Trong những ngày Rằm tháng 7, cả cộng đồng người Việt và tín đồ Phật tử trên khắp thế giới thường tổ chức lễ cúng cô hồn. Cô hồn, hay còn được biết đến với tên gọi 'ngạ quỷ', là loại quỷ đói, chỉ trở lại thăm thế gian một lần trong năm. Nguồn gốc của ngạ quỷ xuất phát từ luật nhân quả và nghiệp báo theo triết lý Phật giáo.

Tín ngưỡng dân gian còn kể một câu chuyện khác về quỷ đói. Một gia đình giàu có nhờ bán nước mía. Một hôm, có một nhà sư tới xin nước mía để chữa bệnh. Người chồng vắng nhà, nhưng dặn vợ ở nhà tiếp đãi nhà sư cẩn thận.
Tuy nhiên, bà vợ tham lam và keo kiệt đã lén đi tiểu vào bát của nhà sư, sau đó trộn chung với nước mía. Nhà sư thông thạo biết chuyện, đã đổ bát nước đi và rời đi. Sau đó, người vợ qua đời và vì tội lỗi của mình, biến thành thứ quỷ luôn đói khát, sống ở nơi bẩn thỉu, nhớp nhúa, gọi là quỷ đói.
Quỷ đói có thân hình trơ xương, mắt lồi, lưỡi dài màu đỏ, bụng trương to. Mọi thứ đưa vào miệng đều hóa thành tro bụi, là minh chứng cho triết lý Phật giáo về nhân quả và nghiệp báo.
Theo đạo Phật, hàng năm đến tháng 7 theo lịch âm, ngạ quỷ có cơ hội trở lại dương gian để thăm viếng những người thân cũ, những nơi quen thuộc. Để giảm khó khăn cho những linh hồn đói khát này, người ta thường tổ chức lễ cúng cô hồn bằng cách cúng cháo, gạo, muối. Như vậy, linh hồn sẽ được no đủ một lần trong năm, không làm phiền đến con người.
Nghi lễ cúng cô hồn - cúng ngạ quỷ không chỉ là biện pháp tâm linh để bảo vệ bản thân khỏi những thế lực ma quỷ vô hình, mà còn là một nghi lễ mang đậm nét đẹp nhân văn sâu sắc. Trong đạo Phật, mặc dù có sự trừng phạt, nhưng vẫn kết hợp với tinh thần 'từ bi hỉ xả', để những linh hồn lạc lõng do sai lầm có cơ hội quay trở lại dương gian. Người ta đề cao lòng khoan dung, độ lượng và lòng vị tha đối với những linh hồn đã ra đi, dù họ đã mắc phải nhiều lỗi lầm trong quá khứ.
ST
