Ngỗng cánh trắng

Ngỗng cánh trắng hay còn được biết đến với các tên khác như Ngỗng khoang, Ngỗng lang (do nhà nông Việt Nam gọi tên) là một giống ngỗng nuôi trong nhà có nguồn gốc từ Trung Quốc, được nhập khẩu vào Việt Nam qua các kênh nhỏ. Chúng là giống ngỗng được nuôi phổ biến tại nhiều vùng đất khác nhau ở Việt Nam, đặc biệt là ở các khu vực núi và từ Thanh Hóa về phía Bắc. Ngỗng cánh trắng được đánh giá cao về khả năng chống lại bệnh tật, tăng trưởng nhanh, sinh sản tốt, và có tỷ lệ thịt đùi và ức cao, làm cho chúng được ưa chuộng trên thị trường Việt Nam. Giống ngỗng này đang cạnh tranh sòng phẳng với giống ngỗng cỏ Vân Đình của Việt Nam và có nguy cơ bị suy giảm số lượng.

Đặc điểm

Ngỗng cánh trắng có hình dáng đặc trưng của một giống ngỗng nạc nhi, tương tự như ngỗng Bắc Kinh. Ngỗng có thân hình lớn, đầu to, cổ ngắn. Trọng lượng khi trưởng thành dao động từ 3,5 – 4 kg/con tuỳ từng con trống mái. Trọng lượng cơ thể khi trưởng thành của con trống dao động từ 3,6-4,2 kg, con mái từ 3,5-3,8 kg. Lông ngỗng cánh trắng chủ yếu là màu trắng, trên thân có một số vết nhỏ màu nâu nhạt hoặc có những đốm nhỏ màu nâu nhạt trên cánh và chân có màu vàng nâu.

Ngỗng thịt nuôi đạt trọng lượng 2,3-2,6 kg sau 52-55 ngày nuôi, tỷ lệ thân thịt trên 70%, tiêu tốn 2,5-2,7 kg thức ăn/kg ngỗng sống. Ngỗng cánh trắng nuôi công nghiệp chỉ cần 45 - 50 ngày là có thể xuất chuồng, đạt trọng lượng từ 2 - 2,4 kg/con, có những nơi nuôi ngỗng cánh trắng chỉ cần 50 ngày là có thể xuất chuồng, với trọng lượng từ 2-2,5 kg/con, mang lại hiệu suất kinh tế cao. Đặc biệt, đây là giống ngỗng thịt siêu nạc, có tỷ lệ thịt đùi và ức cao, thơm ngon nên được thị trường thịt ưa chuộng.

Loài vịt này có giá trị kinh tế cao và khả năng chống chọi tốt. Chúng có khả năng tự tìm thức ăn tốt và có thể được nuôi chạy vòng quanh cánh đồng. Năng suất trứng trung bình của đàn là 150-170 trứng/mái/năm, trọng lượng trứng từ 80-90 g/miếng, và đều đặn. Nuôi vịt trong vườn cho năng suất trứng cao hơn vịt chạy đồng từ 5-10%, với tỷ lệ đẻ trên 80%. Trứng của chúng cũng lớn hơn so với giống vịt cỏ sau khi có mặt trên thị trường. Vịt Bầu cánh trắng đã phát triển nhanh chóng và hiện nay đã chiếm một phần lớn trong đàn vịt thịt ở Việt Nam.

