Nhà sản xuất xe điện đang gặp phải cơn đau đầu khi Jeff Bezos quảng cáo: Đốt hàng tỷ USD nhưng khách hàng phải chờ đợi 3 năm vẫn chưa nhận được xe

Công ty xe điện Mỹ đang đối diện với nhiều khó khăn, không thể giao hàng đúng hẹn và đang gặp khó khăn về tài chính.

Khi Jeff Wells đặt trước một chiếc Rivian RIT vào đầu năm 2019, anh là một trong những người đầu tiên đặt hàng một chiếc xe tải từ Rivian, một công ty xe điện mà Amazon đang đầu tư. Tại thời điểm đó, Rivian hứa hẹn sẽ chinh phục thị trường chưa được phục vụ bởi bất kỳ nhà sản xuất ô tô nào khác.

Tuy nhiên, Wells, một kế toán sống ở Southern California, đã trở nên thất vọng khi vẫn chưa nhận được chiếc xe mà anh đã đặt. Điều đáng chú ý là nhiều người đặt hàng sau Wells chỉ vài năm nhưng họ đã nhận được xe trong khi anh vẫn phải chờ đợi.

'Tôi cảm thấy rất không hài lòng và thật sự cảm thấy không có trật tự trong cách Rivian xử lý mọi thứ'.

Wells là một trong số hàng chục người khác trong những tuần gần đây đã phản đối về việc giao hàng không đáng tin cậy và việc chậm trễ trong các diễn đàn trực tuyến.

Các phản ứng phản đối trở nên mạnh mẽ hơn sau khi Rivian Automotive vào cuối tháng 4 thông báo rằng họ đang thay đổi trình tự sản xuất xe, ưu tiên sản xuất các xe có tùy chọn màu sắc và bánh xe cụ thể.

'Hành động này giúp giảm bớt sự phức tạp cho các nhà cung cấp và nhà máy của chúng tôi, đồng thời cho phép chúng tôi sản xuất số lượng xe lớn hơn', Rivian nói trong email gửi tới khách hàng.

Điều này có ý nghĩa là nhiều người đặt hàng sớm vẫn giữ nguyên màu sắc ban đầu và tiếp tục đợi đến khi đơn hàng được hoàn thành.

Rivian thông báo với Reuters rằng ngày giao hàng không chỉ phụ thuộc vào thời gian đặt hàng trước, và họ đang nghiên cứu các phương thức mới để thực hiện giao hàng cho khách hàng.

Đáng chú ý là vấn đề giao hàng chậm của Rivian vẫn chưa nhận được sự chú ý lớn bằng các kế hoạch sản xuất bị giảm bớt hoặc thông tin nhầm lẫn về việc tăng giá xe. Ban đầu, Rivian đã thông báo về việc tăng giá xe trên toàn quốc, nhưng sau đó họ phải rút lại quyết định sau sự phản ứng gay gắt.

Tuy nhiên, việc giao hàng chậm có thể gây ra những hậu quả không mong muốn.

Trong bối cảnh mọi nhà sản xuất đều gặp khó khăn với chuỗi cung ứng toàn cầu, bao gồm cả sự thiếu hụt chất bán dẫn và việc tăng giá nguyên vật liệu, các startup như Rivian đối mặt với những thách thức đặc biệt trong quá trình sản xuất. Các nhà đầu tư lớn như Ford Motor và Tiger Global Management đã bán ra cổ phiếu của Rivian sau khi công ty ra mắt công chúng.

Những người ủng hộ Rivian phần lớn vẫn trung thành dù giá xe tăng đột ngột. Số lượng đơn đặt hàng trước đã tăng lên 90.000 chiếc ngay cả sau khi giá tăng, nhưng áp dụng chỉ cho các đơn hàng mới.

Tuy nhiên, việc giao hàng chậm có thể gây tốn kém khi các đối thủ sản xuất xe bán tải điện của họ ra mắt, bao gồm cả F-150 Lightning của Ford Motor. Rivian thông báo vào ngày 11/5 rằng họ đang cải thiện hệ thống đặt hàng để làm rõ hơn về giá cả và thời gian giao hàng, mong muốn giải quyết bức xúc của khách hàng.

Rivian nói trong tuyên bố rằng việc thay đổi sẽ tăng tính minh bạch về giá cả và thời gian giao hàng.

THẾ GIỚI ĐANG CHỜ ĐỢI

Tình hình khó khăn của Rivian khi cải tổ hệ thống đặt hàng cũng phản ánh sự thách thức lớn của toàn ngành. Sự lạm phát và các rắc rối về chuỗi cung ứng đã gây áp lực tăng lên đối với các nhà sản xuất xe điện mới nổi, khiến cho họ phải giảm chi phí trong bối cảnh các nhà đầu tư muốn rút vốn.

