mặt của Trái Đất bị đóng băng vĩnh viễn. Những khu vực này, được gọi là lớp băng vĩnh cửu (permafrost), nằm ở các vùng cực bắc và ở những nơi có độ cao lớn. Tuy nhiên, lớp băng vĩnh cửu đang chứng kiến sự tan rã, mang theo những hậu quả nghiêm trọng đối với khí hậu. Chúng ta sẽ tìm hiểu thêm về mối đe dọa tiềm ẩn này từ góc nhìn của các nhà khoa học.

Lớp băng vĩnh cửu: Một thảm họa đang chờ đợi dưới bàn chân chúng ta

Rủi ro chính của sự tan rã lớp băng vĩnh cửu là gì?

Mối lo ngại chính là ở các vùng cực, lớp băng vĩnh cửu lưu trữ một lượng lớn CO₂ và methane, hai loại khí nhà kính mạnh mẽ. Nếu những khí này được giải phóng, hậu quả đối với khí hậu sẽ là thảm họa. Nhưng không chỉ dừng lại ở đó, lớp băng vĩnh cửu ở vùng cực còn chứa vi khuẩn và vi sinh vật đã bị đóng băng trong hàng nghìn năm và có khả năng thức tỉnh trở lại, cũng như một lượng lớn thủy ngân, mặc dù hiện chưa có kết quả chắc chắn về nồng độ chính xác và tác động tiềm tàng của chúng.

Bao nhiêu CO₂ và methane có thể được giải phóng?

Lớp băng vĩnh cửu ở vùng cực chủ yếu bao gồm những vùng đất ngập nước và đầm lầy than bùn, nơi có độ ẩm cao và vật liệu thực vật phân hủy rất chậm do nhiệt độ lạnh. Điều này tạo ra điều kiện lý tưởng cho sự lưu trữ carbon. Lớp băng vĩnh cửu được ước tính chứa gấp đôi lượng CO₂ và methane so với hiện có trong khí quyển. Nếu kho dự trữ lớn này được giải phóng, điều đó sẽ đẩy nhanh quá trình nóng lên toàn cầu một cách đáng kể.

Tuy vậy, vẫn còn nhiều điều chúng ta chưa thể hiểu hết, đặc biệt là khi nói đến các cơ chế tự nhiên bù trừ. Ví dụ, chúng ta biết rằng một phần CO₂ bổ sung sẽ được cây mới hấp thụ, nhưng chúng ta chưa biết chính xác bao nhiêu. Hiện nay, chúng ta tin rằng sự tan rã của lớp băng vĩnh cửu nói chung sẽ khuếch đại tác động của biến đổi khí hậu.

Lớp băng vĩnh cửu có tan rã nhanh hơn dự kiến không?

Chính xác! Các mô hình khí hậu ban đầu dự báo rằng chúng ta sẽ không đạt được mức độ tan rã lớp băng vĩnh cửu hiện tại cho đến năm 2090! Điều này chỉ ra rằng việc dự báo động thái của lớp băng vĩnh cửu rất khó khăn. Biên độ không chắc chắn nhiều hơn so với các sông băng, nơi mà các thay đổi rõ ràng hơn. Nghiên cứu về lớp băng vĩnh cửu thực sự phức tạp, không chỉ vì mọi thứ diễn ra dưới chân chúng ta, mà còn vì diện tích bề mặt Trái Đất rộng lớn mà nó bao phủ. Một mẫu lấy từ một địa điểm không thể hiểu được tất cả về thành phần và động thái của lớp băng vĩnh cửu nói chung.

Mối nguy hiểm nào mà sự tan rã này gây ra cho khu vực núi Anpơ?

Khi lớp băng vĩnh cửu tan rã ở độ cao lớn, có thể gây ra sự không ổn định cho mặt đất. Điều này làm các nhà khoa học tại Thụy Sĩ đang chặt chẽ theo dõi. Ví dụ, có nguy cơ đối với các cấu trúc như nhà cửa, đường ống, đập, hệ thống cáp treo và trạm biến áp điện.

Tin vui là chúng ta sẽ được cảnh báo trước về các nguy cơ tiềm ẩn vì chúng ta sẽ thấy các dấu hiệu như nứt nẻ trên bề mặt đất. Mặc dù nguy cơ lở đất thảm khốc không thể loại bỏ hoàn toàn, nhưng những sự kiện như vậy thường không do sự tan rã của lớp băng vĩnh cửu ở độ cao lớn, mà chỉ là do lớp đất bề mặt mới bị đóng băng vĩnh viễn ở những khu vực này.

Mối đe dọa lớn nhất đến từ tình trạng mất ổn định của đất kết hợp với các trận mưa lớn hơn, vì điều này có thể gây ra việc gia tăng lở đất, rơi đá, đồng thời lượng trầm tích di chuyển ra hạ lưu nhiều hơn và gây bồi tụ lòng sông. Đây là một vấn đề diễn ra dần dần, nhưng hậu quả gây ra vẫn có thể đáng kể.

Bài viết được dịch từ: Lớp băng vĩnh cửu: Một quả bom hẹn giờ nằm dưới chân chúng ta

Các câu hỏi thường gặp

Sự tan rã của lớp băng vĩnh cửu có gây ra mối đe dọa nào cho khí hậu không?

Có, sự tan rã của lớp băng vĩnh cửu sẽ giải phóng một lượng lớn CO₂ và methane, hai khí nhà kính mạnh mẽ, gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho khí hậu.

Lớp băng vĩnh cửu chứa bao nhiêu CO₂ và methane so với khí quyển?

Lớp băng vĩnh cửu được ước tính chứa gấp đôi lượng CO₂ và methane hiện có trong khí quyển, nếu được giải phóng sẽ đẩy nhanh quá trình nóng lên toàn cầu.

Có những dấu hiệu nào cho thấy lớp băng vĩnh cửu đang tan rã nhanh hơn dự kiến?

Có, các nghiên cứu cho thấy lớp băng vĩnh cửu đang tan rã nhanh hơn so với dự đoán ban đầu, cho thấy sự không chắc chắn trong việc dự báo động thái của nó.

Sự tan rã lớp băng vĩnh cửu có ảnh hưởng đến khu vực núi Anpơ như thế nào?

Sự tan rã lớp băng vĩnh cửu ở độ cao lớn có thể gây ra sự không ổn định cho mặt đất, ảnh hưởng đến các cấu trúc như nhà cửa và hệ thống cáp treo.

Chúng ta có thể dự đoán được nguy cơ từ sự tan rã lớp băng vĩnh cửu không?

Có, chúng ta có thể dự đoán nguy cơ từ sự tan rã lớp băng vĩnh cửu thông qua các dấu hiệu như nứt nẻ trên bề mặt đất.

Nội dung từ Mytour nhằm chăm sóc khách hàng và khuyến khích du lịch, chúng tôi không chịu trách nhiệm và không áp dụng cho mục đích khác.

Nếu bài viết sai sót hoặc không phù hợp, vui lòng liên hệ qua Zalo: 0978812412 hoặc Email: [email protected]