Mẫu văn lớp 8: Nhận định ấn tượng từ 6 câu thơ đầu của bài Khi con tu hú (Sơ đồ tư duy) và 13 bài văn mẫu lớp 8 xuất sắc

Mẫu văn lớp 8: Nhận định 6 câu thơ đầu Khi con tu hú được lựa chọn từ 13 mẫu hay nhất, kèm theo 3 dàn ý chi tiết, sơ đồ tư duy. Giúp các em học sinh lớp 8 hiểu rõ hơn về bức tranh thiên nhiên mùa hè tươi sáng, phong phú, tràn đầy sức sống.

Qua 6 câu thơ đầu của bài thơ Khi con tu hú, chúng ta thấy nhà thơ Tố Hữu không chỉ cảm nhận mùa hè bằng tất cả các giác quan mà còn bằng trái tim yêu đời. Mời các em cùng tải miễn phí để tham khảo, cải thiện kỹ năng Văn 8 của mình.

Phân tích 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú

• Bản đồ tư duy Phản ánh 6 câu thơ đầu Khi con tu hú
• Dàn ý Phản ánh 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú (3 mẫu)
• Phân tích văn phản ánh 6 câu thơ đầu (4 mẫu)
• Phản ánh 6 câu thơ đầu Khi con tu hú ngắn gọn
• Phản ánh 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú (7 mẫu)
• Phản ánh về 6 câu thơ đầu bài khi con tu hú

Bản đồ tư duy Phản ánh 6 câu thơ đầu Khi con tu hú

Dàn ý Phản ánh 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú

Dàn ý 1

1. Bắt đầu

• Giới thiệu về bài thơ Khi con tu hú và 6 đoạn thơ đầu

2. Nội dung chính

- Phác họa bức tranh mùa hè sáng sủa, đầy sức sống:

• Âm thanh của chim 'tu hú gọi bầy' thông báo mùa hè đang đến
• Mùa hè đem lại hình ảnh của 'lúa chiêm chín muồi', của 'trái cây ngọt dần'
• Sử dụng từ ngữ 'đương chín', 'ngọt dần' để tôn vinh sự thay đổi của lúa và trái cây khi mùa hè sang.

→ Tác giả Tố Hữu cảm nhận mùa hè qua mọi giác quan, không chỉ qua âm thanh và hình ảnh mà còn qua cảm giác và lòng đam mê cuộc sống.

• Bức tranh mùa hè được thêm vào bởi âm thanh vang vọng của ve, ánh sáng vàng của bắp, và ánh nắng đỏ rực.
• Việc sử dụng từ 'dậy' và tính từ 'đầy' đã tạo nên sự sống động của âm thanh và sự tràn đầy của ánh nắng.

→ Sự phối hợp giữa các màu sắc tươi sáng và những hình ảnh quen thuộc mang đến những trải nghiệm đẹp và sâu sắc về mùa hè.

- Tình yêu cuộc sống và mong muốn tự do của người lính:

• 'Bầu trời xanh' mở ra không gian rộng lớn, phong phú.
• Hình ảnh của 'đôi con diều sáo lộn nhào' kích thích sự khao khát tự do của nhà thơ Tố Hữu.

→ Sự bay lượn tự do của diều sáo tượng trưng cho khát vọng tự do, mong muốn vượt ra khỏi tù lao để hòa mình vào cảnh đẹp của mùa hè quê hương, cuộc sống mênh mông, và sứ mệnh cách mạng của thanh niên chiến sĩ.

3. Kết bài

• Đánh giá tổng quan về nội dung và nghệ thuật của 6 câu thơ đầu.

Dàn ý 2

1. Mở bài

• Giới thiệu về tác giả Tố Hữu.
• Giới thiệu về bài thơ “Khi con tu hú” và hướng dẫn vào nội dung của bài thơ.

Gợi ý:

• Nhà thơ Tố Hữu là một tác giả có ảnh hưởng sâu rộng đối với văn học Việt Nam.
• Bài thơ được viết trong tình cảnh tù giam, nơi đầy áp lực với những chiếc xiềng xích và những cánh cửa tù đóng kín.
• Tâm hồn của tác giả luôn rạng ngời lạc quan và khao khát tự do.

2. Phần chính

- Câu đầu tiên: mở đầu cho bức tranh hiện thực kết hợp giữa thời hiện tại và kí ức về quá khứ.

- Phân tích về tự nhiên mùa hè bao gồm:

• Tiếng chim tu hú gọi bầy
• Mùa vụ sắp đến
• Trái cây chín vàng...

= > Hoàn toàn tuân theo luật tự nhiên

Tiếng chim tu hú gọi bầy: như là dấu hiệu tích cực, như là tiếng gọi của mùa hè từ tự nhiên, khiến cho mùa hè đến nhanh hơn và đồng thời thúc đẩy cảm xúc trong lòng người lính.
- Mùa hè trong ký ức của tác giả:

• Màu vàng của lúa, của trái cây
• Tiếng ve râm ran làm không gian thêm phần rộn ràng

= > Một mùa hè rất sôi động và tươi đẹp

- Trở lại cảnh ngục tù hiện tại, nhà thơ nhớ về mùa hè năm xưa, nhớ tiếng ve, nhớ đồng lúa chín và đặc biệt là nhớ cảm giác sống tự do.

=> Điều này chỉ ra rằng người chiến sĩ mong muốn và khát khao một cuộc sống giản dị và bình thường, khao khát được tự do, thoát khỏi nhà tù.

- Ước mơ tự do của nhà thơ đã giúp ông vẽ nên một bức tranh về thiên nhiên mùa hè tươi mới, rạng rỡ, đầy sức sống với nhiều màu sắc và âm thanh.

=> Điều này cũng cho thấy tình yêu thiên nhiên, mong muốn hòa mình vào thiên nhiên của Tố Hữu.

3. Kết thúc

• Khung cảnh thiên nhiên đơn giản nhưng đậm đà bản sắc làng quê Việt Nam.
• Bức tranh mùa hè trong lòng được vẽ bằng tình yêu và khao khát tự do của tác giả. Khao khát tự do luôn rực cháy trong tâm hồn nhà thơ.

Dàn ý 3

I. Bắt đầu:

- Giới thiệu về tác giả Tố Hữu và bài thơ “Khi con tu hú”.

• Nhà thơ Tố Hữu là một người có ảnh hưởng sâu rộng đối với văn học Việt Nam.
• “Khi con tu hú” được ông viết trong tù, trong hoàn cảnh ngục tù u ám, xiềng xích, nhưng không thể kìm hãm được tâm hồn lạc quan và khát khao tự do của Tố Hữu.