'Các thị trường đang khắc nghiệt với mọi doanh nghiệp. Chúng ta phải điều chỉnh và xác định những ưu tiên cần thiết, làm mọi cách để vượt qua khó khăn', Daniel Ninivaggi – CEO của startup EV Lordstown Motors - công ty đã bán nhà máy cho Foxconn trong tháng này để giảm chi phí do dự trữ tiền mặt giảm.

Rivian cho biết họ luôn theo dõi thị trường vốn và đã lên kế hoạch cho một môi trường ngày càng khó khăn bằng cách 'tối ưu hóa lộ trình sản phẩm và chi phí hoạt động'.

Với 16 tỷ USD, Rivian tự hào có lượng tiền mặt nhiều hơn đáng kể so với Lordstown và các công ty khởi nghiệp EV nhỏ khác, chẳng hạn như Canoo Inc. Nhưng Rivian đã đốt khoảng 1,2 triệu USD cho mỗi chiếc xe được giao trong quý đầu tiên và ước tính sẽ chi tổng cộng 7 tỷ USD tiền mặt trong năm nay, theo nhà phân tích Adam Jonas của Morgan Stanley.

'Tôi chắc chắn sẽ không đưa Rivian vào cùng một rổ như những công ty khác, nhưng tôi nghĩ rằng họ có gánh nặng tài chính cao và cần phải chứng tỏ rằng họ có thể giao hàng', theo Vitaly Golomb – một đối tác tại ngân hàng đầu tư Drake Star.

Mặc dù Rivian đã nói với các nhà đầu tư rằng họ có đủ tiền mặt để mở nhà máy thứ hai ở Mỹ với giá 5 tỷ đô la vào năm 2025, nhưng sự kiên nhẫn có thể đang giảm dần.

'Kể từ khi IPO, thế giới đã thay đổi nhanh chóng và các nhà đầu tư chỉ đơn giản không muốn rót tiền vào những công ty EBITDA âm trong môi trường này', Jonas nói trong cuộc họp gần đây của các nhà đầu tư.

CEO RJ Scaringe và McDonough nói rằng công ty sẽ đưa chi phí vào tầm kiểm soát bằng việc đơn giản hóa các dòng xe và giảm thiểu chi phí.

TRẢI NGHIỆM GIÁ TRỊ

Scaringe cũng nói rằng Rivian – giống như nhiều nhà sản xuất ô tô khác đã tin tưởng sự tồi tệ của thiếu chất bán dẫn đã qua. Tuy nhiên, những nhà sản xuất ô tô khác nói rằng sự thiếu hụt này có thể kéo dài tới năm 2023.

Rivian không nói khi nào họ dự kiến có thể sản xuất xe ở một mức có lãi. Việc tăng giá từ 67.5000 USD lên 79.5000 USD được cho là sẽ cải thiện tính kinh tế và bù đắp chi phí nguyên vật liệu cao hơn. Chính sách giá mới áp dụng với những đơn hàng đặt sau 1/3. Rivian trong một email gửi khách hàng vào ngày 3/3 nói rằng họ có thể ra mắt một mẫu RIT đơn giản hơn với giá 67.500 USD, dự kiến giao vào năm 2024.

Tuy nhiên, các đối thủ cạnh tranh trong ngành nói rằng để có lãi ở mức giá đó là một thách thức khá lớn.

Peter Rawlinson, CEO nhà sản xuất xe điện xa xỉ Luvid và là cựu lãnh đạo tại Tesla dự đoán Rivian chi khoảng 22.000 USD cho bộ pin nhập khẩu và khoảng 20.000 USD cho bộ chuyển động được cung cấp của Robert Bosch GmbH. Những điều đó khiến giá bán ra phải ở mức 95.000 USD họ mới có lãi.

'Cách duy nhất họ có thể khiến mô hình kinh doanh đó hoạt động là phải chịu thua lỗ trên mỗi xe tải bán ra'.

Về phần mình, Rivian cho biết họ tự tin về 'hành trình định giá'. Nó cũng cho biết đang nghiên cứu một động cơ nội bộ chi phí thấp hơn và các thiết kế pin mới.

Với những người đặt hàng trước như Wells, biên lợi nhuận chẳng mấy quan trọng. Anh ấy chỉ muốn nhận xe sớm nhất có thể. Trong khi Wells nói rằng vẫn thích RIT của Rivian hơn nhưng năm ngoái, anh cũng đã đặt một chiếc R-150 của Ford.

'Nếu Ford có thể giao xe sớm, tôi sẽ ưu tiên chọn xe của họ'.