Mua sắm trên ứng dụng: Bí quyết 2 tỷ USD giúp TikTok chiếm đoạt ngôi vương, vượt qua toàn bộ ngành game, thậm chí Facebook cũng phải học theo, còn Apple thì chỉ biết 'im lặng'

Doanh thu từ mua sắm trong ứng dụng của TikTok năm 2023 cao hơn 205 triệu USD so với tổng doanh thu của Facebook, Instagram, Snapchat và Twitter cộng lại, chiếm đoạt ngôi đầu trong lĩnh vực game nổi bật này.

Năm 2020, Apple đã áp dụng chính sách bảo mật dữ liệu mới cho người dùng, hạn chế khả năng thu thập thông tin cá nhân của các nền tảng mạng xã hội như Facebook, TikTok, Instagram và YouTube để tăng hiệu quả quảng cáo.

Điều này đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến doanh thu quảng cáo của các mạng xã hội, đặc biệt là Facebook, tên tuổi lớn nhất trong thị trường này.

Tuy nhiên, TikTok, đến từ Trung Quốc, đã tìm ra cách vượt qua các quy định hiệu quả, thậm chí khiến các đối thủ lớn như Facebook, Instagram, Twitter và YouTube phải học tập: Mua sắm trên ứng dụng (In App Purchase-IAP).

Đặc biệt, TikTok đã phá vỡ quy định 30% phí thu được từ Appstore của Apple mà không phải chịu bất kỳ hình phạt nào, không như trường hợp của trò chơi Fornite từ Epic Games trước đây đã gặp phải.

Tân vương 2 tỷ USD

Gần đây, trang thống kê Appmagic đã công bố bảng xếp hạng doanh thu IAP toàn cầu trong tháng 7/2024. Số liệu này được tổng hợp từ cả Appstore và CH Play, cho thấy TikTok vượt mặt hàng loạt trò chơi điện tử nổi tiếng để đứng đầu với hơn 200 triệu USD.

Tính từ đầu năm đến nay, TikTok đã thu về hơn 1 tỷ USD từ doanh thu IAP. Trái ngược với năm 2023, mạng xã hội này đã kiếm được hơn 2 tỷ USD và luôn giữ vị trí số 1 trên bảng xếp hạng của Appmagic.

Vào tháng 1/2021, doanh thu IAP của TikTok chỉ đứng thứ 4 với hơn 50 triệu USD, nhưng đến tháng 11 cùng năm, nó đã vượt qua PUBG Mobile để chiếm lĩnh vị trí số 1.

Nên nhớ rằng IAP thường phổ biến hơn trong cộng đồng game thủ hơn là mạng xã hội. Người chơi thường mua đồ, vàng, hoặc các vật phẩm khác trong game, các lượt chơi... trên các ứng dụng và các khoản này được tính vào doanh thu IAP.

Trái lại, các mạng xã hội như Facebook, YouTube thường kiếm tiền chủ yếu từ quảng cáo và việc bán thông tin cá nhân cho bên thứ ba.

Vì vậy, việc TikTok dẫn đầu bảng xếp hạng cho thấy sự dịch chuyển trong cách các mạng xã hội kiếm tiền.

'Facebook, Instagram, TikTok, Twitter-X đều vẫn là các mạng xã hội miễn phí nhưng đã bắt đầu đưa ra các dịch vụ có phí để tăng doanh thu từ IAP', Phó chủ tịch Adam Blacker của Apptopia nhận định.

Theo ông Blacker, từ khi Apple áp dụng quy định mới về bảo mật thông tin người dùng, doanh số IAP của các mạng xã hội như TikTok, Facebook, Twitter-X... đã tăng 91% tính đến tháng 3/2023.

Trước khi iOS 14.5 được cập nhật với tính năng bảo mật thông tin người dùng mới, hầu hết doanh thu của các mạng xã hội đến từ việc đăng quảng cáo.