II. Nội dung chính:

- Giới thiệu sáu câu thơ đầu: Đó là một bức tranh hiện thực được mở ra bằng sự lắng nghe hiện tại và hồi tưởng về quá khứ

- Dấu hiệu thiên nhiên vào mùa hè:

+ Tiếng tu hú gọi bầy là điều biểu thị mùa hè đã đến, mùa màng đang tới và trái cây chín muồi, hoàn toàn theo quy luật tự nhiên, tiếng chim gọi bầy như là tiếng gọi mùa, mang đến sự sôi động, nhộn nhịp trong tự nhiên và cả trong tâm hồn con người.

- Hồi tưởng về mùa hè của tác giả:

• Mùa hè hiện lên vô cùng sống động và tươi đẹp, với màu vàng của lúa, sắc của trái cây cùng với âm thanh nhộn nhịp của tiếng ve.
• Trong tù ngục, nhà thơ nhớ về tiếng ve, hình ảnh sân bắp phơi đầy, khao khát một cuộc sống bình dị, tự do như ở bên ngoài.

- Khao khát tự do của tác giả: chứa đựng tình yêu thiên nhiên, khát vọng sống gần gũi với thiên nhiên đã giúp nhà thơ vẽ nên bức tranh thiên nhiên mùa hè trong trẻo, mới mẻ và đầy màu sắc, âm thanh.

III. Kết bài:

- Ý nghĩa sáu câu thơ đầu bài thơ “Khi con tu hú”: Với sáu câu thơ đầu bài “Khi con tu hú”, nhà thơ Tố Hữu đã tái hiện một khung cảnh thiên nhiên bình dị, đặc trưng của làng quê Việt Nam. Bức tranh thiên nhiên mùa hè trong tâm hồn nhà thơ đã phản ánh khát vọng tự do sôi động của tác giả giữa những ngày lao tù.

Đoạn văn cảm nhận 6 câu thơ đầu

Đoạn văn 1

Trong bài thơ 'Khi con tu hú' của nhà thơ Tố Hữu, 6 câu thơ đầu đã thể hiện được bức tranh thiên nhiên mùa hè tươi đẹp và rực rỡ. Thật vậy, trái ngược với hoàn cảnh tù đày khốn khổ của người tù cách mạng, bức tranh thiên nhiên tươi đẹp hiện lên chân thực bằng sự lắng nghe hiện tại và hồi tưởng quá khứ của người tù cách mạng. Bức tranh thiên nhiên bắt đầu bằng câu thơ:'Khi con tu hú gọi bầy'. Tương tự như trong thơ xưa, các nhà thơ, nhà văn thường dùng những hình ảnh chọn lọc để tạo được nét chấm phá, gợi tả vô cùng đặc sắc trong tác phẩm của mình ('Một tiếng chim kêu sáng cả rừng, Tiếng hát trong như tiếng hát xa'). Nhà thơ Tố Hữu đã bắt đầu bằng tiếng chim tu hú gọi bầy gây ấn tượng cho người đọc và đây là dấu hiệu của mùa hè đã đến. Những hình ảnh thiên nhiên được tác giả chọn lọc vô cùng đẹp như: lúa chiêm, trái cây và chúng đều đang ở trạng thái 'đang chín, ngọt dần'. Những hình ảnh thơ tiếp theo như 'vườn râm, ve ngân, bắp rây, nắng đào, trời xanh và sáo diều bay bổng'. Bức tranh thiên nhiên được vẽ nên là bức tranh hoàn hảo, tuyệt đẹp,có sự hòa quyện giữa âm thanh và màu sắc của thiên nhiên tươi đẹp. Ôi, người đọc như cảm tưởng được âm thanh của tiếng chim tu hú, và tiếng ve ngân cũng như thấy được màu sắc của lúa chiêm đang chín vàng, trái cây đang chín dần, màu xanh tươi tốt của vườn râm, màu đào của nắng và màu vàng rực của ngô. Hình ảnh sáo diều trên trời dường như là hình ảnh tượng trưng cho sự tự do và hạnh phúc, nó trái ngược hoàn toàn với hoàn cảnh của nhà thơ lúc bấy giờ. Hơn nữa, bức tranh thiên nhiên này có thể là bức tranh thiên trong tưởng tượng hoặc là hồi tưởng những ngày còn được tự do của nhà thơ. Bức tranh thiên nhiên chính là bản lề của khát khao được tự do, thoát khỏi chốn ngục tù của nhà thơ. Tóm lại, bức tranh thiên nhiên mùa hè đã được tái hiện vô cùng chân thực và sinh động trong 6 câu thơ đầu bài thơ 'Khi con tu hú'.

Đoạn văn 2

Đoạn thơ sử dụng nghệ thuật tả cảnh rất sinh động cụ thể gợi cảm các từ ngữ lựa chọn có giá trị tạo hình.

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đương chín, trái cây ngọt dần.
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Đặc biệt phép liệt kê được vận dụng để tạo ra những ấn tượng huy hoàng về một mùa hè phong phú và khát khao của tuổi trẻ. Hình ảnh thiên nhiên mùa hè hiện lên trong tâm hồn nhà thơ trong cảnh lao tù ấy đã thể hiện khát vọng tự do cháy bỏng không thể kìm nén nổi. Đoạn thơ cho ta hiểu thêm nét đẹp trong tâm hồn người chiến sĩ trẻ. Người chiến sĩ xả thân vì lí tưởng cao đẹp đó có một thế giới nội tâm rất phong phú rung động mãnh liệt đối với nhịp đập của cuộc sống, gắn bó tha thiết với quê hương ruộng đồng.

Đoạn văn 3

Khi con tu hú gọi bầy, trong hoàn cảnh tách biệt với cuộc sống bên ngoài, người chiến sĩ cách mạng càng cảm thấy ngột ngạt hơn, tù túng hơn, vì vậy mà càng thêm khát khao cháy bỏng hướng đến cuộc sống tự do tươi đẹp bên ngoài Tố Hữu, bằng cảm xúc chân thật của mình, đã cất lên tiếng nói tâm tình tha thiết của người chiến sĩ cộng sản suốt đời chiến đấu cho lí tưởng và tâm hồn khát khao tự do đến cháy bỏng trong bài thơ “Khi con tu hú”.Nhan đề bài thơ là một sự diễn đạt chưa trọn ý một cách kì lạ. Kì lạ bởi chính chỗ chưa trọn vẹn đó đã mở ra bao nhiêu liên tưởng. Giờ đây, người ta không còn thấy bóng dáng cô đơn, nặng nề của người tù Tố Hữu mà chỉ nghe tiếng lòng nhà thơ đang rộn ràng, ngân vang khi đón nhận lấy tiếng chim tu hú từ xa rộn về. Tu hú gọi bầy là âm thanh hết sức quen thuộc ở chốn làng quê Việt Nam, báo hiệu cho sự chuyển mình của sự sống - mùa hè về. Mười chín tuổi, còn trẻ trung, bồng bột, người thanh niên Tố Hữu đã tìm thấy cho mình lí tưởng cao đẹp cuộc đời. Những bước đi không mỏi mệt trên chặng đường chông gai, phút chốc phải dừng đột ngột, bị bó buộc tù hãm khiến cho Tố Hữu không khỏi có lúc thốt lên chua xót: “Cô đơn thay là cảnh thân tù”. Nhưng rồi phút giây ấy cũng nhanh chóng đi qua, nhường chỗ cho không gian cảnh vật tràn trề nhựa sống: những bông lúa chín, hạt bắp vàng, ánh nắng đào, trời xanh rộng, đôi sáo diều, tiếng ve ngân...

