Những điều cần biết khi lái xe qua đường đèo núi

Mùa xuân đang gần kề, hãy để những chuyến du xuân trở nên thú vị và ý nghĩa hơn, không chỉ những tài xế mới, thậm chí cả những người lái kinh nghiệm cũng luôn phải đối mặt với những nguy hiểm trên con đường đèo núi

• Kỹ thuật lái xe ô tô tự động trên dốc một cách an toàn
• Kinh nghiệm lái xe an toàn và xử lý tình huống khẩn cấp
• Kinh nghiệm lái xe an toàn vào ban đêm cho người lái mới

Những va chạm liên tiếp xảy ra trên những đường đèo hay đồi núi đầy nguy hiểm khiến nhiều người lái xe cảm thấy lo lắng, nhưng việc tuân theo các quy tắc an toàn khi lái xe trên con đường đèo núi sẽ giúp tăng sự tự tin và đảm bảo an toàn trong hành trình

Những điều cần biết khi đi đường đèo núi

Với địa hình phức tạp, thường có những khúc cua, con đèo nguy hiểm, đường đèo và đồi núi thường là nơi xảy ra nhiều tai nạn ô tô nghiêm trọng nhất. Việc lái xe qua đường đèo luôn tiềm ẩn nhiều nguy cơ, đặc biệt là vào ban đêm khi tầm nhìn giảm sút.

Có những kỹ năng quan trọng, luôn kiểm soát tay lái của bản thân giúp người lái xe có thể bảo vệ an toàn cho chính mình và những người khác trong hành trình dài. Với địa hình phức tạp như đồi núi, đèo núi là điều phổ biến ở Việt Nam, việc sở hữu tay lái vững vàng là điều cần thiết để sử dụng ô tô một cách hiệu quả và an toàn nhất

Trên thực tế, số vụ tai nạn thường tăng lên khi phương tiện di chuyển qua các đoạn đường đèo, gây ra những tổn thất nghiêm trọng. Để giảm thiểu những hậu quả không mong muốn, việc cùng nhau tích lũy thêm kinh nghiệm, học hỏi những kiến thức hữu ích để lái xe an toàn, đặc biệt khi di chuyển trên đoạn đường đèo vào ban đêm là biện pháp bảo vệ bản thân và người khác hiệu quả hơn.

Kiểm tra xe trước mỗi chuyến đi

Hãy đảm bảo rằng dầu phanh và dầu hệ dẫn động đầy đủ, lần thay mới gần nhất phải trong khoảng thời gian được khuyến nghị để đảm bảo an toàn. Dầu phanh, theo thời gian, mất đi độ ẩm và bị nhiễm tạp chất gây ô nhiễm làm giảm độ sôi. Sử dụng phanh thường xuyên khiến dầu nhanh chóng sôi, làm mất hiệu quả phanh.

Ngoài ra, cần kiểm tra bề mặt, áp suất lốp và luôn mang theo lốp dự phòng. Đồng thời, cũng cần kiểm tra đèn có đủ điều kiện khi cần phải di chuyển vào ban đêm. Hơn nữa, nhiên liệu xe nên được cung cấp đầy đủ vì trên các đoạn đường đèo dốc nơi có điểm tiếp nhiên liệu rất hiếm.

Ở những đoạn đường đèo và dốc, động cơ, hệ thống làm mát, vô lăng và hộp số phải hoạt động liên tục, vì vậy hãy đảm bảo chúng trong trạng thái tốt nhất. Ngoài ra, bạn cũng nên kiểm tra lốp và khoảng cách giữa lốp trái và lốp phải. Hãy đảm bảo lốp được bơm đầy, đặc biệt khi tải thêm hành khách và hành lý. Áp suất lốp dưới mức tiêu chuẩn sẽ khiến động cơ và hộp số phải hoạt động nhiều hơn.

Sử dụng vô lăng đúng cách

Đặc điểm của vùng đồi núi là có nhiều khúc cua nguy hiểm và mật độ khúc cua thường dày đặc. Do đó, người điều khiển xe ô tô cần phải nắm vững cách sử dụng vô lăng theo kỹ thuật đúng. Hãy tự ước lượng độ cong của khúc cua vì điều này sẽ giúp bạn lái xe một cách linh hoạt để tránh việc rơi vào tình huống tròng trành hoặc vượt quá phần đường qui định.

