Mỹ đang thực hiện nghiên cứu về vaccine chống Covid-19 dạng viên, tiện dụng và ít phản ứng phụ, được cho là hiệu quả hơn Pfizer mà không cần bảo quản ở nhiệt độ thấp.

Vaccine dạng viên có thể gửi qua đường bưu điện một cách dễ dàng, lưu trữ ở nhiệt độ phòng mà không cần tủ lạnh hoặc đội ngũ y tá hỗ trợ, từ đó tăng tốc quá trình chống dịch.

'Đây là sản phẩm vaccine chống Covid-19 của chúng tôi', tiến sĩ Sean Tucker, giám đốc nghiên cứu tại hãng Vaxart của Mỹ nói trong cuộc phỏng vấn với tờ Straits Times, khi ông cầm trong tay một vỉ thuốc uống giống như bao loại thuốc khác.

Lời giới thiệu của tiến sĩ Sean Tucker tại hãng Vaxart gây ngạc nhiên khi vaccine chống Covid-19 thường được lưu trữ dưới dạng tiêm.

Theo tờ Straits Times, thế giới đang đối mặt với khó khăn trong việc phân phối vaccine chống dịch Covid-19 do sự lan rộng nhanh chóng của biến thể Delta. Ngoài vấn đề nguồn cung, nhiều quốc gia còn thiếu hệ thống bảo quản lạnh đạt chuẩn hoặc thiếu nhân lực y tế, làm chậm quá trình tiêm chủng. Nghiên cứu của Vaxart có thể là một bước tiến quan trọng.

'Lợi ích của vaccine dạng viên là bạn có thể gửi qua đường bưu điện hoặc sử dụng drone để phân phối thuốc nhanh chóng, không cần đội ngũ y tá hỗ trợ tiêm hoặc hệ thống bảo quản lạnh phức tạp. Đây là ưu điểm lớn của loại vaccine này', tiến sĩ Tucker nhấn mạnh.

Hiện nay, mọi loại vaccine tiêm đều cần được bảo quản ở nhiệt độ thấp. Ví dụ, vaccine của AstraZeneca phải được giữ ở nhiệt độ từ 2-8 độ C, còn của Pfizer cần đặc biệt lạnh ở mức (-70) độ C.

Điều này đặt ra thách thức đối với những quốc gia có thu nhập thấp hoặc trung bình. Một cuộc khảo sát năm 2018 cho thấy 59% trung tâm y tế trên toàn cầu thiếu hệ thống bảo quản lạnh hoặc không có điện đủ để duy trì tủ đông.

Tờ Straits Times cho biết không chỉ có tại Châu Phi, mà ở nhiều vùng nông thôn của Mỹ và Australia cũng không đủ cơ sở hạ tầng để duy trì điều kiện lạnh cho vaccine.

Không Cần Bảo Quản Lạnh

Trên thực tế, nghiên cứu vaccine chống Covid-19 ở dạng bảo quản dưới nhiệt độ phòng đã được tiến hành từ lâu. Một thí nghiệm khác của Viện IIS của Ấn Độ phối hợp với Mynvax đã cho kết quả tích cực với chuột thí nghiệm dù vaccine được bảo quản ở nhiệt độ phòng.

Thí nghiệm này cho thấy chuột thí nghiệm tạo ra kháng thể với 4 loại biến thể của Covid-19, kể cả với biến thể Delta đang lan rộng.

Các nhà nghiên cứu tham gia dự án cho biết loại vaccine này có thể được bảo quản ổn định ở nhiệt độ 37 độ C trong 1 tháng và duy trì tác dụng ở nhiệt độ 100 độ C trong 90 phút.

Tiến sĩ Raghavan Varadarajan tại Viện IIS cho biết loại vaccine mới này có thể được sản xuất dưới dạng bột khô kèm theo chất lỏng hỗ trợ trong lọ riêng để tăng cường sản sinh kháng thể trong cơ thể. Cả hai đều có thể được bảo quản ở nhiệt độ phòng và vận chuyển dễ dàng.