Đoạn văn 4

Giữa chốn ngục tù người chiến sĩ ấy nhớ tiếng ve ngân nhớ sân bắp phơi đầy. Đó là những hình ảnh âm thanh màu sắc của đời sống thường thật bên ngoài mà sao nhà thơ lại nhớ đến tột cùng như thế, thèm muốn được ngắm nhìn chúng đến như thế. Chắc hẳn trong chốn lao tù ấy ánh sáng thiên nhiên bầu trời thiên nhiên cũng là một điều tưởng chừng như quá xa xỉ đối với nhà thơ. Bầu trời trong xanh ấy với tiếng ve ngân còn được điểm xuyết thêm hình ảnh 'đôi con diều sáo lộn nhào từng không' mang ý nghĩa biểu tượng cho sự tung hoành và khát vọng được bay bổng tự do cùng thiên nhiên đất trời. Nhà thơ phải có một tâm hồn yêu thiên nhiên , hòa nhập với thiên nhiên và khát khao được sống trong thiên nhiên lắm thì nhà thơ mới có thể vẽ ra một bức tranh thiên nhiên trong trẻo tươi mới và rộn ràng đến như thế. Thiên nhiên hiện lên tuyệt đẹp và thơ mộng kia không phải được nhìn từ con mắt của nhà thơ mà được tưởng tượng qua hình ảnh con tu tú kêu gọi bầy. Nhà thơ đã sử dụng những giác quan để nghe ngửi và cảm nhận tất cả mọi âm thanh đường nét màu sắc của mùa hè. Chỉ bằng sáu câu thơ nhà thơ đã làm hiện lên một khung cảnh của làng quê yên bình như bao làng quê khác của Việt Nam. Nhìn thiên nhiên ấy tác giả càng thấy đau xót cho thân phận mình khi con chim ngoài trời cũng được tự do bay lượn trên bầu trời mà tại sao con người lại bị chôn vùi trong nhà lao với bốn bức tường cô độc không thể tự do vùng vẫy bên ngoài. Trong cảnh tù đày mùa của ngô lúa hay màu của trời xanh bỗng trở nên quý giá vô ngần, bởi thế những màu sắc âm thanh hết sức bình thường bỗng trở nên lung linh huyền ảo rực rỡ hẳn lên. Trẻ trung và yêu đời say mê khát khao sống khao khát được tự do. Nhà thơ đang bị đày đạo trong ngục tối nhưng tinh thần ở ngoài lao mới có cảm xúc, cảm hứng ấy.

Cảm nhận 6 câu thơ đầu Khi con tu hú ngắn gọn

Đến với bài thơ 'Khi con tu hú' của Tố Hữu, chúng ta ko thể ko hình dung ra bức tranh mùa hè đầy sức sống trong tâm trạng người tù yêu nước Cách mạng trong 6 câu thơ đầu:

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đương chín, trái cây ngọt dần.
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Giọng thơ thật nhẹ nhàng nhưng tràn đầy sự náo nức. Biện pháp nghệ thuật nhân hóa thật đặc sắc, biện pháp liệt kê thật ấn tượng cùng phép tu từ ẩn dụ. Tất cả cho chúng ta thấy hình ảnh mùa hè trong nỗi nhớ của nhà thơ đc bắt đầu bằng tiếng chim tu hú. Âm thanh quen thuộc ấy tác động mạnh mẽ đến tâm hồn người tù, để rồi đánh thức một mùa hè kỷ niệm trong lòng người, một thế giới tươi sáng, thân thuộc mở ra rực rỡ sắc màu: màu vàng của bắp của lúa, màu hồng của nắng, màu đỏ củ trái cây. Cùng với đó là màu xanh của trời, của cây lá, Bức tranh ấy còn chan hòa ánh sáng và ngọt ngào hương vị của trái cây, tràn ngập tiếng ve gọi bầy, tiếng ve ngân lên. Đặc biệt nhất là hình ảnh bầu trời cao rộng với những cánh chim diều sáo đang bay lượn. Đó là cánh chim diều, chim sáo nhưng phải chăng đó chính là cánh diều sáo tự do bay lượn trên bầu trời khoáng đạt. Phải là một người có tâm hồn tinh tế lắm thì Tố Hữu mới cảm nhận được một thế giới rộn ràng, náo nức đến như vậy. Ôi, vẻ đẹp tâm hồn của người nghệ sĩ mới đẹp làm sao!

Cảm nhận 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú

Cảm nhận 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú - Mẫu 1

Năm 1958, thực dân Pháp nổ súng xâm lược nước ta. Từ đó, chúng bắt đầu áp bức, bóc lột, vơ vét tài nguyên, tàn nhẫn sát hại những người chiến sĩ cách mạng. Trong những năm tháng nô lệ, lầm thang và đau thương đó của đất nước, đã có rất nhiều những người chiến sĩ trung kiên với cách mạng Việt Nam, với Nhân dân, đất nước đã bị bắt giam và tra tấn trong những nhà tù thực dân. Nhưng cũng từ những đau thương đó mà nỗi căm hờn vút lên những tiếng thơ bày tỏ niềm say mê, khao khát với cuộc đời đồng thời thể hiện ý chí và quyết tâm chống giặc thực dân.

Bài thơ “Khi con tu hú” của Tố Hữu là một trong số ấy. Phân tích 6 câu thơ đầu của bài Khi con tu hú cho ta thấy bức tranh phong cảnh thiên nhiên rực rỡ thể hiện sự phong phú, sôi nổi và niềm yêu đời tha thiết của người chiến sĩ cộng sản trẻ tuổi. Bên cạnh đó, 6 câu thơ đầu còn là nỗi uất hận và khát khao được tự do của tác giả.

