TPO - Nhờ vào tàu vũ trụ TESS của NASA, các nhà khoa học đã khám phá ra một hệ thống ba ngôi sao có sự liên kết chặt chẽ, đủ để nằm giữa Mặt trời và hành tinh gần nhất, Sao Thủy.

Sơ đồ dưới đây minh họa khu vực mà ba nhiệm vụ tìm kiếm ngoại hành tinh quá cảnh: Kính viễn vọng không gian Nancy Grace Roman sắp tới của NASA, TESS, và Kính viễn vọng không gian Kepler đã dừng hoạt động. (Ảnh: Trung tâm bay không gian Goddard của NASA)
Hệ thống này, được đặt tên là TIC 290061484, bao gồm một cặp sao quay quanh nhau sau mỗi 1,8 ngày Trái đất, cùng với một ngôi sao thứ ba hoàn thành một vòng quanh cặp sao đó sau 25 ngày. Quỹ đạo chặt chẽ của ba sao này, nằm cách chúng ta gần 5.000 năm ánh sáng trong chòm sao Thiên Nga, khiến nó trở thành một kỷ lục gia.
Kỷ lục trước đó về hệ ba sao chặt chẽ nhất thuộc về Lamba Tauri, được xác lập năm 1956 khi ngôi sao thứ ba của nó quay quanh cặp sao đôi mất 33 ngày.
Nhóm nghiên cứu gồm các nhà khoa học công dân đã hợp tác trong dự án Planet Hunters. Những người nghiệp dư này đã kết hợp với các nhà thiên văn học chuyên nghiệp để thành lập nhóm hợp tác Visual Survey Group, hoạt động trong suốt một thập kỷ qua.
Ba người bạn đồng hành
Nhóm nghiên cứu cho rằng hệ sao TIC 290061484 có độ ổn định cao do các ngôi sao quay quanh nhau gần như cùng một mặt phẳng. Nếu quỹ đạo của chúng nghiêng theo những hướng khác nhau, lực hấp dẫn sẽ làm rối loạn quỹ đạo, khiến hệ thống trở nên không ổn định.
Dù vậy, sự ổn định này sẽ không kéo dài mãi mãi, có thể chỉ còn lại vài triệu năm. Mặc dù đối với chúng ta, đó là một khoảng thời gian dài, nhưng trong vũ trụ 13,8 tỷ năm tuổi, đó chỉ là một khoảnh khắc.
Khi các ngôi sao đôi ở trung tâm hệ ba sao này dần già đi, chúng sẽ mở rộng và cuối cùng hợp nhất, dẫn đến một vụ nổ siêu tân tinh lớn trong khoảng 20 đến 40 triệu năm tới. Tuy nhiên, điều này khó có khả năng ảnh hưởng đến sự sống trên các hành tinh xung quanh vì không có hành tinh nào đủ gần để duy trì sự sống.
Nhóm nghiên cứu đã phát hiện hệ thống ba sao phá kỷ lục này nhờ vào ánh sáng nhấp nháy của các ngôi sao khi chúng cắt nhau từ góc nhìn của chúng ta trên Trái Đất.
