Những khó khăn trong kinh doanh F&B: 7 thử thách đáng lưu tâm cho chủ quán

* Bài viết được lấy cảm hứng từ nội dung gốc của anh Brian Dang, đã được chỉnh sửa để giúp độc giả dễ tiếp cận hơn.

Brian rất may mắn khi gặp nhiều bạn trong lĩnh vực F&B với đa dạng sản phẩm và mô hình kinh doanh. Có những người rất xuất sắc, từ việc tạo ra sản phẩm chất lượng đến marketing và vận hành quán thành chuỗi hiệu quả – nhưng nhìn chung, họ vẫn thường gặp phải những vấn đề tương tự. Những tình huống khó khăn này có thể hạn chế sự phát triển của chính họ cũng như hệ thống hiện tại.

Vì vậy, trong bài viết này, Brian sẽ chia sẻ thực trạng và các giải pháp cho từng tình huống cụ thể, nhằm giúp bạn tự tin vượt qua những khó khăn trong kinh doanh F&B.

1. Bắt đầu kinh doanh F&B mà không nhận được sự ủng hộ từ gia đình

Nhiều bạn lựa chọn khởi nghiệp dù đang có công việc ổn định và thu nhập cao tại công ty. Quyết định rời bỏ vùng an toàn để xây dựng sự nghiệp riêng đôi khi không được sự hỗ trợ từ người thân (cha, mẹ, anh em…) và những người xung quanh (đồng nghiệp, bạn bè).

(Ảnh: jenniferbedoya)

Những lời chỉ trích, dè bỉu từ người khác về áp lực tài chính và quản lý khi khởi nghiệp có thể khiến bạn dễ dàng nản lòng. Thậm chí, bạn có thể bị ảnh hưởng tâm lý bởi tiêu chuẩn kép của những người xung quanh:

Nếu bạn rơi vào tình huống này, chắc chắn sẽ cảm thấy kiệt sức, mọi thứ xung quanh đều u ám và dễ dàng từ bỏ giữa chừng. Một số người khác có thể kiên trì hơn nhưng cũng không trụ được lâu, dễ bị áp lực đánh bại và bỏ cuộc ngay trong những tháng đầu kinh doanh.

2. Hùn vốn với vợ/chồng/anh chị em nhưng có tư duy khác biệt

Đây là một trở ngại lớn trong kinh doanh, trực tiếp cản trở sự phát triển của thương hiệu – là tình huống mà Brian thường gặp.

Dù vợ chồng hay anh em cùng làm việc với nhau, sự khác biệt lớn về tư duy dễ dẫn đến bất đồng quan điểm. Vì là người thân, họ đã quá hiểu nhau về tính cách, sở trường và năng lực, tạo nên rào cản chủ quan và cứng nhắc trong suy nghĩ, khó có thể thay đổi và thuyết phục nhau hiệu quả.

Đôi khi, bạn có những ý tưởng mới hoặc chiến lược marketing đầy tiềm năng, nhưng tư duy của đối tác lại không phù hợp để tiếp thu (có thể yếu hơn hoặc giỏi hơn bạn). Họ có thể thường xuyên phản đối hoặc không ủng hộ quyết định đó. Dần dần, bạn sẽ cảm thấy trì trệ, mất hứng thú sáng tạo vì quá mệt mỏi với việc thuyết phục người kia đồng ý.

Cả hai bên cần thống nhất về vai trò cụ thể, phân chia công việc rõ ràng cho từng người. Quyền quyết định cuối cùng nên thuộc về người phụ trách chính, trong khi người còn lại phải tôn trọng và ghi nhận ý kiến đóng góp. Nếu không thể đạt được điều này, những bất đồng sẽ tiếp tục diễn ra mà không thể giải quyết triệt để.

3. Hùn vốn với bạn bè và đồng nghiệp

Khác với tình huống trước, mối quan hệ với bạn bè và đồng nghiệp thường mỏng manh hơn, rất dễ dàng dẫn đến việc chấm dứt hợp tác chỉ sau một vài xung đột thường gặp trong kinh doanh:

(Ảnh: jakubzerdzicki)

Để giảm thiểu tối đa rủi ro khi hùn vốn cùng bạn bè hoặc đồng nghiệp, bạn cần:

4. Tất cả gia đình cùng nhau kinh doanh

Đừng nhầm lẫn tình huống này với điều 2 trước đó, vì ở đây, bạn và toàn bộ gia đình sẽ cùng nhau điều hành thương hiệu, thậm chí bao gồm cả họ hàng gần xa.

Mô hình công ty gia đình không phải là điều mới mẻ, tức là cả gia đình cùng nhau điều hành thương hiệu. Mọi hoạt động thường được thực hiện bằng lời nói, do đó không xây dựng được các nguyên tắc cụ thể, hoặc thường có sự linh hoạt trong công việc.

Nếu bạn sở hữu sản phẩm tốt, công việc kinh doanh sẽ tương đối ổn định, nhưng sẽ rất khó để phát triển bền vững về lâu dài.

Cơ chế vận hành theo mô hình gia đình có nhiều nhược điểm do thiếu quy chuẩn, khó khăn trong việc phát triển và nâng cao kỹ năng. Rào cản lớn nhất chính là con người, sự e dè trong công việc và tư duy tổ chức không rõ ràng (vai trò chồng chéo, ai có thời gian thì tham gia).

