Buzz
Laptop hiện đại đã vượt trội về vẻ đẹp, thay đổi diện mạo đến mức khó tin. Thiết kế siêu mỏng, vật liệu đa dạng và cao cấp, viền màn hình mảnh mịn, trọng lượng nhẹ và chất liệu chế tạo độc đáo. Điều đó chưa kể đến sự phát triển của công nghệ mang lại kết nối và tính năng mới chưa từng có. Tuy nhiên, đôi khi, vẫn có những ký ức về những tính năng cũ, những đặc quyền chỉ thuộc về laptop thời xưa.Khi nói đến thiết kế của laptop, có những điều mà mình vẫn thích từ những chiếc máy xưa, không phải là quá cũ như thời của IBM, Compaq cách đây khoảng 10 - 15 năm. Thậm chí, những chi tiết nhỏ của thiết kế đó vẫn khiến mình say mê.
Thời xưa, thứ mình thích nhất trên thiết kế máy chắc chẳng ai xa lạ gì với nút gạt mở nắp máy! Anh em xài laptop ThinkPad thời cổ hay các dòng máy Toshiba, HP Business Notebook, Dell Latitude chắc chắn sẽ nhớ đến chiếc nút gạt đặc trưng này. Lần đầu tiên mình xài laptop có nút gạt để mở nắp máy là chiếc Compaq Presario M2000, vào khoảng những năm 2000. Mình đã gắn bó với nhiều dòng máy như HP Compaq, ThinkPad T, Toshiba Satellite, Dell Precision và thậm chí là với con EliteBook 8770w sau này, nó vẫn giữ nguyên nút để mở khóa màn hình.
Sự biến mất của thiết kế này có lẽ là do sự xuất hiện của Ultrabook. Ultrabook mang lại sự đổi mới mạnh mẽ về thiết kế laptop, khiến cho máy trở nên mỏng và nhẹ hơn. Việc trang bị một thiết kế khóa nắp màn hình trên máy mỏng hẳn sẽ không thể giữ được. Mặc dù mất điều này khiến máy trở nên mảnh mai hơn, nhưng cá nhân mình vẫn giữ 1 chút kỷ niệm, cảm giác thú vị khi nhấn nút mở màn hình trên những chiếc máy xưa, có cái gì đó rất chuyên nghiệp, cơ khí và là một thói quen.
Thứ tiếp theo mình thấy không còn trên laptop ngày nay nữa là cổng VGA (trừ VAIO 😁). VGA (Video Graphics Array) là cái cổng có nhiều lỗ nằm trong một cái khuôn hình thang cân, chuẩn này ra đời từ năm 1986 và nó cực kỳ phổ biến bởi được dùng trên hầu hết các thiết bị có màn hình từ màn hình CRT đến TV màn hình phẳng, máy chiếu … vào cuối những năm 90 đầu 2000. VGA là giao tiếp analog, không thể truyền được tín hiệu kỹ thuật số như các giao tiếp đời mới bây giờ tức chỉ có thể truyền hình ảnh mà không thể truyền âm thanh như HDMI, thêm vào đó là hạn chế về độ phân giải tối đa QXGA (2048 x 1536 px) với tốc độ quét 85 Hz nên cùng với sự phát triển của nội dung số phân giải cao, VGA trở nên lỗi thời. Năm 1999 thì VGA được thay thế bằng DVI (Digital Visual Interface) có thể truyền tải cả tín hiệu analog lẫn digital và đến giờ anh em vẫn có thể thấy DVI trên một số card đồ họa giá rẻ. Trên laptop bây giờ thì VGA không còn nữa, DVI cũng không luôn.
Mình nghĩ cũng giống như xu hướng mỏng nhẹ của laptop và sự cải tiến về công nghệ của các cổng trình xuất đời mới như HDMI và DisplayPort, VGA và DVI đều quá to và dĩ nhiên không thể so bì về cấu hình trình xuất.
Cổng kết nối lớn như Parallel, được sáng tạo bởi Centronics và IBM, coi như là bước tiến quan trọng trước USB, chia sẻ chức năng kết nối với các thiết bị ngoại vi thời kỳ đầu như ổ đĩa quang gắn ngoài, ổ đĩa mềm gắn ngoài, modem hay thậm chí là gamepad, joystick.
Bàn phím kiểu cổ điển vẫn giữ vị thế của mình. Ưu điểm lớn nhất chính là tốc độ gõ nhanh. Hãng Vaio là người tiên phong với bàn phím có các phím tách rời, khi ấy gọi là islanded key (phím dạng đảo), giờ đổi thành chiclet. Phím trên bàn phím laptop kiểu cổ điển không bị chật, giữa chúng có khoảng trống và keycap to hơn, giúp việc lướt giữa các phím trở nên nhanh chóng hơn. Mặc dù có nhược điểm lớn nhất là dễ bị bám bụi, mảnh vụn thức ăn, ảnh hưởng đến tuổi thọ của phím.
Nếu bạn đã từng trải nghiệm gõ phím trên các chiếc ThinkPad T60 T61 hay những dòng cũ hơn, bạn sẽ cảm nhận sự khác biệt rõ ràng so với ThinkPad hiện đại với thiết kế phím chiclet. Chiếc R50e không có bàn rê, chỉ sử dụng TrackPoint, nhưng đến tận bây giờ, ThinkPad và nhiều dòng máy doanh nhân vẫn ưa chuộng nó. Hãy đọc thêm bài viết để hiểu rõ hơn:
Pin có thể tháo rời! Như điện thoại ngày nay, ít laptop giữ thiết kế này, đặc biệt là dòng doanh nghiệp. Pin tích hợp trên máy giúp tiết kiệm chi phí, tận dụng không gian và công nghệ pin hiện đại bền bỉ hơn, làm cho thiết kế pin tháo rời trở nên không cần thiết.
Gần cục pin, tem chứa thông tin phiên bản Windows và số đăng ký đã biến mất, vì bản quyền Windows giờ tích hợp trên BIOS, tự động kích hoạt khi cài lại hệ điều hành.
Ổ CD, DVD cũng là điều đã biến mất trên laptop ngày nay. Thời đại của đĩa DVD hay Blu-ray dường như đã kết thúc. Nội dung số trở nên phổ biến, ổ quang mất dần vai trò, nhường không gian cho pin, tản nhiệt...
Khe PCMCIA - một thời điểm nó quen thuộc, nhất là trên máy trạm di động như ThinkPad P70 vẫn giữ lại. Tuy nhiên, trên các laptop thông thường và mỏng, khe này đã biến mất. Tên gọi phức tạp của nó được chế ngự lại thành 'People Can't Memorize Computer Industry Acronyms' (Người ta không thể nhớ được cái từ viết tắt chuyên ngành máy tính này :D).
Và cuối cùng, rìa của laptop - một chi tiết ít được chú ý nhưng đã thay đổi. Thiết kế phẳng và bén của rìa làm cho cảm giác gõ tay trở nên không thoải mái hơn so với thiết kế cong của laptop xưa. Dù đẹp mắt, nhưng về mặt thoải mái, thiết kế mỏng nhẹ của ngày nay không thể sánh kịp.
Nếu anh em còn nhớ thêm điều gì khác trên laptop xưa đã biến mất, hãy comment bên dưới nha.