Bài thơ 'Khi con tu hú' được Tố Hữu sáng tác vào tháng 7 năm 1939, khi nhà thơ đang hoạt động cách mạng và chẳng ma bị địch bắt giam tại lao Thừa Thiên - Huế (Tố Hữu bị địch bắt tháng 4-1939 - khi nhà thơ mới 19 tuổi). Bài thơ thể hiện tâm trạng ngột ngạt, bức bách, đầy uất ức của người cộng sản trẻ tuổi với tuổi đời còn khá nhỏ nhưng sôi nổi yêu đời và nhiệt huyết sôi trào. Tố Hữu bị giam cầm giữa bốn bức tường vôi lạnh, không tiếng động, không người trò chuyện. Tâm trạng ấy càng trở nên bức bối khi nhà thơ nhìn thấy khung cảnh ngoài ô cửa ngục và hướng tâm hồn mình đến với bầu trời tự do ở bên ngoài.

Mở đầu bài thơ “Khi con tu hú” tác giả đã mở ra một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp về mùa hè, tác giả đã sử dụng khả năng ngôn từ của mình để vẽ bức tranh thiên nhiên đầy sống động trong lòng người đọc:

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đương chín, trái cây ngọt dần.
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Đây là cảnh mùa hè quen thuộc của miền quê Việt Nam và dường như bức tranh ấy ai trong chúng ta cũng đã từng gặp qua. Đó cũng chính là một bức tranh hiện thực được mở ra bằng sự lắng nghe hiện tại và hồi tưởng bằng hồi ức quá khứ. Giữa tháng hè nắng lửa, giữa cái im lìm đáng sợ của chốn lao tù thì chợt vang lên tiếng tu hú gọi bầy:

“Khi con tu hú gọi bầy”

Trong tiềm thức của con người Việt Nam, tiếng tu hú là tiếng gọi mùa hè, là lời báo hiệu rằng mùa hè đang đến: 'Tu hú kêu, tu hú kêu, hoa phượng nở, hoa gạo đỏ đầy ước mơ hi vọng...'. Đó là mùa hạ chói chang ánh nắng và đi cùng với đó là những sắc màu rực rỡ của thiên nhiên.

Tiếng kêu tu hú báo hiệu mùa hè đã đến, cùng với lúa chín và trái cây ngọt dần, tạo nên một khung cảnh sống động trong lòng người. Tiếng chim gọi bầy như là tiếng tri ân cho sự sống, đem lại sự náo nức, xôn xao không chỉ trong thiên nhiên mà còn trong lòng con người. Tiếng tu hú mang lại sức sống cho cây cỏ, khiến mọi cảnh vật trở nên sống động, lúa chín mọng và trái cây ngọt dần. Tố Hữu đã truyền đạt tâm trạng của mình vào những câu thơ, cảnh vật sống động chính là nghệ thuật của ông, kết nối với tình yêu thiên nhiên, tình yêu cuộc sống của tác giả.

Lúa chiêm đương chín, trái cây ngọt dần.
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Tiếng kêu tu hú, một âm thanh quen thuộc, đột ngột vang lên trong lòng người trẻ đang tràn đầy ước mơ, khát vọng nhưng lại bị cuốn vào những suy tưởng về một mùa hè đầy màu sắc và niềm vui.

Mùa hè hiện lên trong tâm trí người tù rất chân thực, màu sắc hòa quyện với âm thanh sống động. Màu vàng rực rỡ của lúa chín, sắc đỏ của trái ngọt, vàng của ngô, ánh đào của nắng, màu xanh biếc của bầu trời... tiếng ve râm ran, tiếng diều vút... Quá đẹp! Quá sống động! Chỉ cần hồi tưởng đã đủ làm lòng rạo rực, khao khát bay lên mây trời.

Tác giả đã vẽ nên bức tranh mùa hè sống động và tươi tắn bằng những từ ngữ giản dị, nhưng đầy sức hút, gợi lên hình ảnh và cảm xúc. Nếu không có tình yêu cuộc sống, không có khát vọng tự do mãnh liệt, không có tâm hồn tinh tế nhạy cảm và một trí tưởng tượng vô cùng phong phú, tác giả không thể viết nên những câu thơ tuyệt vời như thế....

Trong thơ của Tố Hữu, mùa hè hiện lên rất sống động và tươi đẹp: màu vàng của lúa, màu của trái cây chín ươm hòa cùng với âm thanh rộn ràng của tiếng ve ngân. Trong nhà tù, nhà thơ nhớ về mùa hè năm xưa: tiếng ve râm ran, sân bắp phơi nắng đầy,...

Tác giả bất chợt mong muốn một cuộc sống bình thường, tự do như thế giới bên ngoài, khao khát tự do, khao khát đấu tranh.. Trong nhà tù tối tăm, ánh sáng của thiên nhiên và bầu trời dường như là một điều xa xỉ với nhà thơ, nhưng ông vẫn tưởng tượng ra một bầu trời tươi đẹp cho mình: “Bầu trời mở rộng hơn, cao hơn/Đôi con diều sáo lộn nhào từng không”

Hình ảnh diều sáo lộn nhào giữa không trung thể hiện khát vọng tự do, mong muốn hòa nhập và tung hoành cùng thiên nhiên của tác giả. Tiếng sáo diều cao vút, rạo rực như chính trái tim của Tố Hữu. Chàng trai mang trong lòng tình yêu thiên nhiên, mong muốn sống trong thiên nhiên đã giúp nhà thơ vẽ nên một bức tranh thiên nhiên mùa hè tươi mới, đầy màu sắc, âm thanh. Để tạo ra bức tranh đó, nhà thơ đã sử dụng các giác quan của mình, từ nghe, ngửi, nhìn để cảm nhận toàn bộ âm thanh, màu sắc và đường nét của mùa hè.

Đoạn thơ mô tả cảnh rất sinh động, cụ thể và gợi cảm, các từ ngữ được chọn lọc có giá trị tạo hình. Đặc biệt, phép liệt kê được áp dụng để tạo ra những ấn tượng huy hoàng về một mùa hè đầy sôi động, đong đầy ước mơ và khát vọng tuổi trẻ.

Chỉ với sáu câu đầu trong bài thơ “Khi con tu hú”, Tố Hữu đã tạo nên một bức tranh thiên nhiên yên bình đặc trưng của làng quê Việt Nam. Hình ảnh thiên nhiên mùa hè hiện ra trong tâm trí nhà thơ trong chốn giam cầm đã thể hiện khát vọng tự do cháy bỏng không thể kìm nén nổi. Đoạn thơ đã giúp hiểu thêm về cái đẹp trong tâm hồn của những người cộng sản trẻ tuổi. Những chiến sĩ hy sinh vì lí tưởng cao đẹp đó có một thế giới nội tâm rất phong phú, rung động mãnh liệt với nhịp đập của cuộc sống, gắn bó chặt chẽ với quê hương ruộng đồng.

