

Nhà ở sinh viên hay còn gọi là cư xá là các công trình, tòa nhà được xây dựng để cung cấp chỗ ở và dịch vụ phụ trợ cho sinh viên của các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp. Sinh viên tại ký túc xá thường là những người xa nhà, xa quê hoặc đang đối mặt với khó khăn và muốn ở lại tại khu cư xá. Một số khu cư xá còn cung cấp dịch vụ cho sinh viên nội trú.
Đặc điểm chính
Ký túc xá thường được xây dựng trong khuôn viên khá độc lập và thiết kế dưới dạng căn hộ tập thể với nhiều phòng và nhiều giường trong một phòng hoặc giường tầng, kèm theo hệ thống nhà vệ sinh công cộng, phòng tắm chung hoặc các tiện nghi tập thể khác. Tại Hoa Kỳ, ký túc xá là nơi cư trú bao gồm các phòng ngủ hoặc toàn bộ tòa nhà chủ yếu phục vụ cho nhu cầu chỗ ngủ của sinh viên số lượng lớn thường học tập nội trú ở trường cao đẳng hoặc đại học. Ở Anh, thuật ngữ 'ký túc xá' chỉ cụ thể đến một phòng riêng, nơi nhiều người ngủ, thường là tại một trường cao đẳng.
Hầu hết các trường cao đẳng và đại học đều cung cấp phòng đơn hoặc phòng nhiều giường cho sinh viên của họ, thường là với mức phí nhất định. Các công trình này bao gồm nhiều phòng như một tòa nhà hoặc căn hộ. Hầu hết các ký túc xá rất gần với khuôn viên của trường hơn so với nhà riêng. Sự tiện lợi này là yếu tố quan trọng trong việc lựa chọn nơi ở, đặc biệt là đối với sinh viên năm nhất.
Một số ký túc xá
Tại Việt Nam, ký túc xá Đại học Quốc gia thành phố Hồ Chí Minh hiện là ký túc xá lớn nhất với 3 khu. Khu A có hơn 20 tòa nhà 5 tầng, khu mở rộng A và khu B đang trong quá trình xây dựng, dự kiến hoàn thành sẽ có 30 tòa nhà cao từ 12–16 tầng vào năm 2015, tổng số chỗ ở dự kiến là 60.000 chỗ, trở thành ký túc xá lớn nhất Đông Nam Á. Hiện nay mức phí là 120.000 đồng/tháng/sinh viên.
Ký túc xá của Trường Đại học Bách khoa thành phố Hồ Chí Minh được xem là hiện đại nhất Việt Nam với thiết kế như chung cư cao cấp 12 tầng, trang bị đầy đủ tiện nghi với mức phí 250.000 đồng/tháng. Tổng diện tích xây dựng khoảng 38.000 m² và kinh phí đầu tư hơn 120 tỷ đồng.
Toàn bộ tòa nhà được thiết kế theo hình chữ U, với khuôn viên và ghế đá xen kẽ cây xanh ở giữa. Bãi giữ xe tự động nằm trong tầng hầm có diện tích 5.000 m² và sử dụng thẻ cảm ứng để quản lý. Có tổng cộng 307 phòng dành cho sinh viên Việt Nam, với sức chứa lên đến 2.456 người, được trang bị giường tầng, tủ sách, bàn học, ghế ngồi và bàn vi tính riêng cho từng sinh viên. Hệ thống nhà vệ sinh, phòng tắm và sân phơi quần áo được bố trí khép kín trong từng phòng.
Bên cạnh đó, ký túc xá còn có 20 phòng ở tầng 11 dành cho sinh viên nước ngoài, với sức chứa lên đến 80 người, đầy đủ các tiện nghi. Tại các tầng trên còn có phòng dành cho khách và giáo sư đến giảng dạy, được trang bị và phục vụ như một khách sạn 3 sao. Mỗi tầng sinh viên cũng được trang bị phòng sinh hoạt chung để họ có thể họp nhóm, hội họp hoặc xem truyền hình cáp.
Tuy nhiên, tại Hà Nội, ký túc xá là nơi ở mơ ước của nhiều sinh viên, nhưng không ít sinh viên cảm thấy không thoải mái khi phải sống chung với chuột. Ở Huế, có một số ký túc xá với hơn 70 phòng, nơi trú ngụ của hơn 800 sinh viên đang gặp phải tình trạng xuống cấp nghiêm trọng. Phòng 25 m² có tới 12 sinh viên cùng ở, với nhiều giường gỗ mục ruỗng, cửa hoen gỉ và tường vôi cổ. Phòng ở chật hẹp, thiếu ánh sáng và không thông thoáng, mùa hè nóng bức và oi ả, mùa mưa ẩm ướt và ngột ngạt. Phòng vệ sinh dùng chung cũng như khu vực nấu ăn và giặt ủi trông rất bẩn.
Trong văn hóa
Ký túc xá là chủ đề được ca ngợi trong bài hát mang tựa đề Ký túc xá chiều mưa của ca sĩ Lâm Hùng, trong đó có câu: Mình tôi nơi đây ký túc xá buồn tênh/Chiều nơi quê xa những cánh cò bay la để nỗi nhớ... hớ.
- Ký túc xá tiện nghi nhất Việt Nam
- Những vấn đề thường gặp tại ký túc xá sinh viên Lưu trữ 2012-09-15 tại Wayback Machine
- Phải sống chung với... chuột trong ký túc xá
- Trung tâm bảo trợ trẻ em mồ côi
- Viện dưỡng già
- Nơi cư trú tạm thời cho người tị nạn
