Chỉ trong vài ngày tới, NASA sẽ khởi động một sứ mệnh chưa từng có trong lịch sử.
Theo tin tức vũ trụ mới nhất, Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) sẽ trực tiếp phát sóng sứ mệnh chưa từng có của Nhiệm vụ Thử nghiệm Chuyển hướng Tiểu hành tinh Đôi (DART) trên kênh Youtube chính thức của cơ quan này.
Dự kiến, DART sẽ bắt đầu hành trình vào lúc 1:20 sáng giờ miền Đông nước Mỹ vào thứ Tư, ngày 24/11/2021.
DART sẽ được phóng lên bởi tên lửa Falcon 9 có 2 tầng, cao 70 mét của công ty SpaceX từ Căn cứ Lực lượng Không gian Vandenberg, bang California, Mỹ. Nếu mọi thứ diễn ra theo kế hoạch, nó sẽ đến đích vào tháng 9/2022.
Hành trình gần 10 tháng của DART sẽ là một hành trình tự hủy diệt độc đáo nhất từ trước đến nay của NASA. Cho đến thời điểm này, chưa có tàu vũ trụ nào lao vào tiểu hành tinh để tự hủy diệt.Tại sao DART lại được gọi là một sứ mệnh 'cảm tử'?
DART - MỘT SỨ MỆNH 'CẢM TỬ'
Cuộc sứ mệnh mà NASA sẽ phát sóng trực tiếp được gọi là Nhiệm vụ Thử nghiệm Chuyển hướng Tiểu hành tinh Đôi (DART).
DART là một thử nghiệm hướng dẫn để bảo vệ Trái Đất khỏi nguy cơ đến từ tiểu hành tinh nguy hiểm. Nói rộng hơn, DART là một bước tiến đầu tiên về kỹ thuật can thiệp động học để thay đổi đường đi của một tiểu hành tinh trong không gian, theo thông tin từ NASA.

Hai góc nhìn khác nhau của tàu vũ trụ DART với các thiết bị chuyên dụng khác nhau phục vụ cho việc quan sát và va chạm vào tiểu hành tinh. Ảnh: NASA
Trong khuôn khổ của DART, NASA sẽ phóng một tàu vũ trụ đi gần 7 triệu dặm (tương đương 11.265.408 km) để va chạm vào một tiểu hành tinh.
Tàu vũ trụ hình hộp rộng 1,22 mét, dài 19 mét so với tiểu hành tinh có kích thước như Colosseum mà nó sẽ va chạm thì chỉ như một viên sỏi so với Colosseum - Đấu trường La Mã lớn ở thành Rome.
Tiểu hành tinh này có tên Dimorphos, rộng 163 mét.
Mặc dù nhỏ bé, nhưng theo tính toán của NASA, tàu vũ trụ thực hiện DART sẽ thực hiện va chạm với đủ lực để thay đổi đường đi của tiểu hành tinh.
NASA đang thử nghiệm xem liệu một ngày nào đó, một đòn như vậy có thể làm thay đổi hướng của một tảng đá không gian giả mạo đang hướng về Trái Đất hay không.
Các nhà khoa học không biết có bất kỳ tiểu hành tinh nguy hiểm nào gần Trái Đất hay không, nhưng NASA ước tính chỉ phát hiện được khoảng 40% tiểu hành tinh gần Trái Đất có đường kính từ 140 mét trở lên. Một tiểu hành tinh như vậy có thể phá hủy cả một thành phố.

So sánh kích thước của các vật thể trên Trái Đất và thiên thạch. Nguồn: Văn phòng Khoa học của Cơ quan Vũ trụ Châu Âu (ESA)
Theo Tom Statler, một nhà vật lý thiên văn của NASA đang làm việc trong dự án này, DART đánh dấu một bước tiến về phương pháp bảo vệ hành tinh.
'Thử nghiệm đầu tiên là kiểm tra khả năng công nghệ của chúng ta trong việc va vào tiểu hành tinh. Và thử nghiệm thứ hai là kiểm tra phản ứng của một tiểu hành tinh thực sự khi bị bắn trúng. Thử nghiệm đầu tiên kết thúc và thử nghiệm thứ hai bắt đầu khi tàu vũ trụ tan thành mảnh vụn', ông nói.
Phản ứng của tiểu hành tinh khi bị va chạm sẽ giúp NASA xác định kích thước của các tàu thăm dò trong tương lai để di chuyển mục tiêu của chúng.
NASA ĐANG TÌM MỌI CÁCH BẢO VỆ TRÁI ĐẤT
NASA có khả năng cứu Trái đất khỏi mối đe dọa của một tiểu hành tinh có thể phá hủy một thành phố, với thông báo trước từ 5 đến 10 năm.
Trong 10 tháng liên tục, DART sẽ tăng tốc về phía một cặp tiểu hành tinh. Đầu tiên là một mặt trăng nhỏ tên là Dimorphos, quay quanh tiểu hành tinh Didymos. DART đang nhắm tới Dimorphos. Với chiều rộng 163 mét, Dimorphos nhỏ hơn nhiều so với Didymos rộng 780 mét.