Cảm nhận 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú - Mẫu 2

Trong những năm tháng bị áp bức và đau khổ của dân tộc, nhiều chiến sĩ cách mạng Việt Nam trung kiên đã phải trải qua những ngày giam cầm trong nhà tù của thực dân. Nhưng từ sâu thẳm trong bóng tối vẫn vang lên những lời thơ biểu đạt niềm đam mê, khát vọng với cuộc sống. Bài thơ “Khi con tu hú” của Tố Hữu chính là một ví dụ điển hình. Sáu câu thơ đầu tiên của bài thơ là một bức tranh sống động về phong cảnh thiên nhiên, thể hiện sự phong phú, sôi động và tình yêu đời mãnh liệt của những chiến sĩ cộng sản trẻ tuổi:

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đương chín, trái cây ngọt dần.
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Bài thơ ' Khi con tu hú' được sáng tác vào tháng 7 năm 1939, khi nhà thơ đang hoạt động cách mạng bị địch bắt giam tại lao Thừa Thiên - Huế (Tố Hữu bị địch bắt vào tháng 4 năm 1939 - khi nhà thơ mới 19 tuổi). Bài thơ thể hiện tâm trạng chán nản của người cộng sản trẻ tuổi, đầy sự yêu đời bị giam cầm giữa bốn bức tường vôi lạnh. Tâm trạng ấy càng trở nên khó chịu khi nhà thơ hướng tâm hồn mình về phía bầu trời tự do ở bên ngoài.

Giữa cái im lặng khủng khiếp của chốn lao tù, giữa tháng hè nắng cháy, bất ngờ vọng lên tiếng tu hú gọi bầy:

“Khi tiếng hát của con chim vang vọng”

Trong tiềm thức của dân tộc Việt Nam, âm nhạc của chim hòa mình vào mùa: 'Tiếng hót vang, tiếng hót vang, hoa sưa rợp, hoa dừa xanh mơ ước...'. Đó là mùa hạ nồng nàn ánh nắng và điều đặc biệt là sắc màu phong phú của tự nhiên. Tiếng hót quen thuộc bất ngờ vang lên trong lòng người trẻ đang ấp ủ những ước mơ, khao khát nhưng bị gò ép bởi áp lực của cuộc sống, họ mơ về một mùa hè đầy màu sắc và niềm vui.

Lúa chín vàng, trái cây ngọt từng chút một.
Vườn rậm bên tiếng ve hót lên
Bắp vàng mênh mông dưới ánh nắng
Bầu trời mênh mông, xanh bao la
Đôi con diều vờn vợt giữa không trung...

Hình ảnh mùa hè hiện lên trong tâm trí người tù rất rõ ràng, màu sắc hòa quện với những âm thanh sống động. Đó là màu vàng óng ánh của lúa chín, sắc

đỏ rực của trái ngọt, màu vàng tươi của bắp, sắc đào tươi của nắng, màu xanh biếc của bầu trời... tiếng ve hót lên như vang, tiếng sáo diều vẫn vút... Ôi! Thật tuyệt vời! Thật phấn khích! Chỉ cần nhớ lại đã đủ thú vị muốn bay lên cao mênh mông hát ca. Tác giả đã vẽ nên bức tranh mùa hè sống động và tươi tắn bằng những từ ngữ giản dị, nhưng đầy sức hấp dẫn, gợi cảm. Nếu không có tình yêu cuồng nhiệt với cuộc sống, không có ước mơ tự do mãnh liệt, không có một tâm hồn nhạy cảm và trí tưởng tượng phong phú thì nhà văn không thể sáng tạo ra những dòng văn tuyệt vời như thế....

Đoạn thơ vẽ cảnh tự nhiên mùa hè sống động, chi tiết và gợi cảm, lựa chọn từ ngữ đắt giá tạo hình. Đặc biệt, việc sử dụng phép liệt kê tạo ra những ấn tượng lộng lẫy về một mùa hè phong phú, sôi động, đầy ước mơ và khát vọng của tuổi trẻ.

Hình ảnh thiên nhiên mùa hè hiện lên trong lòng nhà thơ tù nhân ấy đã thể hiện niềm khát vọng tự do bùng cháy không thể kìm nén. Đoạn thơ đã giúp chúng ta thấy thêm vẻ đẹp trong tâm hồn của người thanh niên cộng sản. Những người chiến sĩ hy sinh cho lý tưởng cao đẹp đó có một thế giới nội tâm rất sâu lắng, đong đầy với nhịp sống, gắn bó chặt chẽ với đất nước, với ruộng đồng.

Cảm nhận về 6 câu thơ đầu của bài Khi con tu hú - Mẫu 3

Tố Hữu, một nhà thơ vĩ đại và có tầm ảnh hưởng sâu rộng trong văn học Việt Nam, ông đã sáng tác nhiều tác phẩm nổi tiếng, trong đó có bài Khi con tu hú, một trong những tác phẩm ông viết khi ông còn trong tù. Đó là những năm tháng đầy đau khổ, giam cầm nhưng vẫn tràn đầy hy vọng và mong chờ tự do.

Bài thơ Khi con tu hú của Tố Hữu có 10 câu, trong đó 6 câu đầu tiên là một bức tranh tuyệt vời về thiên nhiên mùa hè sắp đến.

“Khi tiếng hát của con chim vang vọng”

Theo quan niệm dân gian, tiếng hót của chim là dấu hiệu của mùa hè, mùa của ánh nắng sáng rực và ấm áp. Tiếng hót quen thuộc của chim vang lên nơi đâu đó đã thức tỉnh những cảm xúc sâu thẳm trong tâm hồn của nhà thơ, những cảm xúc khó diễn tả, những kỷ niệm ùa về.

“Lúa chín vàng, trái cây ngọt từng chút một
Vườn rậm bên tiếng ve râm ran
Bắp vàng chín mọng dưới ánh nắng chiều
Bầu trời xanh ngút ngàn bao la
Đôi con diều vờn vợt giữa không trung”…

Trong tâm trí của tác giả, mùa hè hiện lên rất sống động và đẹp đẽ, màu vàng của lúa chín, của những trái ngọt, âm thanh rộn ràng của tiếng ve hót vang như là một lời chào đón mùa hè, tiếng sáo diều… Tất cả đều hiện lên thật đẹp, sống động, tạo nên bao nhiêu cảm xúc cho người trẻ. Tác giả phải là một người yêu thiên nhiên, có cảm nhận tinh tế mới có thể sáng tác ra những bài thơ đầy sức gợi hình, gợi cảm như vậy.

