Buzz
Giao tiếp bằng ánh mắt là yếu tố quan trọng khi muốn biểu đạt điều gì đó. Nhưng thực ra, việc này rất khó, phải không?
Tiếp xúc với ánh mắt là một trong những cử chỉ quan trọng của giao tiếp. Nhưng bạn đã bao giờ cảm thấy khó khăn khi phải nhìn vào mắt người khác khi trò chuyện chưa?
Ngại ngần hay thiếu tự tin? Thực ra, cả hai đều chỉ là một phần của câu chuyện. Khoa học đã chứng minh rằng, cơ bản thì ai cũng sẽ cảm thấy ngại ngần khi phải nhìn vào mắt người khác, vì não bộ bắt buộc chúng ta phải như vậy.
Đây là ý tưởng được trình bày trong một nghiên cứu của ĐH Kyoto (Nhật Bản) vào năm 2016. Theo đó, não bộ không thể đồng thời tập trung vào việc nghĩ về từ ngữ và nhìn vào khuôn mặt, đôi mắt của người đối diện.
Thí nghiệm được thực hiện trên 26 tình nguyện viên. Họ được yêu cầu tham gia vào trò chơi nối từ và đồng thời phải nhìn chăm chú vào khuôn mặt hiển thị trên màn hình máy tính.
Kết quả cho thấy rằng khi cố gắng nhìn vào đôi mắt, người tham gia cảm thấy khó khăn hơn trong việc tạo ra các từ ngữ liên quan.
'Dù mắt và ngôn ngữ là hai quá trình xử lý tưởng như độc lập, nhưng hầu hết chúng ta đều cố tránh ánh nhìn của đối phương khi trò chuyện. Điều này cho thấy có một điều gì đó ngăn cản chúng.' - báo cáo nghiên cứu cho biết.
Trong thí nghiệm, các tình nguyện viên được quan sát khuôn mặt nhìn thẳng và nhìn sang hướng khác. Khi không phải 'mắt đối mắt', họ chơi hiệu quả hơn, thời gian suy nghĩ ngắn hơn, nhưng đặc biệt rõ ràng với các từ ngữ khó. Theo các chuyên gia, thời gian lâu hơn có thể là do não bộ phải cùng lúc xử lý quá nhiều thông tin.
Nói chuyện và nhìn vào mắt nhau thật sự khó khăn
Dĩ nhiên, tiếp xúc ánh mắt khi giao tiếp vẫn có thể được cải thiện thông qua luyện tập, nhưng nghiên cứu này cũng cho thấy nhận thức của con người có thể được coi là một bể chứa, và đôi khi bể chứa đó có thể bị rút cạn khi thực hiện quá nhiều việc cùng một lúc.
Nghiên cứu này có quy mô rất nhỏ, nên sẽ cần thêm bằng chứng trong tương lai. Tuy nhiên, đây vẫn là một giả thuyết hết sức thú vị về phản ứng căng thẳng mỗi khi tiếp xúc mắt với người khác.
Năm 2015, một nghiên cứu tại Ý cũng đưa ra một giả thuyết tương tự. Khi đó, nhà tâm lý học Giovanni Caputo đã thực hiện một thí nghiệm, cho thấy việc chỉ nhìn vào mắt người khác trong 10 phút là đủ để gây xáo trộn tâm lý. Nguyên nhân được cho là do quá trình gọi là 'thích nghi thần kinh' - xảy ra khi não bộ dần thay đổi cơ chế phản ứng với một kích thích không đổi qua thời gian. Ví dụ, bạn đặt tay lên mặt bàn và giữ yên ở đó, thì dần dần bạn sẽ không cảm thấy mình đang thực sự chạm vào cái bàn nữa.
Tham khảo: Science Alert, Independent