Đôi khi bạn nghĩ rằng như vậy là đủ, chấp nhận cơ chế vận hành của công ty gia đình để duy trì hoạt động kinh doanh ổn định mà không cần kế hoạch mở rộng doanh thu và lợi nhuận. Tuy nhiên, khi muốn phát triển, bạn cần phải có những cá nhân tách biệt ra và xây dựng hệ thống riêng, thay đổi hoàn toàn cách vận hành.

5. Cảm giác đơn độc trong quá trình vận hành và phát triển thương hiệu

Khi chọn khởi nghiệp trong lĩnh vực F&B nhưng lại làm một mình, bạn có thể cảm thấy rất cô đơn. Mọi quyết định trong kinh doanh đều chỉ dựa vào bản thân bạn, không có sự thảo luận hay đóng góp từ ai khác. Điều này khiến bạn không thể chắc chắn mình có đang đi đúng hướng hay không…

(Ảnh: nataliegrainger)

Hơn nữa, việc kinh doanh đơn độc cũng dễ dàng dẫn đến trạng thái tinh thần không ổn định, cảm giác bấp bênh. Ví dụ:

Hãy mở rộng tư duy kinh doanh bằng cách học hỏi hoặc tham gia các cộng đồng F&B, điều này sẽ giúp bạn vững vàng hơn và tạo ra nhiều mối quan hệ mới. Những mối quan hệ này có thể trở thành cơ hội hợp tác, mang lại lợi ích cho cả hai bên, đồng thời cung cấp cho bạn thêm kiến thức để đưa ra quyết định tự tin hơn.

6. Tầm nhìn và tư duy bị hạn chế do ôm đồm quá nhiều công việc

Để tiết kiệm chi phí trong giai đoạn đầu mở quán, chúng ta thường có thói quen muốn làm tất cả mọi việc, từ nhỏ đến lớn, từ sáng đến tối. Điều này chắc chắn sẽ khiến bạn thiếu đi những trải nghiệm quý giá trong khi thị trường F&B vẫn đang phát triển nhanh chóng, khiến bạn không kịp cập nhật chiến lược để phát triển thương hiệu.

Những chủ quán rơi vào hoàn cảnh này quá lâu sẽ hình thành thói quen không tốt: ít tin tưởng giao việc cho nhân viên, luôn cảm thấy bất an vì sợ không ai đủ năng lực đảm nhận công việc của mình, và lúc nào cũng cảm thấy sai sót ở những người khác, trở nên cầu toàn và kỹ tính với mọi thứ.

Thành thật mà nói, điều đáng sợ nhất khi mở quán là không thể xác định rõ ràng vai trò của mình: không phải làm chủ đúng nghĩa, cũng không phải là nhân viên. Tuy nhiên, gần như ai làm chủ cũng đều phải trải qua giai đoạn này để nắm rõ từng chi tiết của công việc.

Bạn cần tự đặt ra một khoảng thời gian nhất định cho giai đoạn “ôm đồm” này: có thể là 3 tháng, 6 tháng hoặc 1 năm. Sau thời gian đó, hãy chọn một (hoặc nhiều) người để giao nhiệm vụ, từ đó bạn có thể xây dựng quy trình điều hành và thực sự trở thành người chủ.

7. Đứng núi này trông núi nọ, làm chủ nhiều lĩnh vực

Trường hợp này thường gặp ở những ai cùng lúc kinh doanh nhiều ngành nghề, trong đó F&B chỉ là một trong số những lĩnh vực họ lựa chọn.

Thật sự, rất khó để xây dựng một thương hiệu F&B thành công nếu thời gian của bạn bị phân chia cho nhiều lĩnh vực khác nhau. Theo Brian, hành trình này thường sẽ dừng lại ở một giai đoạn nào đó, không thể tiếp tục phát triển, hoặc phải dùng doanh thu từ công việc khác để bù đắp cho kinh doanh F&B.

(Ảnh: adinugroho)

Viễn cảnh lý tưởng nhất – tuy nhiên cũng đầy thử thách – là xây dựng một bộ máy nhân sự hoạt động ổn định (giống như các công ty đa quốc gia hiện nay hoặc thiết lập hệ sinh thái đa ngành phục vụ cho một nhóm khách hàng trung thành). Chỉ khi đó, bạn mới có thể quản lý thời gian và chuyên môn tốt hơn để tập trung vào những yếu tố cốt lõi trong kinh doanh F&B.

Kinh doanh F&B đòi hỏi sự tập trung và một chiến lược dài hạn được đầu tư bài bản – rất khó để thành công trong ngắn hạn (trừ khi bạn có ý định chạy đua và nhanh chóng chiếm lĩnh thị trường). Nếu bạn xem kinh doanh F&B là một hoạt động phụ hoặc một nguồn thu nhập bổ sung, hãy tạm dừng lại vì có thể “tiền mất tật mang”.

Trên đây là 7 tình huống mà những người làm chủ dịch vụ F&B thường gặp. Dù có khó khăn đến đâu, hãy luôn nhớ rằng mọi vấn đề đều có cách giải quyết. Điều quan trọng là bạn cần giữ sự tỉnh táo và xác định mục tiêu một cách rõ ràng. Hãy biết bạn đang ở đâu, cần gì và phải làm gì để đạt được mục tiêu mong muốn. Chúc các bạn thành công!

Đăng bởi: Phú Huỳnh Trọng