Hình minh họa về Nhiệm vụ Thử nghiệm Chuyển hướng Tiểu hành tinh Đôi (DART) của NASA, hay còn gọi là DART, khi nó tiếp cận mặt trăng mục tiêu xung quanh tiểu hành tinh Didymos. Ảnh: NASA / Johns Hopkins APL
Cả Didymos và Dimorphos không gây ra mối đe dọa cho Trái đất nhưng chúng rất lý tưởng để thử nghiệm phương pháp 'tác động động học' - đâm tàu vũ trụ vào tiểu hành tinh để đẩy nó theo hướng khác.
Đây là một công việc phức tạp, vì DART sẽ không thể nhìn thấy Dimorphos cho đến một giờ trước khi tác động. Nhưng các kỹ sư của NASA đã lập trình cho tàu vũ trụ để nhanh chóng tính toán tâm của tiểu hành tinh và tấn công trực tiếp vào điểm đó.
Tàu vũ trụ sẽ va vào trung tâm của Dimorphos với vận tốc 24.140 km/giờ (6.000 mét/giây), truyền động năng của nó tới tiểu hành tinh và đẩy nó đến gần Didymos hơn.
NASA ước tính rằng vụ va chạm sẽ tạo ra vụ nổ vật liệu đá từ 90.000 đến 99.790 kg, có thể tạo ra lực đẩy lớn hơn chính DART. Kết quả dự kiến cuối cùng, Dimorphos sẽ quay quanh Didymos nhanh hơn ít nhất 73 giây so với trước đó.
Mặc dù va chạm diễn ra ở khoảng cách hơn 11 triệu km từ Trái đất, các nhà khoa học sẽ theo dõi cẩn thận sự thay đổi của quỹ đạo tiểu hành tinh bằng kính thiên văn của họ. Điều này rất quan trọng.
Nếu phương pháp này thành công, trong tương lai có thể cứu Trái đất khỏi mối đe dọa của một tiểu hành tinh lớn, có thể phá hủy một thành phố trên Trái Đất.
Các chuyên gia trước đó tin rằng để sử dụng một sứ mệnh như DART để làm thay đổi quỹ đạo của một tiểu hành tinh gần Trái đất, NASA cần thông báo trước khoảng 5 đến 10 năm về một mối đe dọa tiềm ẩn.
Quá trình này mất nhiều năm để thiết kế và chế tạo tàu vũ trụ, sau đó là vài tháng hoặc năm để du hành đến tiểu hành tinh. Tàu thăm dò có thể cần va chạm với tiểu hành tinh một hoặc hai năm trước khi đến gần Trái đất.

Tiểu hành tinh Dimorphos (nhỏ) quay quanh Didymos. Dimorphos là điểm đến của DART. Ảnh: ESA
Để xác định tiểu hành tinh nguy hiểm và để Trái Đất chuẩn bị, NASA đang xây dựng Máy Khảo sát Vật thể Gần Trái Đất để theo dõi tiểu hành tinh đường kính 140 mét hoặc lớn hơn.
Hiện nay, khoảng 40% tiểu hành tinh này quay quanh Mặt Trời gần Trái Đất, nhưng NASA muốn kính viễn vọng đưa tỷ lệ đó lên 90%.
Các nhà thiên văn học trên Trái Đất sẽ sớm có kết quả về việc DART hoạt động hay không. Sau đó, Cơ quan Vũ trụ Châu Âu (ESA) sẽ triển khai sứ mệnh tiếp theo, gọi là HERA, để nghiên cứu Didymos và Dimorphos vào năm 2026.
HERA được lập để khảo sát tiểu hành tinh Dimorphos, đo chính xác khối lượng của nó và kiểm tra hố va chạm mà DART gây ra.
HOẠT ĐỘNG NASA XUNG QUANH DART
Nhiệm vụ Thử nghiệm Chuyển hướng Tiểu hành tinh Đôi (DART) của NASA được thực hiện bởi Phòng thí nghiệm Vật lý Ứng dụng Johns Hopkins (APL) với sự hỗ trợ từ một số trung tâm khác của NASA: Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL), Trung tâm Chuyến bay Vũ trụ Goddard (GSFC), Trung tâm Không gian Johnson (JSC), Trung tâm Nghiên cứu Glenn (GRC) và Trung tâm Nghiên cứu Langley (LaRC).
Trước và trong khi thực hiện nhiệm vụ DART, NASA đã tổ chức một số hoạt động để mời mọi người tham gia. Mọi người có thể đăng ký tham gia buổi giới thiệu ảo để tiếp cận thông tin và xem video.
Cơ quan này cũng sẽ có một Mạng xã hội NASA ảo trên Facebook, nơi mọi người có thể tương tác với các thành viên của nhóm NASA và DART và xem quá trình phóng.
Ngoài ra, bạn có thể theo dõi sứ mệnh trên mạng xã hội bằng cách sử dụng các hashtag bắt đầu bằng #DARTMission. Trên Twitter, truy cập @NASA, @AsteroidWatch, @NASASocial và @NASA_LSP. Trên Facebook, ghé thăm trang của NASA và NASA LSP (Chương trình Dịch vụ Phóng của NASA).
NASA cũng tổ chức một loạt các buổi họp báo trực tiếp mà công chúng có thể theo dõi và đặt câu hỏi trên các phương tiện truyền thông xã hội, theo thông tin từ Space.com.
Bài viết được tham khảo từ: Business Insider, Space.com, NASA