Việc sử dụng vô lăng đúng cách cũng giúp xe duy trì ổn định, chắc chắn khi di chuyển trên địa hình đồi núi. Tuyệt đối không nên sử dụng một tay để điều khiển vô lăng vì điều này rất nguy hiểm trên đường đèo. Việc điều khiển qua các khúc cua đường đèo đòi hỏi bạn phải có sức mạnh để giữ vô lăng vững vàng. Vì vậy, nếu bạn cầm vô lăng bằng một tay, có thể khiến việc kiểm soát xe trở nên khó khăn.

Xử lý đúng cách khi lên dốc

Nguyên tắc quan trọng nhất khi lên dốc là hãy làm mát động cơ để di chuyển lên dốc một cách an toàn. Nếu cần làm mát động cơ, bạn nên tìm nơi an toàn để dừng lại ngoài đường.

Để vượt qua đèo một cách thành công, bạn phải biết cách tận dụng đà. Bí quyết là giữ tốc độ trên 35km/h, vòng tua máy của xe lớn hơn 1.500 vòng và tăng tốc độ một cách mượt mà, không nên vội vàng. Khi gặp các khúc cua, hãy giữ vòng tua máy ổn định nhưng đừng đi quá nhanh. Các khúc cua này thường nguy hiểm vì bạn khó nhìn thấy các xe đi ngược chiều, vì vậy hãy tập trung quan sát và không tăng tốc quá nhanh khi vào khúc cua.

Nguyên tắc khi xuống dốc

Khi đổ dốc, trọng lực và quán tính sẽ giúp xe di chuyển nhanh hơn, bên cạnh sức kéo từ động cơ. Nếu không cẩn thận, tốc độ lao dốc có thể vượt quá khả năng kiểm soát của người lái xe. Sử dụng phanh không đúng cách khi xuống dốc cũng có thể gây nguy hiểm. Phanh quá mạnh và giữ phanh quá lâu có thể làm tăng nhiệt độ phanh đột ngột, dẫn đến hỏng phanh và xe lao đi khó kiểm soát. Nhiều người lái xe thường rà phanh liên tục khi đổ dốc để giữ xe lại. Điều này cũng là một trong những sai lầm nguy hiểm khi đổ dốc.

Nếu bạn phanh ít, xe sẽ lao nhanh xuống dốc theo quán tính, vì vậy bạn cũng cần biết cách sử dụng hộp số đúng kỹ thuật, tận dụng sức cản từ động cơ để phanh xe một cách an toàn.

Hãy nhớ nguyên tắc “lên số nào xuống số đó”. Với xe số sàn, có thể là số 2 hoặc số 3 tùy thuộc vào độ dài và độ dốc của đèo. Với xe số tự động, chuyển sang chế độ S, L hoặc D1, D2, D3 hoặc chế độ bán tự động “+, -” tương ứng.

Kỹ thuật phanh mà các chuyên gia khuyên dùng là phanh giữ tốc độ. Khi bắt đầu đổ đèo, thiết lập tốc độ và chọn số phù hợp với độ dài và độ dốc của đèo. Ví dụ, đạt tốc độ 40 km/h ở số 3. Bắt đầu thả dốc, không sử dụng chân ga và côn, chỉ sử dụng chân phanh.

Khi xe trượt dốc, âm thanh của động cơ sẽ lớn hơn và tốc độ trượt sẽ giảm dần. Khi đó, nhấp phanh và giữ khoảng 3 giây để điều chỉnh tốc độ, sau đó thả phanh để xe tự trượt. Tiếp tục làm như vậy cho những đoạn đường tiếp theo. Tuyệt đối không sử dụng kiểu rà phanh liên tục (trail-braking) khi đổ đèo.

