Lý do và biện pháp giải quyết khi bạn mất khả năng phát hiện mùi

1. Hiện tượng mất khả năng phát hiện mùi

Mũi là một trong năm giác quan của con người, có vai trò quan trọng trong việc cảm nhận mùi. Mỗi thụ thể thần kinh trong mũi đảm nhận việc nhận biết các mùi khác nhau, tín hiệu này sau đó được truyền đến não để xác định mùi của vật.

Mất khả năng phát hiện mùi là tình trạng mà bạn không cảm nhận được mùi, mất đi khả năng phát hiện mùi. Nguyên nhân có thể là do chấn thương mũi hoặc não, hoặc có thể là tình trạng bẩm sinh. Bất kỳ vấn đề nhỏ nào trong hệ thống mũi, như tắc nghẽn mũi hoặc viêm niêm mạc, hay các vấn đề liên quan đến não hoặc thần kinh khứu giác cũng có thể dẫn đến mất khả năng phát hiện mùi.

Mất khả năng phát hiện mùi là tình trạng khiến bạn không còn cảm nhận được một số hoặc tất cả các mùi.

Nguyên nhân của mất khả năng phát hiện mùi có thể làm mất một phần hoặc toàn bộ, tạm thời hoặc vĩnh viễn. Thông thường, mất mùi chỉ là triệu chứng của những bệnh nhẹ và hiếm khi là biểu hiện của các bệnh nghiêm trọng, nhưng nó có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của bạn.

Không cảm nhận mùi có thể làm mất hứng thú với thức ăn, gây ra giảm cân, suy dinh dưỡng và có thể dẫn đến trầm cảm. Bên cạnh đó, việc mất khả năng phát hiện mùi cũng ảnh hưởng đến khả năng thưởng thức vị giác của bạn.

Quá trình phục hồi chức năng của mũi còn phụ thuộc vào thời gian. Vì vậy, khi gặp vấn đề, hãy đến bệnh viện để kiểm tra và nhận được liệu pháp phù hợp.

2. Các nguyên nhân gây mất khả năng phát hiện mùi

Tùy thuộc vào nguyên nhân cụ thể, có các phương pháp điều trị khác nhau. Việc điều trị nguyên nhân đúng cách sẽ giúp bạn khôi phục khả năng phát hiện mùi một cách nhanh chóng mà không gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Có một số nguyên nhân gây mất khả năng phát hiện mùi như sau:

Kích ứng tạm thời hoặc tắc nghẽn niêm mạc

Kích ứng tạm thời hoặc tắc nghẽn niêm mạc trong mũi là nguyên nhân phổ biến nhất gây mất khả năng phát hiện mùi. Các nguyên nhân kích ứng bao gồm:

- Sốt. - Cảm lạnh hoặc cảm cúm. - Nhiễm trùng xoang, còn được biết đến là viêm xoang cấp tính. - Viêm mũi không dị ứng như nghẹt mũi mạn tính hoặc hắt hơi.

Mất khả năng phát hiện mùi có thể là biểu hiện của cảm cúm, cảm lạnh thông thường

Tắc nghẽn đường mũi

Đường mũi bị tắc nghẽn do vật cản hoặc các điều kiện khác làm cản trở luồng không khí qua mũi. Các yếu tố gây tắc nghẽn đường mũi bao gồm:

- Khối u. - Polyp mũi. - Xương mũi bên trong bị biến dạng.

Sự tổn thương đối với não hoặc các dây thần kinh

Đây là một nguyên nhân không phổ biến. Sự tổn thương đối với não hoặc các dây thần kinh có thể ảnh hưởng đến trung tâm khứu giác của não do nhiều nguyên nhân như lão hóa, phình động mạch não, tiểu đường, hoặc tiếp xúc với hóa chất từ thuốc trừ sâu hoặc dung môi. Ngoài ra, cũng có thể do các bệnh như hội chứng Alzheimer, hội chứng Kallmann, hoặc hội chứng Klinefelter ở nam giới,...