Để sử dụng, bác sĩ chỉ cần pha trộn hai lọ này lại trước khi tiêm. Hiện tại, một số phòng khám tại Ấn Độ sẽ thực hiện thử nghiệm loại vaccine mới này trong vòng 6 tháng tới và dự kiến sẽ phân phối rộng rãi cho cộng đồng trong vòng 16 tháng tới.

Tương tự như nhiều quốc gia khác, Ấn Độ đang gặp khó khăn khi chỉ có dưới 10% dân số đã hoàn thành tiêm chủng 2 mũi. Vì vậy, sản phẩm của Viện IIS có khả năng chịu được nhiệt độ cao tại Ấn Độ, giúp tiến trình tiêm chủng diễn ra thuận lợi và chi phí thấp hơn nhiều so với hiện nay.

Trái ngược với những quốc gia giàu có, nghiên cứu vaccine cho các quốc gia nghèo chưa được quan tâm đúng mức do thiếu thiết bị bảo quản, nguồn cung cấp và tài chính cho việc tiêm vaccine. Đây chính là lý do mà tất cả các vaccine hiện tại đều cần phải được bảo quản ở nhiệt độ thấp.

Ngược lại, các quốc gia nghèo và thu nhập trung bình gặp nhiều khó khăn trong việc phân phối, bảo quản và cung cấp đủ nhân lực để tiêm vaccine cho toàn dân.

Hiệu Quả Hơn và Ít Phản Ứng Phụ

Quay lại vaccine dạng viên của Vaxart, tiến sĩ Tucker cho biết họ đã đạt được những kết quả tích cực trong giai đoạn thử nghiệm đầu tiên vào tháng 5/2021. Cụ thể, sản sinh kháng thể mạnh mẽ hơn so với cả Pfizer và Moderna sau khi chuột được tiêm vaccine của Vaxart.

Nếu mọi điều suôn sẻ, Vaxart dự kiến sẽ xin được cấp phép khẩn cấp trong vòng 1 năm tới để sản xuất hàng triệu hoặc thậm chí hàng tỷ liều vaccine mỗi năm với giá rẻ để đưa ra thị trường.

Việc phát triển vaccine dạng viên có thể thu hút những người sợ tiêm chích tham gia tiêm chủng. Một cuộc khảo sát đầu năm nay của Vaxart cho thấy gần 19 triệu người Mỹ, tương đương gần 1/3 tổng số người trưởng thành tại nước này, sợ tiêm chích và sẵn lòng uống vaccine dạng viên nếu có cơ hội.

Tuy nhiên, việc nghiên cứu và thực hiện nhiều thí nghiệm vẫn là điều cần thiết vì cơ chế tạo kháng thể qua vaccine ở cơ thể người khác biệt so với động vật.

Mặc dù vậy, tiến sĩ Tucker tỏ ra khá lạc quan về loại vaccine mới này. Theo ông, công nghệ mới giúp người dùng vaccine dạng viên ít gặp sốt hay có các tác dụng phụ hơn so với dạng tiêm chích. Thậm chí, các thí nghiệm đã chứng minh chúng có thể giúp cơ thể phản ứng nhanh hơn với vaccine so với các sản phẩm hiện nay.

Không chỉ riêng Vaxart, công ty Oramed Pharmaceuticals của Israel đã hợp tác với Oravax Medical để phát triển vaccine dạng viên. Hiện sản phẩm đã được cấp phép thử nghiệm quy mô nhỏ tại Tel Aviv với 24 người chưa được tiêm vaccine và Oramed dự kiến sẽ thử nghiệm rộng rãi vào tháng tới nếu được Bộ Y tế Israel chấp thuận.

'Vaccine dạng viên của chúng tôi không cần phụ thuộc vào hệ thống bảo quản lạnh như các sản phẩm khác. Chúng có thể mang lại một sự thay đổi hoàn toàn mới cho những quốc gia đang đối mặt với đại dịch', CEO Nadav Kidron của Oramed chia sẻ.