Cuối cùng, sau một thời gian dài chờ đợi và đồn đoán, dòng chip server mới nhất của AMD dựa trên kiến trúc Zen 5 Turin (EPYC 9005) đã chính thức được giới thiệu. Điều đáng chú ý là sự kiện công bố diễn ra chỉ hơn 2 tuần sau khi Intel ra mắt Granite Rapids (Xeon 6900P) vào cuối tháng trước. Kết quả thử nghiệm từ Phoronix cho thấy EPYC 9005 đã hoàn toàn vượt trội so với Xeon 6900P.
Tuy nhiên, trước khi đưa ra kết luận, hãy nhìn nhận một cách công bằng. Xeon 6900P không bị đánh bật khỏi ngôi vương hiệu suất server chỉ vì nó yếu kém. Thực tế, Xeon 6900P đã hoạt động rất ấn tượng, mạnh mẽ hơn cả EPYC 9004 ra mắt năm ngoái, và cũng vượt trội so với các mẫu chip cùng dòng (Emerald Rapids, Sapphire Rapids...). Điều duy nhất mà Xeon 6900P thiếu là nó không bằng EPYC 9005. Nói cách khác, một bài văn điểm 8 đã rất tốt, nhưng không thể so với bài văn điểm 9.5.

Zen 5/5c sở hữu bộ giải mã lớn gấp đôi các thế hệ trước
Vậy điều gì tạo nên sức mạnh của EPYC 9005? Đầu tiên, so với Zen 4/4c và các thế hệ trước, Zen 5 được thiết kế với bộ giải mã 8-wide, gấp đôi so với Zen 1/2/3/4. Kiến trúc Zen 5 tương đương với Lion Cove của Intel và Oryon của Qualcomm, trong khi Xeon 6900P dựa trên Redwood Cove chỉ có bộ giải mã 6-wide, dẫn đến thua thiệt so với Zen 5. Tuy nhiên, hiệu suất kém của Ryzen 9000/AI trên Windows từng khiến mình hoài nghi về khả năng "flop" của thiết kế này. Nhưng tại buổi ra mắt Turin vừa rồi (với hầu hết benchmark dựa trên Linux), những nghi ngờ đó đã được xua tan. Zen 5 cực kỳ mạnh, thậm chí còn vượt trội hơn Zen 4; có thể nói Zen 5 được thiết kế dành riêng cho server, trong khi Windows không khai thác hết tiềm năng của nó.
Một yếu tố khác làm tăng cường sức mạnh của EPYC 9005 là quy trình sản xuất TSMC N4/N3. Thực tế, những con chip mạnh nhất luôn được sản xuất bằng quy trình bán dẫn tiên tiến nhất. Nguyên nhân là do không thể thu nhỏ transistor hay giảm mức tiêu thụ điện mà có thể tăng số lượng nhân xử lý. EPYC 9004 (Zen 4/4c) sử dụng quy trình TSMC N5 trong khi Xeon 6900P dùng Intel 3, cả hai đều kém hơn N4/N3. Kết hợp giữa kiến trúc và quy trình bán dẫn ưu việt, EPYC 9005 mạnh hơn tất cả cũng là điều dễ hiểu.

Danh sách các chip Xeon và EPYC được sử dụng trong benchmark
Về phần benchmark, mình đã tổng hợp kết quả từ Phoronix, trang web hàng đầu về server Linux.
Nhìn chung, có một số benchmark mà Xeon 6900P vẫn có ưu thế. Một phần nhờ vào bộ nhớ MRDIMM có băng thông lên tới 8800 MT/s (EPYC chỉ hỗ trợ DDR5 tối đa 6400 MT/s), phần khác do ứng dụng được tối ưu cho Intel, nhưng tổng thể EPYC 9005 vẫn nổi trội hơn Xeon 6900P.


Tổng quan hiệu năng và mức tiêu thụ điện của EPYC 9005
Nếu so sánh một cách công bằng, EPYC 9005 không chỉ mạnh hơn thế hệ EPYC 9004 trước đó nhờ nhiều nhân hơn, mà còn nhờ cải tiến về kiến trúc. Ví dụ, EPYC 9575F với 64 nhân Zen 5 lại nhanh hơn EPYC 9754 (128 nhân Zen 4c) tới 28% và EPYC 9654 (96 nhân Zen 4) tới 33%! Lợi điểm duy nhất của EPYC 9575F là TDP cao hơn người tiền nhiệm 11% (400 W so với 360 W). Điều này có nghĩa là khi so sánh giữa sức mạnh và mức tiêu thụ điện, Zen 5 vượt trội hơn hẳn thế hệ cũ.
Trong trường hợp khác, chip nhiều nhân nhất - EPYC 9965 với 192 nhân Zen 5c - vẫn mạnh hơn cả hai hệ thống EPYC 9754 2P (2x 128 nhân) và 9654 2P (2x 96 nhân). Điều này cho thấy một server 1P trong năm 2024 của AMD mạnh hơn cả một server 2P ra mắt chỉ một năm trước! Chưa kể đến mức tiêu thụ điện năng thấp hơn (500 W so với 2x 400 W và 2x 360 W). Trường hợp EPYC 2P duy nhất của năm ngoái có thể "cân" được EPYC 9965 là EPYC 9684X 2P nhờ 3D V-Cache. Nếu như EPYC 9004 không phải là sản phẩm của AMD mà là của một công ty khác (như Qualcomm hay NVIDIA), chúng ta hoàn toàn có thể nói rằng nó đã "bị tiêu diệt" trước EPYC 9005.

Một hệ thống EPYC 2P
Đây chỉ mới là những gì liên quan đến các hệ thống EPYC 9005 1P. Thậm chí, chỉ với một con chip EPYC 9755 cũng đã mạnh ngang với hai con chip Xeon 6980P (dù là MRDIMM hay DDR5). Vì vậy, không cần phải bàn cãi về việc hai con chip EPYC 9005 sẽ "hủy diệt" đối thủ như thế nào. Tuy nhiên, cũng cần thừa nhận rằng chi phí để đầu tư một hệ thống server 1P vẫn dễ chịu và hợp lý hơn nhiều so với 2P. Hơn nữa, không phải cứ nhân đôi chip xử lý là sẽ nhân đôi sức mạnh, mà còn tùy thuộc vào điều kiện thực tế mà chúng ta cần cân nhắc.


Giá cả khiến Intel "đi vào thế bí" trước AMD
Một điểm cuối cần lưu ý là vấn đề tương thích socket. Trong khi Xeon 6 yêu cầu bo mạch chủ mới để hoạt động (tức là chi phí TCO sẽ tăng cao hơn), thì EPYC 9005 vẫn sử dụng socket SP5 giống như EPYC 9004. Điều cản trở duy nhất là dòng EPYC cũ có giới hạn TDP chỉ 400 W. Nếu khách hàng có kế hoạch trang bị EPYC 9005, họ cần cân nhắc xem chiếc server hiện tại có đáp ứng được các mô hình 500 W hay không.
Nhìn lại, Xeon 6900P có lẽ là một trong những ví dụ về thời gian chiếm ngôi đầu bảng hiệu năng ngắn ngủi nhất trong lịch sử...