Ảnh hưởng từ phẫu thuật nâng mũi hoặc sử dụng thuốc xịt mũi chứa kẽm

Thiếu hụt vitamin B12

Covid-19 - một nguyên nhân phổ biến khiến bạn mất khả năng ngửi và nếm

Khi cần thăm bác sĩ?

Nếu mất khả năng ngửi do cảm lạnh, dị ứng hoặc viêm xoang cấp tính, hầu hết sẽ tự khỏi sau vài ngày. Nếu mất khả năng này kéo dài, bạn có thể cần thăm bác sĩ để sử dụng thuốc và loại trừ tình trạng trở nặng.

Điều trị và phòng tránh mất khả năng ngửi

Tùy thuộc vào tình trạng, bạn có thể được điều trị để khắc phục mất khả năng ngửi. Trong trường hợp này, bác sĩ có thể kê đơn kháng sinh để loại bỏ nhiễm trùng hoặc tắc nghẽn. Sau tuổi 60, mất khả năng ngửi có thể là vĩnh viễn.

Mất khả năng ngửi thường phổ biến hơn ở phụ nữ so với nam giới. Tình trạng này có thể xảy ra ở mọi người, ở mọi lứa tuổi. Do đó, quan trọng nhất là tự phòng ngừa và chủ động trong việc điều trị khi có dấu hiệu.

Cách phòng ngừa mất khả năng ngửi

- Phòng tránh các nguyên nhân gây mất khả năng ngửi như cảm lạnh, viêm xoang cấp tính, hoặc bệnh viêm đường hô hấp trên,... - Đeo khẩu trang khi ra ngoài để bảo vệ khỏi bụi bẩn và không khí ô nhiễm. - Sử dụng nước muối sinh lý để rửa mũi 2 - 3 lần/ngày để làm sạch niêm mạc. - Thường xuyên thực hiện bài tập tăng cường khả năng ngửi bằng cách nhận biết mùi thức ăn hoặc mùi hoa để sớm phát hiện bất thường. - Ngừng sử dụng thuốc lá.

Đeo khẩu trang khi ra ngoài để ngăn chặn bụi và vi khuẩn

Đặt lược đoán về việc mất khả năng phát hiện mùi

Bác sĩ sẽ thăm dò về thời điểm bắt đầu mất khả năng phát hiện mùi, liệu bạn có thể ngửi thấy bất kỳ mùi nào không hoặc bạn có thể không cảm nhận mùi nào, liệu vị giác của bạn có bị tác động không,… Qua từng trường hợp cụ thể, bạn sẽ được thực hiện một hoặc nhiều xét nghiệm như:

• Thực hiện chụp CT, sử dụng tia X để kiểm tra chi tiết hộp sọ.

• Chụp MRI để đánh giá cấu trúc não.

• Thực hiện chụp X-quang của hộp sọ.

• Kiểm tra bên trong mũi bằng nội soi.

Các phương pháp điều trị cho việc mất khả năng phát hiện mùi

Nguyên tắc điều trị cho việc mất khả năng phát hiện mùi sẽ tập trung vào việc điều trị nguyên nhân. Nếu là do viêm mũi dị ứng, viêm xoang nhiễm khuẩn, viêm mũi nhiễm khuẩn hoặc các vấn đề bất thường liên quan đến cấu trúc của khoang mũi thì cần phải điều trị từ chuyên môn trong lĩnh vực này. Thông thường, việc điều trị mất khả năng phát hiện mùi bao gồm các phương pháp như:

• Sử dụng thuốc kháng sinh để chữa trị nhiễm trùng.

• Phẫu thuật loại bỏ polyp mũi hoặc sửa lại vách mũi cong, viêm xoang,…

• Bổ sung kẽm và vitamin A vì thiếu hai chất dinh dưỡng này có thể dẫn đến sai lệch hoặc mất khả năng phát hiện mùi.

• Nếu mất khả năng phát hiện mùi kèm theo vấn đề về thần kinh, thì thường không có phương pháp điều trị cụ thể mà bạn cần loại bỏ các yếu tố gây hại như thuốc lá hoặc hóa chất độc hại trong không khí.

Bổ sung vitamin A để tránh tình trạng sai lệch về mùi vị và mất khả năng phát hiện mùi