Nếu trục quay của Trái Đất không còn nghiêng, điều gì sẽ xảy ra?

Nếu trục quay của Trái Đất không còn nghiêng, 4 mùa sẽ biến mất theo đó. Tuy nhiên, khi xem xét vấn đề này một cách khoa học và nghiêm túc, đây sẽ là một thảm họa đối với toàn bộ hệ sinh thái trên hành tinh của chúng ta.

Nếu trục quay của Trái Đất không nghiêng nữa, nghĩa là góc giữa trục Trái Đất và mặt phẳng hoàng đạo trở thành 90 độ, thì hành tinh của chúng ta sẽ không còn các mùa như hiện tại.

Nhiều người sẽ nghĩ rằng thời lượng nắng ở cùng một vĩ độ sẽ cố định trong suốt cả năm và sự biến đổi nhiệt độ từ lạnh sang nóng sẽ không còn. Các khu vực vĩ độ cao sẽ luôn trải qua mùa đông lạnh giá, trong khi các khu vực nhiệt đới sẽ luôn nóng như mùa hè, và khu vực vĩ độ trung bình và thấp sẽ có thời tiết giống như mùa xuân quanh năm.

Tuy nhiên, khi nhìn nhận một cách khoa học, điều này sẽ gây ra một 'kỷ băng hà' kéo dài, có thể trực tiếp gây ra sự diệt vong của nền văn minh nhân loại.

Vào đầu thế kỷ trước, một học giả người Nam Tư tên Milankovitch đã đưa ra giả thuyết về nguyên nhân của kỷ Băng hà Đệ Tứ thông qua việc phân tích mối tương quan giữa biến đổi khí hậu và sự biến đổi của các thông số quỹ đạo của Trái Đất.

Nói một cách đơn giản, giả thuyết này cho rằng kỷ băng hà không phải là do mùa đông lạnh đến mức nào, mà thực sự nó liên quan nhiều đến việc mùa hè ở các khu vực vĩ độ cao của bán cầu bắc có mát mẻ hay không.

Chúng ta biết rằng độ nghiêng của trục Trái Đất thay đổi từ 22 độ đến 24,5 độ trong một chu kỳ 41.040 năm. Khi góc nghiêng giảm xuống 22 độ, mùa hè ở các khu vực vĩ độ cao của bán cầu bắc sẽ mát mẻ. Milankovich tin rằng đây là điều kiện hoàn hảo để kích hoạt một kỷ băng hà mới.

Vào thời điểm đó, không có bằng chứng nào mạnh mẽ ủng hộ giả thuyết này. Mãi cho đến hơn mười năm sau khi ông qua đời, tức là vào những năm 1970, các nhà địa chất mới thu thập dữ liệu từ đáy biển sâu và phân tích mẫu dữ liệu về sự thay đổi của khí hậu đại dương trong hàng trăm nghìn năm.

Theo giả thuyết của Milankovitch đã được chứng minh là hoàn toàn đúng. Chu kỳ biến đổi khí hậu ở Trung Quốc phù hợp với giả thuyết chu kỳ Milankovitch, và đến những năm 1980, cộng đồng khoa học cuối cùng mới chấp nhận giả thuyết này.

Nếu một lực bí ẩn làm cho trục quay Trái Đất không nghiêng, mùa hè ở các khu vực vĩ độ cao của bán cầu bắc sẽ có nhiệt độ thấp hơn. Theo lý thuyết của Milankovitch, điều này sẽ dẫn đến kỷ băng hà khốc liệt nhất từ trước đến nay và có thể không bao giờ kết thúc.

Theo lý thuyết của Milankovitch, khi Trái Đất không còn nghiêng nữa, các vùng cực sẽ bắt đầu nguội và tạo ra các tảng băng mới. Khi các tảng băng đủ dày, chúng sẽ lan ra ngoài.

Vì suất phản chiếu của băng và tuyết cao (thông thường, suất phản chiếu của băng và tuyết lớn hơn 40%, và trong những trường hợp cực đoan, suất phản chiếu có thể đạt tới 90%), nên nó sẽ phản xạ phần lớn ánh sáng Mặt Trời trở lại vào không gian.

Khi suất phản chiếu trung bình của Trái Đất tăng từ 29% như hiện nay lên 80%, nhiệt độ trung bình của Trái Đất sẽ giảm từ 15 độ C xuống âm 63 độ C, theo nghiên cứu của Đại học Indiana.

Khi lớp băng tiếp tục tăng lên, chiều cao của lớp băng sẽ dần dần tăng lên ít nhất vài trăm mét. Khi bề mặt của lớp băng tăng lên, nhiệt độ cũng sẽ trở nên lạnh hơn, điều này sẽ khiến các tảng băng tiến về phía xích đạo.

Theo thời gian, khu vực đường xích đạo sẽ trở nên lạnh giá như hai cực ngày nay. Trong kỷ băng hà cuối cùng, mực nước biển đã giảm 116 mét, nhưng lần này, toàn bộ đại dương sẽ bị bao phủ hoàn toàn bởi băng và tuyết, Trái Đất sẽ chuyển từ màu xanh lam như hiện nay sang màu trắng của băng tuyết.

Ngoài các yếu tố từ vũ trụ như tác động của tiểu hành tinh có thể làm thay đổi độ nghiêng của trục quay, chỉ hiệu ứng nhà kính mới có thể loại bỏ khí hậu đóng băng này.

Tuy nhiên, điều này đòi hỏi rất nhiều carbon dioxide. Nhưng lúc này Trái Đất đã trở thành một hành tinh băng giá, với hoạt động của động vật và thực vật không thể diễn ra ở quy mô lớn, carbon dioxide được sinh ra chủ yếu nhờ vào quá trình phong hóa của đá silicat, cacbonat và hoạt động của núi lửa.

Các vụ phun trào núi lửa có thể liên tục thải ra carbon dioxide, nhưng quá trình này cần mất hàng triệu năm kết hợp với sự hỗ trợ của Mặt Trời thì hành tinh của chúng ta mới dần ấm trở lại.

Khi quá trình này bắt đầu, băng và tuyết ở vùng xích đạo sẽ dần tan chảy, để lộ ra một ít đất và suất phản chiếu của Trái Đất sẽ giảm xuống một chút, tạo ra một phản ứng tích cực về sự nóng lên của khí hậu.

Nguồn: Earthlymission; Nature; NASA