Trong 6 câu thơ đầu, tác giả đã mô tả lại những hình ảnh quen thuộc của mùa hè bằng phương pháp tả cảnh, rất sinh động và sâu sắc với nhiều từ ngữ gợi hình. Tất cả đều thể hiện được vẻ đẹp của mùa hè - mùa của tuổi trẻ và khát vọng tự do.

Những hình ảnh mùa hè mà tác giả vẽ ra cùng với hiện thực của nhà lao tù đang bị giam cầm đã thể hiện sự khao khát tự do mãnh liệt, khát vọng của tuổi trẻ, đây cũng là nét đẹp trong tâm hồn của chính nhà thơ.

Cảm nhận về 6 câu thơ đầu của bài Khi con tu hú - Mẫu 4

Tố Hữu (1920-2002), tên khai sinh Nguyễn Kim Thành, là một nhà thơ gốc Huế, chính trị gia từ khi còn rất trẻ, gia nhập Đảng khi mới 18 tuổi. Từ đó, có một sự kết hợp chặt chẽ giữa con đường cách mạng và con đường thơ trong sự nghiệp sáng tác của ông. Ông được coi là một trong những biểu tượng hàng đầu của thơ ca kháng chiến, đưa thể loại thơ chính trị lên tầm cao mới, cũng như tư tưởng. Với nguồn gốc Huế sâu sắc, Tố Hữu đã thường xuyên đưa Huế vào các tác phẩm của mình, Khi con tu hú là một ví dụ, là một trong những tác phẩm đặc sắc của ông trong những năm đầu tiên làm cách mạng. Ở đó, chúng ta thấy bức tranh mùa hè được tác giả mô tả một cách sống động, tươi đẹp trong 6 câu thơ đầu tiên.

Khi con tu hú là một bài thơ viết trong tình huống đặc biệt, khi Tố Hữu mới bị bắt giam tại nhà lao Thừa Thiên vào tháng 7/1939. Mặc dù trong nhà lao, nhưng người chiến sĩ cách mạng vẫn rất lạc quan, yêu cuộc sống, lắng nghe tiếng chim tu hú gọi bầy và dựa vào kí ức về xứ Huế thân yêu để vẽ nên một bức tranh mùa hè tươi đẹp và yên bình. Tiêu đề 'Khi con tu hú' là một tiêu đề thú vị, trích dẫn từ một nửa câu thơ, nó tạo ra sự tò mò, chú ý, muốn tìm hiểu bài thơ nói về gì với hình ảnh con chim tu hú. Đồng thời, nó cũng là một cụm từ chỉ thời gian khéo léo, khi tiếng chim tu hú gọi tức là mùa hè đã bắt đầu, rộn ràng và sôi động. Nó gợi lên trong tâm trí người tù cách mạng nhiều nỗi lo sợ, niềm khát khao tự do mãnh liệt, kích thích ước mơ về một cuộc sống tự do, hòa mình vào cảnh ngày hè rực rỡ của quê hương, thoát khỏi những ràng buộc của nhà tù, mà tác giả rất ghét.

'Khi tiếng hát của con chim vang vọng
Lúa chín vàng, trái cây ngọt từng chút một
Vườn rậm bên tiếng ve râm ran
Bắp vàng chín mọng dưới ánh nắng chiều
Bầu trời xanh ngút ngàn bao la
Đôi con diều vờn vợt giữa không trung'

Với tâm hồn trẻ trung, cảm xúc phô bày trong thơ của Tố Hữu thời kỳ đầu thường nổi bật với sự trẻ trung, thoải mái, trực tiếp. Trong thời gian cuộc sống tràn đầy lý tưởng cách mạng, hăng hái của tuổi trẻ chưa thỏa mãn, Tố Hữu bị giam cầm và không biết bao giờ mới được tự do. Tiếng chim tu hú gọi bầy vang vọng ngoài song sắt, gợi cảm xúc cho tác giả, vẽ ra bức tranh mùa hạ sống động và tuyệt vời. Có thể thấy từ hoàn cảnh sáng tác rằng bức tranh của Tố Hữu là do ông tưởng tượng ra sau nhiều năm gắn bó với Huế, không phải từ quan sát trực tiếp. Mặc dù vậy, tuổi trẻ, tài năng và tình yêu cuộc sống đã giúp ông tạo ra một thế giới sống động từ một tiếng tu hú, bằng những dòng thơ lục bát truyền thống, nhịp nhàng, thanh thoát.

Bài thơ Khi con tu hú là mở đầu cho chặng đường thơ ca trữ tình chính trị nổi tiếng của Tố Hữu. Từ những ngày giác ngộ cách mạng, thơ của Tố Hữu đã thể hiện những tư tưởng tích cực, tươi đẹp của một người ủng hộ cách mạng, từ đó mở ra một cánh cửa tươi sáng dẫn ông từ cái tôi mạnh mẽ sang cái chung của cộng đồng rộng lớn. Trở thành nhà thơ của cách mạng, ông gắn bó sâu sắc với mỗi chặng đường của cách mạng dân tộc.

Cảm nhận về 6 câu thơ đầu của bài Khi con tu hú - Mẫu 5

Sau những tường giam của nhà lao thực dân, tâm hồn yêu nước vẫn rực cháy, trí cáo hờn vẫn hiện hữu trong từng câu thơ của bài thơ 'Khi con tu hú' của Tố Hữu. Với tình yêu thiên nhiên mạnh mẽ, nhà thơ đã mô tả bức tranh mùa hè ở Huế sôi động, phong phú và khao khát tự do trong sáu câu thơ:

'Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không'...

Bài thơ được viết trên con đường của nhà thơ cách mạng, khi ông bị giam tại nhà lao Thừa Phủ, Huế. Trong bức tranh thiên nhiên phong phú, tác giả truyền đạt nhiều cảm xúc qua cách mô tả sinh động. Việc sử dụng từ ngữ chọn lọc như 'chín, ngọt', 'vàng, đào, xanh', kết hợp với biện pháp liệt kê giúp người đọc hình dung mùa hè rực rỡ, đa dạng. Thể thơ dân gian giúp nhà thơ thể hiện tâm trạng, khao khát tự do một cách sâu sắc.

