Mặt Trăng bất ngờ có hematit mặc dù không có nước và oxy, do tác động từ Trái Đất

Các nhà khoa học cho biết một phần nguyên nhân là do Trái Đất.

Mặt Trăng, vật thể gần nhất với chúng ta, đã làm ngạc nhiên các nhà khoa học khi phát hiện chất khoáng hematit. Điều này là bất ngờ vì trên Mặt Trăng không có không khí và nước, chỉ có băng. Các điều kiện này khiến việc hình thành hematit trở nên khó khăn trên Mặt Trăng.

Mặt Trăng thường xuyên tiếp nhận các dòng hydro từ ánh sáng Mặt Trời, tạo điều kiện cho vật liệu trên bề mặt Mặt Trăng nhận electron. Điều này làm cho việc oxi hóa trở nên khó khăn, nhưng các dòng hydro này vẫn tiếp tục tác động.

Vệ tinh Chandrayaan-1 của Ấn Độ và Thiết bị Vẽ bản đồ Khoáng vật Mặt Trăng (M3) của NASA đã ghi nhận dữ liệu về hematit trên Mặt Trăng. Nhờ đó, các nhà khoa học đã có cơ sở để phân tích thành phần trên Mặt Trăng.

Nghiên cứu của giáo sư Shuai Li và nhóm nghiên cứu tại Đại học Hawaii đã phát hiện ra băng trên Mặt Trăng vào năm 2018. Họ tiếp tục phân tích dữ liệu và phát hiện thêm nhiều điểm đáng chú ý.

“Khi kiểm tra dữ liệu của M3 ở khu vực cực, tôi thấy những đặc điểm quang phổ khác biệt so với mẫu từ các sứ mệnh Apollo”, giáo sư Li chia sẻ. “Tôi đã tự hỏi liệu có phản ứng giữa nước và đất đá trên Mặt Trăng hay không. Và sau nhiều tháng nghiên cứu, tôi nhận ra rằng đó là các đặc điểm của hematit”.

Làm sao vật chất này lại tồn tại trên Mặt Trăng?

Thông tin chỉ ra rằng hematit thường xuất hiện ở những vùng có dấu hiệu của nước và có liên quan đến các vụ va chạm thiên thạch. Các nhà khoa học tin rằng băng nước đã hòa vào lớp đất mặt của Mặt Trăng, bị phơi bày và tan chảy khi thiên thạch va chạm bề mặt.

Điều thú vị là hematit thường xuất hiện nhiều ở phần của Mặt Trăng hướng về Trái Đất. Nhà nghiên cứu Li cho rằng điều này là một chứng cứ ủng hộ giả thuyết rằng việc hình thành hematit có thể liên quan đến Trái Đất.

“Điều này nhắc nhở tôi về phát hiện của sứ mệnh Kaguya của Nhật Bản, chỉ ra rằng oxy từ tầng khí quyển trên có thể bị gió Mặt Trời thổi đi Mặt Trăng. Vì vậy, oxy từ Trái Đất có thể là yếu tố giúp hình thành hematit”. Ngoài ra, vào ngày rằm, Trái Đất sẽ chắn tới 99% lượng gió Mặt Trời đến Mặt Trăng, tạo điều kiện cho hematit hình thành.

Kết hợp các yếu tố này, chúng ta có thể thấy Mặt Trăng có thể chứa một lượng nước nhỏ, một lượng oxy nhỏ từ Trái Đất và mỗi tháng có thể sản xuất hematit một lần; quá trình này kéo dài hàng tỷ năm, dẫn đến sự hình thành của hematit trên Mặt Trăng.

Tuy nhiên, các yếu tố này chỉ là giả định, vẫn còn nhiều điều bí ẩn chưa được lý giải. Ngay cả ở khu vực tối của Mặt Trăng, nơi không thể nhận được oxy từ Trái Đất do gió Mặt Trời, các vệ tinh thăm dò vẫn phát hiện hematit.

Nếu có thể nắm giữ những mẫu vật quý này trong tay và chúng vẫn còn chứa phân tử oxy từ Trái Đất, chúng ta có thể phân tích quá trình hình thành khí quyển Trái Đất và lịch sử phát triển của đất đá trên Mặt Trăng.

Giáo sư Li kết luận rằng: “Khám phá này sẽ thay đổi hiểu biết của chúng ta về các khu vực cực của Mặt Trăng. Trái Đất có thể đã đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành bề mặt Mặt Trăng”.

Nghiên cứu đã được công bố trên trang Science Advances.

Tham khảo từ ScienceAlert