Một người đã đẩy hãng hàng không xuống vực thẳm chỉ với một tấm vé: Hãng to lỗ 500 tỷ đồng, kết cục chẳng khác nào hai từ 'thảm hại'

Trong 25 năm sử dụng chiếc vé AAirpass, Steve Rothstein đã thực hiện hơn 10.000 chuyến bay, đẩy American Airlines vào ranh giới kiệt quệ.

Vào cuối thập kỷ 70, nhiều hãng hàng không bắt đầu hoạt động ở Bắc Mỹ, tạo ra sự cạnh tranh dữ dội. Thập kỷ 80 chứng kiến sự gia tăng của lạm phát, giá dầu tăng vọt và điều kiện kinh tế suy thoái, đặt ra thách thức lớn cho nền kinh tế Mỹ. Trong thời kỳ này, American Airlines chịu tác động nặng nề. Do tình hình kinh doanh du lịch và lữ hành Hoa Kỳ trở nên tồi tệ hơn, American Airlines đã trải qua một cuộc khủng hoảng tài chính nghiêm trọng và ghi nhận khoản lỗ lớn vào năm 1980.

Ý tưởng 'cứu cánh' khi đối diện khó khăn

Để vượt qua tình hình, American Airlines đã đưa ra một chiến lược thay đổi tình thế tài chính và lợi nhuận của hãng hàng không. Với mức lỗ lên đến 76 triệu USD và nhu cầu tiền mặt cao, công ty quyết định tung ra dịch vụ vé hạng nhất không giới hạn dành cho những hành khách giàu có nhất.

Năm 1981, hãng hàng không giới thiệu loại vé AAirpass. Chỉ cần chi trả 250.000 USD, khách hàng có thể bay đến bất kỳ đâu trên thế giới, bất kỳ lúc nào trong đời. Họ cũng có thể mua thêm vé cho người đi kèm với giá 150.000 USD.

Năm 1990, giá vé là 600.000 USD (tương đương 14 tỷ đồng) cho một cặp vé. Năm 1993, giá cho loại vé này tăng lên 1,01 triệu USD (tương đương 23,7 tỷ đồng) và đến năm 1994, hãng dừng bán. Tuy nhiên, có 28 người đã may mắn sở hữu tấm vé với mức giá chỉ một lần trong đời như vậy.

Steve Rothstein, một nhà đầu tư ngân hàng tại Chicago, đã trở thành một trong những hành khách thân thiết của American Airlines.

Với số tiền ưu đãi 383.000 USD, Rothstein mua được cả AAirpass và vé hành khách đi kèm. Đối với American Airlines khi đó, đây là một khoản tiền cứu cánh trong năm tài chính. Thế nhưng, điều mà hãng không hề ngờ đến là trong 25 năm sử dụng chiếc vé AAirpass trọn đời, Steve Rothstein đã bay hơn 10.000 chuyến.

Đặc quyền khi sở hữu tấm vé vô song

Ông Rothstein bay hàng ngàn chuyến tới New York, Los Angeles và San Francisco. Ông thường xuyên thăm viếng London, thậm chí có khi ngắm màn sương mù không dưới 10 lần/tháng. Có những lúc rảnh rỗi, ông cất công bay tới Ontario chỉ để thưởng thức bánh sandwich địa phương. Và không ít lần, cảm thấy tinh thần hào hiệp, ông mời một người lạ ở sân bay lên khoang hạng nhất cùng mình.

“ Hợp đồng đã nói rõ là vô tận, không hạn chế. Vì sao lại không tuân theo những gì đã được ghi chép?”, ông nói.

Trong suốt 25 năm qua, Rothstein đã thực hiện hơn 10.000 chuyến bay, tích lũy được hơn 30 triệu dặm bay và chi tiêu hết 21 triệu USD (tương đương 494 tỷ đồng) cho vé máy bay và thuế phí. Ông bay hàng trăm chuyến đến New York, Los Angeles... hoặc tới Ontario (Canada) chỉ để mua một chiếc bánh sandwich mà ông yêu thích. Ông cũng thường xuyên bay đến London (Anh), đôi khi là hàng chục lần mỗi tháng. Đôi khi, ông còn rộng lượng sử dụng vé dành cho bạn đồng hành để mời một người xa lạ ở sân bay lên ngồi cạnh mình trong khoang hạng nhất.

Tuy nhiên, hãng hàng không nhanh chóng nhận ra rằng AAirpass có một lỗ hổng nghiêm trọng: Họ thất lợi nhiều hơn là có lợi từ giao dịch này. Người đứng đầu hãng lúc đó, CEO Robert Crandall, thừa nhận: “Công chúng luôn thông minh hơn bất kỳ tập đoàn nào. Và họ ngay lập tức nhận ra chúng tôi đã đánh giá sai về giá trị của vé này.”

Quyết định đưa hãng hàng không vào tình cảnh khó khăn

Hãng hàng không Mỹ nhanh chóng thu hồi vé của hai hành khách trên và họ cũng không tốn quá nhiều thời gian để tìm ra lý do. Rothstein đã thực hiện 3.000 chuyến bay trong vòng 4 năm, hủy bỏ 2.500 chuyến bay trong đó, vấn đề nằm ở việc ông đã đặt nhiều chuyến bay cho người lạ. Những giao dịch này không vi phạm hợp đồng, nhưng hãng coi đó là hành vi không trung thực.

Năm 2008, Rothstein cùng một số người khác bị tước quyền sử dụng vé AAirpass trọn đời. Ông đã đệ đơn kiện và tuyên bố rằng sẽ không bao giờ sử dụng dịch vụ của hãng bay này nữa.

Sau các vụ kiện, nhóm của Rothstein không đạt được quyền sử dụng AAirpass lại. Trong khi đó, 25 hành khách khác, bao gồm cả tỷ phú Mark Cuban, vẫn giữ được tấm vé hiệu lực. Tuy nhiên, hiện nay, Cuba đã trở thành tỷ phú và sở hữu máy bay riêng. Dù vậy, ông vẫn nhấn mạnh rằng tấm vé AAirpass là một trong những giao dịch tuyệt vời nhất trong cuộc đời ông.

Sau này, vào năm 2004, American Airlines quyết định mở bán AAirpass không giới hạn lần cuối với mức giá 3 triệu USD kèm theo một thẻ đồng hành có giá 2 triệu USD. Tuy nhiên, do những tranh cãi trước đó, hãng không bán được bất kỳ tấm vé nào. Cuối cùng, hãng hàng không này chẳng thể tránh khỏi hai từ 'thảm hại'. Vào năm 2011, họ buộc phải tuyên bố phá sản để tiến hành cải tổ công ty.

Nguồn: Medium, The Guardian