Trong tâm trí thi nhân, bức tranh thiên nhiên hiện lên với màu sắc, ánh sáng và âm thanh rất rõ ràng. Bức tranh đó rực rỡ khi nghe:

'Khi con tu hú gọi bầy'

Tiếng 'tu hú' là tiếng báo hiệu mùa hè đã đến, khi hoa phượng ngoài kia bắt đầu đỏ rực, bằng lăng mở ra tím ngắt khắp nơi, báo hiệu ánh nắng chói chang của mùa hạ. Tiếng 'tu hú' làm xao xuyến tâm hồn thi nhân với khao khát tự do bốc cháy. Tuy nhiên, trong bức tranh thiên nhiên đó không chỉ có tiếng chim 'tu hú' mà còn có cả những âm thanh râm ran của những chú ve trong rừng lá:

'Vườn râm dậy tiếng ve ngân'

Tất cả hòa quyện với tiếng sáo diều trên bầu trời xanh thẳm:

'Đôi con diều sáo lộn nhào từng không'

Không chỉ có âm thanh của 'tiếng tu hú', 'tiếng ve ngân', tiếng 'con diều sáo' trên bầu trời mà bức tranh đó còn tràn ngập sắc màu tươi sáng khi:

'Lúa chiêm đã chín, trái cây dần ngọt'

Những cánh đồng lúa óng ánh vàng rực bát ngát tạo nên một mùa thu hoạch phong phú. Trên cơn gió mát của mùa hè, nhà thơ ngửi thấy hương thơm thân quen của quê hương, đó là mùi của quả chín, kích thích khứu giác, gợi nhớ về 'hương ổi' trong bài thơ 'Sang thu' của Hữu Thỉnh:

'Bỗng nhận ra hương ổi
Phả vào trong gió se se lạnh'

đánh dấu mùa thu đang dần về. Đối với Tố Hữu, ông cũng nhận ra mùi vị của trái cây chín dần báo hiệu mùa hè đang đến với nhiều kỳ vọng. Không chỉ có màu vàng của lúa chín, trong bức tranh thiên nhiên còn có màu vàng của sân ngô, màu xanh mát của bầu trời bao la:

'Bắp rây vàng chín, sân nắng rợp đầy
Trời xanh vẫn cao, vẫn rộng vô tận'.

Với lòng đam mê không ngừng, nhà thơ đã vẽ nên bức tranh thiên nhiên mùa hè sôi động, tươi mới. Điều này cho thấy tình yêu sâu đậm của ông dành cho thiên nhiên và quê hương, thể hiện qua những cảm nhận tuyệt vời. 'Thơ là biểu hiện của tâm hồn sôi động'. Bức tranh thiên nhiên cũng chứa đựng những tâm trạng sâu sắc của thi nhân. Như muốn phá vỡ những hàng rào giam giữ, nhà thơ mong muốn tiếp xúc với thiên nhiên, để trải nghiệm và hoà quyện cùng với vẻ đẹp của đất trời. Có lẽ, tiếng chim 'tu hú gọi bầy', 'tiếng ve ngân' đã làm cho nhà thơ xao động đến vậy?

Bằng ngòi bút tinh tế, nhà thơ đã thành công trong việc vẽ nên bức tranh thiên nhiên với đầy đủ màu sắc, hương vị và âm thanh. Với kỹ thuật miêu tả sinh động, từ ngữ giản dị nhưng tinh tế kết hợp với sự liệt kê, nhà thơ đã tạo ra những ấn tượng không thể phai nhòa trong lòng người đọc. Giọng điệu hào hứng, rộn ràng như đang bay bổng cùng mùa hè đã thu hút chúng ta vào bức tranh thiên nhiên tươi sáng đó.

Bức tranh thiên nhiên mùa hè qua bài thơ Khi con tu hú đã giúp chúng ta cảm nhận được tình yêu sâu đậm của nhà thơ đối với thiên nhiên và quê hương. Đó là niềm khao khát mãnh liệt được tự do. Bài thơ giúp chúng ta hiểu thêm về vẻ đẹp trong tâm hồn của người chiến sĩ cộng sản. Đó là những cảm xúc mãnh liệt với hơi thở của cuộc sống tự nhiên.

Cảm nhận 6 câu thơ đầu bài Khi con tu hú - Mẫu 6

Bài thơ có mười câu, trong đó sáu câu dành cho phần mở đầu:

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Cảnh mùa hè đặc trưng của vùng quê được mô tả trong bài thơ. Bức tranh thiên nhiên mở ra từ hai phương diện: lắng nghe và hồi tưởng, hiện tại và quá khứ, cái đang diễn ra và cái đã qua. Tiếng chim 'tu hú' là điều nhà thơ nghe thấy trong tù, khi mà âm thanh của cuộc sống hiếm khi vọng vào. Sự xuất hiện của tiếng chim gợi lại nhiều cảm xúc sâu sắc và kích thích trí tưởng tượng của người đọc.

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần.

Hai câu thơ đầu tiên như một dây chuyền liên kết với bốn câu tiếp theo, tạo ra một sự liên kết tự nhiên giữa âm thanh và mùa màng. Tiếng chim gọi là một phần của mùa hè, và nó kích thích sự phát triển của cây trái. Bức tranh về sự sống sôi động và tự nhiên trong mùa hè được tái hiện một cách sinh động trong bài thơ.

Bên cạnh đó, thơ lục bát cũng mang lại sự uyển chuyển và giàu cảm xúc. Kết cấu của thơ này tạo ra một sự kết hợp hoàn hảo giữa thính giác và thị giác, tạo ra cảm giác của âm thanh và hình ảnh mùa màng tươi vui.

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào

Bốn câu thơ đầu mô tả về vẻ đẹp và âm thanh của mùa hè, trong khi hai câu sau tập trung vào hình ảnh của con diều sáo và bầu trời xanh. Cảnh đẹp của nông thôn được tái hiện một cách sinh động trong bài thơ.

Nhà thơ mô tả cảnh nông thôn mùa hè một cách chân thực và đẹp đẽ. Bức tranh này cũng mang theo nhiều cảm xúc và tâm trạng của nhà thơ, người đang giam giữ nhưng không ngừng mơ về tự do.

Tố Hữu đã thành công trong việc kết hợp thơ dân gian và thơ mới để tạo ra những hình ảnh sâu sắc và phong phú. Bức tranh về cuộc sống được mô tả một cách sống động và gợi cảm.

Cảm nhận 6 câu thơ đầu trong bài Khi con tu hú - Mẫu 7

Nhà thơ Tố Hữu có sức ảnh hưởng sâu rộng đối với văn học Việt Nam. Trong số các tác phẩm của ông, bài thơ đặc biệt nổi tiếng là “Khi con tu hú”, được viết trong tình cảnh tù đày nhưng vẫn toát lên tinh thần lạc quan và khao khát tự do.

Bài thơ “Khi con tu hú” mở đầu với một bức tranh thiên nhiên mùa hè tuyệt đẹp, tạo nên bởi sáu câu thơ đầu.

“Khi con tu hú gọi bầy…
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không…”

Cảnh thiên nhiên mùa hè không làm chúng ta ngạc nhiên, vì đó là cảnh quen thuộc ở miền quê Việt Nam. Đó là một bức tranh hiện thực, kết hợp giữa hiện tại và quá khứ.

“Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đang chín, trái cây ngọt dần”

Tiếng chim tu hú kêu gọi mùa hè đã đến, lúa đang chín mùa, trái cây ngọt dần theo quy luật tự nhiên. Tiếng chim mang đến sự sống động, sôi động trong thiên nhiên và trong lòng người. Nhà thơ Tố Hữu thể hiện tâm trạng của mình qua bức tranh thiên nhiên, tạo nên sự rạo rực, sôi động của mùa hè.

“Vườn râm dậy tiếng ve ngân…
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào”

Mùa hè hiện lên rất sinh động và tươi đẹp, với màu vàng của lúa, màu của trái cây cùng với âm thanh rộn ràng của tiếng ve. Trong tù ngục, nhà thơ nhớ về cảnh sân bắp phơi đầy, mong muốn cuộc sống bình dị bên ngoài.

“Trời xanh càng rộng càng cao…
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không”

Hình ảnh diều sáo lộn nhào giữa không trung thể hiện khát vọng tự do của tác giả. Tiếng sáo cao vút, rạo rực như tiếng lòng của nhà thơ, mang trong đó tâm hồn yêu thiên nhiên, khao khát sống tự do.

Chỉ trong sáu câu thơ đầu của bài thơ “Khi con tu hú”, nhà thơ Tố Hữu đã vẽ nên bức tranh thiên nhiên yên bình, đặc trưng của vùng quê Việt Nam. Bức tranh mùa hè trong lòng nhà thơ phản ánh khao khát tự do sáng cháy, dù ở trong lao tù.

Cảm nhận về 6 câu thơ đầu của bài thơ khi con tu hú

Nhà giáo, nhà văn Đặng Thai Mai từng nhận xét về tập thơ Tố Hữu rằng 'Đối với Tố Hữu, thơ là vũ khí cách mạng. Đó là điều đặc biệt và cũng là bí quyết duy nhất của ông trong nghệ thuật thơ ca'. Tố Hữu không chỉ là một nhà thơ mà còn là một chiến sĩ cộng sản kiên cường. Trong thơ của Tố Hữu, chúng ta không chỉ thấy được những bước tiến của lịch sử mà còn bắt gặp tinh thần nhiệt huyết của một thanh niên yêu nước, trung thành với cách mạng. Tinh thần ấy được thể hiện rõ qua bài thơ 'Khi con tu hú'. Dù được sáng tác trong tù đày, bài thơ không chỉ thể hiện sự khao khát tự do, lý tưởng cách mạng mà còn thể hiện tình yêu mãnh liệt với thiên nhiên và cuộc sống.

Mở đầu bài thơ, Tố Hữu đã tái hiện trước mắt người đọc bức tranh thiên nhiên mùa hè sống động với những gam màu tươi sáng và âm thanh rực rỡ:

Khi con tu hú gọi bầy
Lúa chiêm đương chín, trái cây ngọt dần.
Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào
Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

Bức tranh mùa hè bắt đầu với âm thanh của chim tu hú gọi bầy - một loài chim báo hiệu mùa hè sôi động, hạnh phúc. Tiếng hót của chim tu hú không chỉ là dấu hiệu của mùa hè mà còn làm cho bức tranh thơ sáng lên, tạo ra một cảm giác phấn khích, sôi động trong lòng người. Hè đến, lúa mùa đã đương chín, trái cây dần ngọt lại. Tính từ 'đương chín', 'ngọt dần' không chỉ mô tả sự thay đổi của lúa, trái cây vào mùa hè mà còn tạo ra ấn tượng về sự sống, sự rộn ràng ngay trước mắt, làm cho nhà thơ say mê, mê mải. Tố Hữu cảm nhận mùa hè bằng tất cả các giác quan, không chỉ bao gồm thính giác, thị giác mà còn là cảm giác và trái tim yêu đời.

Vườn râm dậy tiếng ve ngân
Bắp rây vàng hạt đầy sân nắng đào

Bức tranh mùa hè tiếp tục được làm phong phú bởi âm thanh vang lên từ vườn ve, bởi sắc vàng của bắp, màu đỏ của nắng. Sự kết hợp giữa những màu sắc tươi sáng và những hình ảnh quen thuộc đã đem lại những cảm xúc tươi vui, ấn tượng về mùa hè. Người đọc như được sống chung với cuộc sống bình dị, tươi sáng trong bức tranh thơ, tiếng chim tu hú đưa chúng ta trở về với quê hương yên bình, tai nghe là tiếng ve, là sự râm ran của ve, trước mắt là màu vàng của lúa mùa, bắp rây, màu đào ấm áp của ánh nắng hè, là màu xanh của vườn ve.

Động từ 'dậy', tính từ 'đầy' được sử dụng tinh tế để mô tả âm thanh sống động, sự ấm áp, tràn đầy của ánh nắng. Tất cả như đang diễn ra một cách sống động ngay trước mắt. Điều đặc biệt hơn cả là bức tranh mùa hè tươi sáng, đẹp đẽ ấy không phải là điều mà nhà thơ có thể 'thấy bằng mắt, nghe bằng tai' mà là những ký ức được tái hiện trong tâm trí của Tố Hữu. Trong hoàn cảnh tù đày, nhà thơ không có cơ hội để trải nghiệm trực tiếp cảnh sắc, hương vị của mùa hè mà chỉ có thể đắm chìm trong những kỷ niệm tươi đẹp. Bốn câu thơ đầu tiên đã thể hiện được tình yêu thiên nhiên, tình yêu cuộc đời mạnh mẽ, mãnh liệt của người chiến sĩ cách mạng. Tình yêu đó có thể vượt lên trên sự giam giữ, mất tự do để tìm kiếm cuộc sống bình yên, tươi sáng ở bên ngoài.

Trời xanh càng rộng càng cao
Đôi con diều sáo lộn nhào từng không...

'Bầu trời xanh' mở ra một không gian rộng lớn, thật tự do và phong phú. Hình ảnh của 'đôi con diều sáo lộn nhào từng không' không chỉ là sự hiện thực về những chú chim diều sáo bay lượn tự do trên bầu trời, mà còn gợi lên khát vọng tự do của nhà thơ Tố Hữu. Đôi cánh tự do của diều sáo cũng giống như khát khao tự do, mong muốn thoát ra khỏi gò bó để hòa mình vào cảnh vật mùa hè sôi động của quê hương, vào cuộc sống rộng lớn, vào sứ mệnh cách mạng của người chiến sĩ trẻ.

Như vậy, qua 6 câu thơ đầu tiên, nhà thơ Tố Hữu đã tái hiện lại trong lòng người bức tranh thiên nhiên mùa hè tươi sáng, sôi động, tràn ngập sức sống. Qua đó, ông đã thể hiện sự yêu đời và khao khát tự do mãnh liệt của mình.