Một ngành công nghiệp từng bị lãng quên đang 'bùng nổ' mạnh mẽ khi kỷ nguyên của xe điện đang phát triển

Ngành công nghiệp xe điện đang trải qua sự biến đổi nhanh chóng, các chuyên gia cho rằng đây là thời điểm thích hợp để lập kế hoạch cho việc xử lý pin khi chúng đạt đến cuối tuổi thọ, nhằm giảm thiểu sự phụ thuộc vào khai thác và duy trì chu trình vật liệu nguyên liệu.

Các nhà sản xuất ô tô và các nhà cung cấp, những người muốn củng cố chuỗi cung ứng của xe điện và tránh tình trạng thiếu nguyên liệu thô, đang chuyển sang lĩnh vực trước đây ít được chú ý: Tái chế pin.

Đột nhiên nhận được sự quan tâm từ các nhà sản xuất xe điện và các công ty mạo hiểm, lĩnh vực này đã chứng kiến một loạt các mối quan hệ hợp tác và các thỏa thuận đầu tư trong 18 tháng qua.

Alex Smout, Giám đốc tại InMotion Ventures, Jaguar và chi nhánh đầu tư mạo hiểm của Land Rover có danh mục đầu tư bao gồm Ascend Elements, trước đây được gọi là Battery Resourcers, cho biết: 'Nguồn cung pin có sẵn để tái chế đang phát triển mạnh mẽ và không ai thực sự có thể đoán trước. Vì vậy, khả năng của các công ty này đạt được quy mô sớm hơn dự kiến trước đó đang trở nên ngày càng khả thi'.

Cơ hội lớn

Theo AquaMetals, khoảng 15 triệu tấn pin lithium-ion sẽ ngừng hoạt động vào năm 2030, thời hạn mà hầu hết các nhà sản xuất ô tô đã đặt ra để loại bỏ dần các loại xe sử dụng động cơ đốt trong. Công ty tái chế kim loại có trụ sở tại Nevada kỳ vọng thị trường tái chế pin sẽ đạt giá trị 18,7 tỷ USD vào cuối thập kỷ này.

Tháng trước, Posh, một startup chuyên tái chế pin xe điện, đã huy động được 3,8 triệu USD trong một vòng gọi vốn hạt giống do Y Combinator và Metaplanet dẫn đầu. Đầu năm nay, các nhà sáng lập của công ty đã chuyển hướng sang việc phát triển các robot cao cấp cho ngành nhà hàng sau khi nhận thấy pin của Chevrolet Bolt bị thu hồi và chất đống trong kho. Thay vì tiếp tục làm việc thủ công, họ đang nghiên cứu cách áp dụng công nghệ để tự động hóa quá trình tái chế pin.

'Hiện nay, việc sản xuất pin được tự động hóa 100%, nhưng việc tái chế pin vẫn hoàn toàn thủ công', Wesley Zheng, một trong những người sáng lập của Posh, chia sẻ với TechCrunch. Posh đang nỗ lực thay đổi tình hình đó bằng cách triển khai công nghệ robot trên dây chuyền lắp ráp để tái tạo các bộ pin.

'Nếu ta nhìn vào các thời điểm mà các nhà sản xuất ô tô đã đề ra để chuyển hướng hoàn toàn sang xe điện, như là vào năm 2030 hoặc 2035, ta có thể nhận thấy rằng đây sẽ là một vấn đề lớn nếu chúng ta không dành thời gian để làm những việc mà chưa ai làm', ông Zheng nói.

Nhu cầu đang tăng lên từng ngày

Ngay cả những người sáng lập và Giám đốc điều hành của Redwood Materials, một trong những công ty dẫn đầu ngành tái chế pin, cũng bày tỏ lo lắng về việc công ty có thể đã bắt đầu quá muộn để đáp ứng nhu cầu.

J.B. Straubel, người có thể nổi tiếng hơn với tư cách là người đồng sáng lập Tesla, đã huy động được 775 triệu USD từ Amazon, Panasonic, Ford, T. Rowe Price và các nhà đầu tư khác cho Redwood Materials, trong nỗ lực biến công ty này trở thành một trong những địa chỉ tái chế pin lớn nhất trên thế giới.

