Buzz
Theo quan niệm dân gian, thường nghe rằng: “Lễ Phật cả năm không bằng cúng rằm tháng Giêng”. Điều này làm nổi bật ý nghĩa quan trọng của ngày lễ cúng đầu tiên trong năm.
Nguồn gốc đặc biệt của ngày rằm tháng Giêng là gì?
Trong câu chuyện truyền thuyết kể về một con thiên nga từ trên thiên đình bị thợ săn bắn chết khiến Ngọc Hoàng giận dữ. Ông đã sai quân lính xuống hạ giới và thiêu đốt mọi sinh linh vào ngày 15 tháng 1, trả thù cho thiên nga đã hy sinh.
Huyền thoại xưa kể rằng, từ trên thiên đình, một con thiên nga đã bị bắn chết dưới cung tên của một thợ săn khi bay xuống hạ giới. Ngọc Hoàng biết tin đã sai quân lính trên thiên đình xuống và thiêu đốt tất cả sinh linh dưới hạ giới vào ngày 15 tháng 1, nhằm trả thù cho thiên nga.
Tuy nhiên, nhiều vị thần không đồng lòng với quyết định của Ngọc Hoàng, cho rằng đó là sự nặng nề. Họ đã hạ xuống giới thấp và khuyến khích dân chúng bắn pháo hoa, treo đèn lồng trước cửa, tạo ấn tượng cho Ngọc Hoàng từ thiên đình nhìn xuống như hạ giới đang trong hỏa hoạn. Điều này đã giúp loài người tránh khỏi kiếp nạn diệt vong.
Ngày nay, rằm Tháng Giêng còn được gọi là tết Nguyên Tiêu, ngày rằm đầu tiên của năm mới Âm lịch. Với ý nghĩa tâm linh quan trọng, nhiều người Việt thường thăm chùa để cúng Phật, gia tiên và mong mọi điều tốt lành cho năm mới.
Thời điểm nào là lựa chọn tốt nhất để cúng rằm tháng Giêng?
Vì rằm tháng Giêng diễn ra vào ngày 15 tháng Giêng Âm lịch, lễ cúng thường được tổ chức vào đúng ngày này.
Ở mức giờ truyền thống từ 11 giờ đến 13 giờ trưa ngày rằm (giờ Ngọ) là thời điểm lễ cúng được coi là chuẩn mực. Đây là khoảng thời gian Phật giáo xưa cho rằng có sự hiện diện của các vị thần. Thế nên, ngày rằm tháng Giêng, lễ cúng tại gia đình Việt luôn được ưu tiên.
Tuy nhiên, ngày nay, do đời sống gia đình đa dạng, mỗi gia đình có thể linh hoạt cúng vào giờ và ngày phù hợp với họ. Quan trọng nhất là lòng biết ơn và tôn kính trong lễ cúng, dành cho ông bà, tổ tiên, và các vị thần thánh.
Những hạn chế cần tuân theo trong ngày rằm tháng Giêng.
Bởi vì là ngày rằm đầu tiên của năm, có những điều cần chú ý để tránh những điều không tốt cho vận khí cá nhân và gia đình:
– Hạn chế làm rơi vỡ, làm hỏng đồ đạc trong nhà vì có thể tạo ra hao tổn tài lộc gia chủ.
– Nếu sức khỏe yếu đuối, tránh đến những nơi hoang vu, mồ mả, hoặc bệnh viện vì có âm khí nặng.
– Khi ra ngoài trong những ngày này, hạn chế mang theo đồ giá trị để tránh mất mát tài sản. Việc mang theo tiền vào ngày này cũng có thể làm hao tổn vận khí tài lộc của bạn trong năm mới.
– Để bảo vệ tài khí cá nhân, hạn chế việc cho mượn tiền vào ngày này.
– Tránh để thùng đựng gạo lộ ra dưới đáy, vì điều này sẽ khiến cho gia đình trông giống như đang đối diện với nghèo đói.
– Quần áo cần được giữ tươm tất, tránh để rách, theo quan niệm dân gian, vì nếu quần áo bị rách thì sẽ mang lại những điều xui xẻo trong năm tới.
– Hạn chế sát sinh vào ngày rằm để tránh bị bệnh tật và giảm suy giảm vận khí tài lộc.
– Không nên mặc đồ có hai màu đen và trắng, vì theo quan niệm tâm linh, những màu này liên quan đến người đã qua đời và làm việc gì cũng bất thành.
– Theo quan niệm tâm linh, nếu bạn đi câu cá vào ngày này, bạn sẽ gặp hạn đen, nên hạn chế hoặc kiêng không nên câu cá vào ngày rằm.
– Để tránh gặp rắc rối và các vấn đề thị phi, hạn chế nói tục, chửi bậy hay cãi vã với mọi người trong ngày rằm tháng Giêng.
Mâm lễ cúng ngày rằm tháng Giêng.
Để cúng Gia tiên, gia chủ có thể chuẩn bị mâm lễ mặn hoặc chay. Họ nên thêm văn khấn rằm tháng giêng. Trong mâm lễ, không thể thiếu bánh trôi (hay chè trôi nước), tượng trưng cho sự trôi chảy thuận lợi trong năm mới.
Mâm lễ cúng Phật bao gồm: hương hoa, xôi, oản…, đây là mâm lễ chay. Một số gia chủ là Phật tử sẽ ngồi tụng Kinh Dược sư (hoặc kinh Phổ Môn) trước bàn thờ để cầu cho gia đạo có một năm mới bình an. Gia chủ cũng có thể dâng hương và đọc văn khấn rằm tháng giêng nếu không tụng kinh được.
Với mâm lễ mặn, thông thường sẽ bao gồm 4 bát: bát móng, bát miến, bát mọc, bát măng ninh, và 6 đĩa: thịt gà (có thể thay thịt lợn), dưa muối, giò, nem thính, xôi (hoặc bánh chưng), và nước chấm. Ngoài ra, còn có một số vật phẩm lễ khác như: hương, hoa quả, trầu cau, rượu,…