Chăn nuôi

Thanh Hóa

Tại Thanh Hóa, việc nuôi vịt Bầu cánh trắng là mới và hiện được triển khai tại xã Mường Chanh và huyện Mường Lát. Mô hình nuôi này đã gặp không ít khó khăn ban đầu, nhưng người dân đã vượt qua với sự lo ngại về dịch bệnh, khả năng thích ứng với điều kiện địa phương và mức đầu tư cao. Chính quyền địa phương đã cấp 2.000 con giống vịt Bầu cánh trắng đến 28 ngày tuổi cho 10 hộ nghèo tại bản Na Hin, xã Mường Chanh, huyện Mường Lát. Các con vịt đã được tiêm vắc-xin đầy đủ theo quy định và khi thả nuôi, chúng khỏe mạnh và nhanh nhẹn. Kết quả nuôi vịt đạt tỷ lệ sống ≥ 98%, trọng lượng trung bình 1,3 kg/con. Mô hình nuôi vịt Bầu cánh trắng đã thành công và phù hợp với điều kiện sinh thái và khả năng sản xuất của nông dân.

Vân Đình

Ở khu vực Vân Đình, gần 20 năm trước, người dân chủ yếu nuôi vịt cỏ Vân Đình. Tuy nhiên, giống vịt này cho năng suất không cao, do đó sau đó họ chuyển sang nuôi vịt bầu cánh trắng để có giá trị kinh tế cao hơn và tăng trưởng nhanh hơn. Vân Đình và các vùng lân cận không còn ai nuôi đúng giống vịt cỏ nguyên chất nữa. Đặc sản vịt cỏ Vân Đình thực chất là vịt bầu cánh trắng nuôi công nghiệp, và các nhà hàng đôi khi yêu cầu vịt bầu cánh trắng non để thực khách không nhận ra. Sự chênh lệch sản lượng giữa hai giống vịt đã khiến vịt cỏ Vân Đình bị đánh bại trước vịt bầu cánh trắng trong thị trường, với mỗi đàn mang về lợi nhuận trên 10 triệu đồng.

Đắk Lắk

Ở Đắk Lắk, nhiều hộ gia đình đã chuyển từ nuôi vịt cỏ chạy đồng sang mô hình nuôi vịt bầu cánh trắng theo kiểu công nghiệp, với trang trại tập trung và thả vườn. Từ khi khởi nghiệp với giống vịt mới, công việc diễn ra thuận lợi. Vịt nuôi vườn cho sản lượng trứng cao hơn vịt chạy đồng từ 5-10%, và có tỷ lệ đẻ trên 80%. Trứng của chúng cũng lớn hơn so với giống vịt cỏ.

Tủa Chùa

Tại huyện Tủa Chùa, Điện Biên, đã triển khai nuôi vịt bầu cánh trắng trên địa bàn xã để thúc đẩy phát triển kinh tế gia đình. Chính quyền đã tổ chức tập huấn về kỹ thuật nuôi vịt bầu cánh trắng và cách theo dõi sự phát triển của đàn vịt cho các hộ gia đình. Sau thời gian triển khai, mô hình đã đem lại một số thành tựu nhất định, với tỷ lệ sống của vịt khá cao. Người dân đã nắm bắt cách ủ mầm và chăm sóc vịt bầu cánh trắng để có năng suất cao, sử dụng các loại thức ăn để tăng trọng nhanh.

Lai Châu

Tại Lai Châu, mô hình nuôi vịt thịt an toàn sinh học đã mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn đáng kể so với nuôi truyền thống. Chất lượng thịt được đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, phân và chất thải được thu gom và ủ để không gây ô nhiễm môi trường.

Yên Thành

Ở Yên Thành, ngành chăn nuôi vịt đang phát triển mạnh mẽ, với các trang trại nuôi vịt đã bắt đầu mua giống vịt con để nuôi. Trên các cánh đồng có nguồn thức ăn tự nhiên phong phú, giúp đàn vịt lớn nhanh. Nhiều loại vịt như vịt cỏ lai, vịt Bầu Quỳ Châu, vịt Bầu Cánh Trắng, vịt siêu thịt được lai tạo cho năng suất và chất lượng cao. Trung bình mỗi hai ngày vào lò nở khoảng hai nghìn quả trứng, từ đầu năm đến cuối năm đều đặn, đáp ứng đủ nhu cầu cho người dân trong khu vực.