Trong tháng 6, Redwood đã công bố mối hợp tác với Toyota để thu thập, tái chế và tái sử dụng pin cũ cũng như vật liệu pin, nhằm cung cấp cho nhà máy pin sắp tới ở Bắc Carolina của nhà sản xuất ô tô Nhật Bản. Công ty cũng đã thiết lập quan hệ đối tác với Ford và Volvo.

'Nếu nhìn vào lượng xe điện có thể xuất hiện trên đường trong 5 - 10 năm tới, tôi cảm thấy như chúng ta đã muộn màng khi bắt đầu xây dựng hạ tầng quy mô lớn để hỗ trợ điều này', Straubel chia sẻ trên Financial Times.

Nhiều nhà sản xuất ô tô hy vọng sẽ tránh được các vấn đề đau đầu liên quan đến chuỗi cung ứng. Ví dụ, Tập đoàn Volkswagen đã thành lập một công ty mới, PowerCo, để quản lý toàn bộ hoạt động kinh doanh pin của họ trên toàn cầu, từ nguyên liệu đến tái chế pin. Tuần trước, hãng xe này đã khởi công nhà máy sản xuất pin đầu tiên trong số 6 nhà máy pin mà họ dự định xây dựng tại châu Âu.

Động lực để tích hợp đó đang thúc đẩy các nhà sản xuất ô tô đầu tư vào các công ty khởi nghiệp trong toàn bộ chu trình cuộc đời của ngành công nghiệp pin, từ công nghệ cell pin đến tái chế.

Chỉ trong vòng 5 năm, đã có tổng số 42 tỷ USD được đầu tư vào lĩnh vực này, theo phân tích của TechCrunch và PitchBook. Một số thương vụ lớn bao gồm Volkswagen hỗ trợ công ty pin rắn QuantumScape, BMW đầu tư vào Our Next Energy và GM rót vốn cho công ty khởi nghiệp pin sạc nhanh Solectrix cũng như SolidEnergy Systems.

Potential Market

Trong khi hầu hết sự chú ý tập trung vào các công ty khởi nghiệp công nghệ pin, các doanh nghiệp tái chế đang dần tạo nên sự định vị. Redwood Material có thể được xem là một trong những tên tuổi nổi bật nhất trên thị trường này.

Tuy nhiên, trên thế giới cũng có nhiều công ty khác tham gia cuộc đua, từ các doanh nghiệp công khai như American Battery Technology Company, AquaMetals và Li-Cycle đến các startup như Ascend Elements và những công ty có uy tín như Accurec Recycling và Retriev Technologies.

Các quốc gia cũng đang tranh giành để chiếm lĩnh một phần thị trường này đang phát triển. Một ví dụ rõ ràng là Georgia, Hoa Kỳ. Bang này đã tạo ra những chính sách thuế thu hút doanh nghiệp cần thiết để phát triển hệ sinh thái pin-điện toàn diện.

Trong khi đó, nhà máy xe điện trị giá 6,5 tỷ USD của Hyundai tại Savannah là minh chứng cho thỏa thuận kinh tế lớn nhất mà Peach State đã đạt được. Nó sẽ được xây dựng gần khu vực phức hợp pin xe điện trị giá 2,6 tỷ USD mà nhà sản xuất pin lithium-ion SK On của Hàn Quốc sắp mở.

Là nhà sản xuất ô tô điện hàng đầu tại Việt Nam, VinFast đã sớm nhận thức được tầm quan trọng của việc quản lý pin trong vòng đời của mỗi chiếc xe. Điều này giúp VinFast giảm bớt gánh nặng cho người tiêu dùng và đóng góp vào ngành công nghiệp tái chế pin toàn cầu.

VinFast cũng đang chuẩn bị cho quá trình tái chế pin xe điện ở cuối vòng đời, từ đó giúp giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường. Đồng thời, họ cũng đang từng bước đưa ngành công nghiệp ô tô Việt Nam vào hướng phát triển bền vững, xứng đáng với các quốc gia tiên tiến trên thế giới.