Cẩn thận khi gặp sương mù

Đặc điểm của khu vực đồi núi chính là sương mù. Đôi khi sương mù rất dày đặc, khiến xe sau không thể nhìn thấy xe phía trước. Khi lái xe trong điều kiện sương mù, hãy đi chậm để dễ dàng quan sát các xe khác. Hãy bật đèn sương mù và tuân thủ các vạch kẻ đường. Nếu cảm thấy quá nguy hiểm, bạn có thể dừng lại và chờ sương mù tan đi để tiếp tục di chuyển.

Cảnh giác trên đường trơn trượt

Sương mù dày đặc có thể làm cho đường trở nên trơn trượt, hoặc khi có mưa bất ngờ, nước từ trên núi chảy xuống cũng làm tăng nguy cơ trượt. Nếu thấy đường trơn trượt, hãy lái xe chậm lại để tránh rủi ro mất lái và tai nạn.

Tập trung vào việc nhìn xa hơn

Khi lái xe trên đường đèo, có thể không biết trước được những khúc cua gấp và điểm mù. Vì vậy, hãy cố gắng nhìn xa hơn để chuẩn bị tinh thần cho những tình huống bất ngờ như gặp xe đỗ bên đường, xe sắp vượt, đường trơn trượt hoặc đoạn dốc phía trước.

Buổi tối, việc nhận biết hướng đi và tình hình đường trở nên khó khăn hơn. Tuy nhiên, các biển chỉ dẫn trên đường sẽ là những 'đôi mắt mèo' hữu ích, đặc biệt khi ánh sáng từ đèn pha chiếu vào. Đèn pha cũng giúp bạn nhìn rõ hơn vào các tán cây, từ đó biết được đường đi và tình trạng thông thoáng của đường.

Hiểu rõ luật lệ giao thông

Mặc dù có ít đoạn giao nhau trên đường đèo, quyền ưu tiên vẫn cần được tuân thủ. Trong trường hợp này, xe đi lên dốc luôn có quyền ưu tiên do cần lấy đà nhiều hơn và có hai làn để vượt. Hãy luôn lưu ý và tuân thủ các quy định giao thông.

Chú ý đến đường kẻ màu trắng bên lề

Đường kẻ màu trắng là quy tắc quan trọng trên đoạn đường đèo, đặc biệt khi không có nhiều đoạn đường hai bên là núi và dốc. Hãy luôn tuân thủ và không vượt qua đường kẻ màu trắng được kẻ bên lề đường. Đường này được thiết kế dựa trên nhiều yếu tố như độ dốc, tầm nhìn và sự an toàn.

Đỗ xe một cách an toàn

Nếu muốn dừng lại ngắm cảnh, chụp ảnh, mua đồ lưu niệm ở các quán ven đường, hãy đỗ xe một cách an toàn. Đảm bảo đỗ xe hoàn toàn ngoài vạch trắng bên lề đường. Việc đỗ xe không cẩn thận trên đoạn đường đèo có thể làm khó chịu cho các lái xe khác, đặc biệt là ở những khúc cua gấp hoặc đoạn leo dốc, nơi ít chỗ trống và việc đỗ xe không cẩn thận có thể tạo ra trở ngại.

Một số lưu ý khác khi lái xe trên đèo ban đêm

Ngoài các kỹ năng cơ bản, lái xe cần chú ý đến các vấn đề sau:

• Kiểm tra kỹ hệ thống đèn khi lái xe ban đêm, có thể sử dụng đèn cảnh báo màu vàng cho một nửa đèn.
• Đảm bảo phương tiện có đủ xăng cho hành trình, hoặc ít nhất là đến trạm xăng tiếp theo thoải mái.
• Khi lái xe trên đèo, đặc biệt là vào ban đêm, điều chỉnh tốc độ thấp, leo đèo với tốc độ khoảng 40km/h, giảm tốc độ ở những đoạn có nhiều cua.
• Có thể uống cafe hoặc đồ uống kích thích để giữ tỉnh táo, luôn kiểm soát tốc độ và lái xe an toàn.
• Không nên lái xe sát biên đường, điều khiển xe ở giữa làn đường.
• Chú ý đến đèn pha xe đối diện khi vào cua để tránh va chạm.
• Khi cảm thấy buồn ngủ, hãy dừng xe và chỉ tiếp tục lái khi tỉnh táo.