1. Nhìn phân để phát hiện bệnh qua hình dạng
Thực tế, rất ít người có thói quen quan sát chất thải của cơ thể, thậm chí còn rất e ngại khi đề cập đến vấn đề này. Tuy nhiên, đây lại là một phương tiện quan trọng, phản ánh tình trạng sức khỏe, đặc biệt là những dấu hiệu cảnh báo khá chính xác về một số vấn đề liên quan đến đường ruột.

Nhìn vào hình dạng phân có thể suy luận được một số vấn đề sức khỏe
Dưới đây là hướng dẫn nhận biết bệnh qua hình dạng phân:
- Phân khô, cứng, rời rạc, sần sùi và kèm theo khó khăn khi đi tiêu: Những dấu hiệu này cho thấy bạn có thể đang gặp phải tình trạng táo bón và gặp khó khăn trong quá trình đi tiêu. Vì vậy, cần tiêu thụ nhiều nước hơn, cung cấp nhiều chất xơ để làm mềm phân và dễ dàng di chuyển trong đường ruột.
- Phân có hình dạng giống xúc xích nhưng xuất hiện nhiều vết nứt, có hình dạng con rắn và mịn: Trong trường hợp này, được đánh giá là hình dạng phân tốt nhất và bạn có thể đi tiêu một cách dễ dàng.
- Phân mềm, nhão nhoẻo hoặc rời từng mảnh, phân xốm hoặc phân lỏng hoàn toàn: Đây là dấu hiệu của tiêu chảy. Nếu tình trạng này kéo dài, có thể người bệnh đang gặp phải một số vấn đề về đường ruột, phổ biến nhất là hội chứng ruột kích thích, bệnh Crohn, hoặc vấn đề không dung nạp lactose,…
2. Nhận biết bệnh qua màu sắc của phân
Thông qua màu sắc của phân, bạn có thể nhận biết được tình trạng sức khỏe của đường tiêu hóa.
- Màu nâu từ nhạt đến đậm: Đây là màu sắc bình thường của phân của người khỏe mạnh. Màu sắc này phụ thuộc vào sắc tố bilirubin, gan chuyển hóa và bài tiết vào ruột qua đường mật. Dịch mật có màu vàng xanh, khi chuyển đến ruột, qua quá trình oxy hóa, phân chuyển thành màu nâu.
Ngoài màu nâu, phân cũng có thể có màu sắc khác do thực phẩm bạn tiêu thụ hàng ngày. Ví dụ, ăn thanh long đỏ sẽ làm cho phân có màu đỏ,... Tuy nhiên, những trường hợp này không đáng lo ngại.
- Phân có màu xanh lá cây đậm: Nguyên nhân có thể là do ăn quá nhiều thực phẩm màu xanh đậm như rau cải xoăn, rau bina, bông cải xanh,... Tuy nhiên, cũng có những nguyên nhân khác có thể làm phân chuyển thành màu xanh đậm như, thói quen ăn quá nhiều, ăn quá no, hoặc ăn những thực phẩm khó tiêu khiến cho quá trình tiêu hóa diễn ra nhanh hơn bình thường và dịch mật không kịp chuyển đổi màu sắc của phân từ xanh lá cây sang vàng nâu như bình thường.
Phân màu vàng hoặc hơi xanh có thể do tiêu chảy, bệnh Celiac hoặc căng thẳng.

Phân màu vàng đậm có thể do ăn quá nhiều cà rốt.
Phân màu vàng đậm có thể có chứa chất béo, có mùi lạ có thể do bệnh về tuyến tụy hoặc nhiễm ký sinh trùng.
Phân màu đỏ tươi hoặc sẫm có thể do ăn các loại thực phẩm có màu đỏ như xôi gấc, cà chua, thanh long đỏ.
Nếu phân vẫn có màu đỏ đậm mà bạn không ăn thực phẩm màu đỏ, có thể là do chảy máu tiêu hóa hoặc bệnh lý như trĩ.

Phân có máu có thể là do bệnh trĩ.
Bệnh trĩ có thể gây ra chảy máu tiêu hóa, ngứa hậu môn, sưng quanh hậu môn,...
Nứt hậu môn có thể gây đau khi đi ngoài, ngứa hậu môn,...
Viêm ruột có thể là nguyên nhân.
Polyp đại tràng hoặc ung thư đại tràng cũng có thể là nguyên nhân.
Phân màu đen có thể do dùng thuốc sắt hoặc xuất huyết dạ dày, thực quản.
Phân màu xám, trắng hoặc bạc có thể do thuốc chống tiêu chảy hoặc bệnh lý về gan, tắc ống mật do sỏi hoặc khối u.
Nhìn phân để đoán bệnh qua mùi.
Ngoài màu sắc và hình dạng, bạn cũng có thể nhận biết bệnh qua mùi phân.
Khi ăn tỏi và hành tây, phân thường có mùi nặng hơn vì chúng phân hủy thành nhiều chất có mùi. Khi tiêu thụ nhiều sữa, thịt, rượu, phân thường mùi giống như trứng thối.
Phân có mùi kim loại có thể có máu. Nguyên nhân có thể là do các bệnh lý về dạ dày, thực quản như loét dạ dày, ung thư thực quản, ung thư dạ dày,...

Phân có máu có thể do bệnh Crohn.
Một số nguyên nhân khác có thể làm mùi phân bất thường như bệnh Celiac, bệnh Crohn, viêm tụy mãn tính, bệnh xơ nang, nhiễm trùng đường ruột, hội chứng ruột ngắn,...
Màu sắc, hình dạng và mùi của phân cũng là yếu tố phản ánh sức khỏe. Nếu phân màu nâu, mềm, đi ngoài dễ dàng thì được coi là bình thường. Nếu phân có hình dạng, màu sắc bất thường có thể do chế độ ăn, thuốc hoặc các bệnh lý. Cần điều trị kịp thời nếu phát hiện phân không bình thường để tránh biến chứng nguy hiểm.