Ngày càng nhiều người dùng dẫn đến việc quảng cáo trên các mạng xã hội này tăng lên và doanh thu tăng cao. Tuy nhiên, quy định mới của Apple làm giảm số liệu người dùng và làm suy giảm nguồn thu này. Do đó, việc tìm kiếm nguồn thu mới là xu hướng không thể tránh.

Trong khi Facebook, Instagram, YouTube đều triển khai chương trình nạp tiền cho người hâm mộ để ủng hộ các tác giả nội dung yêu thích của họ, Snapchat có dịch vụ Snapchat với giá 40 USD/năm. Twitter-X từng ra mắt Twitter Blue với giá 115 USD/năm.

Tuy nhiên, những nền tảng này chỉ bắt kịp sau TikTok, vì mạng xã hội này đã lâu có dịch vụ mua xu để khán giả thưởng cho các nội dung mà họ yêu thích. Văn hóa này đã quá phổ biến tại Châu Á với các nền tảng trực tuyến nơi người xem tặng quà bằng tiền cho các tác giả nội dung.

'Doanh thu từ IAP của TikTok đã liên tục dẫn đầu từ cuối năm 2021 đến nay. Đặc biệt trong năm 2023, TikTok đã đạt doanh thu từ IAP cao hơn 205 triệu USD so với tổng doanh thu của Facebook, Instagram, Snapchat và Twitter-X', Phó chủ tịch Blacker nhận định.

Năm 2023, CEO Mark Zuckerberg thông báo việc triển khai dịch vụ xác minh tài khoản với chi phí 12 USD/tháng để có dấu tích xanh từ Meta trên các tài khoản người dùng, cho thấy Facebook cũng đang học hỏi theo TikTok.

Apple im lặng

Cách mà TikTok và các mạng xã hội khác tìm kiếm nguồn thu mới giúp họ không còn phụ thuộc quá nhiều vào dữ liệu người dùng. Tuy nhiên, điều này vẫn liên quan đến vấn đề phí hoa hồng trên các nền tảng chợ ứng dụng.

Năm 2020, Apple đã cấm trò chơi Fornite của Epic Games khỏi Appstore vì vi phạm các quy định, đặc biệt là việc sử dụng phương thức thanh toán ngoài để mua đồ trong game, nhằm tránh khoản phí hoa hồng 30% cho Apple.

Quy định này buộc người dùng mua hàng trong ứng dụng phải trả 30% hoa hồng cho Apple hoặc Google (nếu qua CH Play), tuy nhiên, TikTok có vẻ đã tìm cách để tránh quy định này.

Tờ TechCrunch đã đăng bài của chuyên gia David Tesler cho thấy TikTok đã khuyến khích người dùng mua xu thông qua trang web riêng mà không cần qua Appstore của Apple, từ đó tránh được khoản phí 30%.

Cụ thể, TikTok đề cập đến việc người dùng có thể mua xu trên trang web của họ để tiết kiệm chi phí lên đến 25% so với việc mua qua Appstore.

Đây là một trường hợp tương tự như vụ việc của Epic Games với Fornite vào năm 2020, tuy nhiên lần này Apple có vẻ như đã thận trọng hơn.

Nguyên nhân chính là những vụ kiện pháp lý kéo dài 4 năm với Epic Games cùng với những áp lực từ Mỹ và Châu Âu khiến Apple phải dần mềm lòng với các vụ việc như của TikTok.

Kể từ vụ việc với Fornite, Apple đã cảm thấy áp lực lớn từ các chính quyền quốc gia và do đó đã mềm lòng hơn đối với các vụ việc lách luật như của TikTok.

Rõ ràng, thị trường IAP đang chứng kiến sự thay đổi đáng kể khi Mỹ và Châu Âu áp đặt các quy định mới buộc Apple phải chấp nhận nền tảng thanh toán bên thứ 3 và mở cửa cho các chợ ứng dụng thứ 3, từ đó dần loại bỏ sự độc quyền của Apple.

Liệu trong tương lai, các mạng xã hội có chuyển hướng nguồn thu chính từ quảng cáo sang IAP?

*Nguồn: Được tổng hợp