Buzz
Trong thời đại hiện đại, việc bay trên bầu trời dường như không còn gây sự chú ý như trước. Phép màu của việc nhìn thấy máy bay trên trời đã mất đi điều gì đó khi nó trở thành một phương tiện di chuyển thông thường. Tuy nhiên, hành trình từ ý tưởng thành hiện thực trong cuộc sống hàng ngày vẫn là một chặng đường ấn tượng. Chúng ta có thể nhớ đến anh em nhà Wright, Orville và Wilbur Wright, và chuyến cất cánh nổi tiếng ở Bắc Carolina vào tháng 12 năm 1903 khi nói về những bước đầu tiên của chúng ta trên bầu trời. Nhưng ý tưởng về việc bay đã xuất hiện từ rất lâu trước khi họ thực hiện chuyến phiêu lưu của mình. Ngay từ thế kỷ 15, Leonardo da Vinci đã nảy ra những ý tưởng về hàng không và đăng tải chúng cùng với các tác phẩm nghệ thuật của mình.
Từ giấc mơ đến thành tựu, từ sự ra đời của hàng không quân sự năm 1911, đến những chuyến bay thương mại và máy bay phản lực cá nhân, lịch sử dài lâu của ngành hàng không đã tạo ra nhiều đổi mới vượt bậc. Một số khoảnh khắc trên con đường này quá quan trọng, chúng đã làm thay đổi việc bay trở thành một phần không thể thiếu của cuộc sống hàng ngày.1. Bay Không Sử Dụng Năng Lượng
Chúng ta sẽ không thể hiện thực chuyến bay xa nếu không có một loại động cơ hoặc nguồn năng lượng nào đó thực hiện phần nâng đưa máy bay, bất kể chúng ta sử dụng loại máy bay nào. Tuy nhiên, việc bay mà không cần sự hỗ trợ của động cơ lại là một bước quan trọng trong quá trình phát triển công nghệ bay, mở ra cách thức bay mà chúng ta đều quen thuộc ngày nay.
Bản vẽ của Leonardo da Vinci về ornithopter, một chiếc máy bay giữ ở độ cao bằng cách đập cánh, khoảng năm 1490. Trang bị khả năng đập cánh như chim để bay là ý tưởng sơ khai và cơ bản của con người về một phương tiện bay. Ảnh: Wikipedia.
Năm 1485, Leonardo da Vinci đã vẽ ý tưởng đầu tiên về một chiếc máy bay với đôi cánh giống như chim (ornithopter). Ornithopter là một loại máy bay lượn với đôi cánh đập lên xuống giống như cánh của chim. Máy bay ornithopter của da Vinci không bao giờ trở thành hiện thực trong đời ông, nhưng vài thế kỷ sau, vào năm 1901, kỹ sư người Pháp Louis Bleriot đã chế tạo chiếc máy bay của mình.
Máy bay Blériot IV, như được mô tả trong một bức thiệp hiện đại. Ảnh: Wikipedia.
Máy bay của Da Vinci có vẻ đơn giản bây giờ, nhưng nó đã là nguồn cảm hứng cho máy bay trực thăng hiện đại. Cả ornithopter và tàu lượn đã từng được sử dụng như là mô hình thử nghiệm cho chuyến bay. Anh em nhà Wright đã sử dụng tàu lượn để thử nghiệm các hình dạng và cấu trúc khác nhau để bay. Việc nghiên cứu những máy bay này đã giúp họ tạo ra một chiếc máy bay an toàn và hiệu quả để cuối cùng có thể bay lên bầu trời.2. Hành Trình Vượt Biển Manche Của Louis Bleriot
Trong lịch sử, đã có nhiều lần đầu tiên, trong những giai đoạn mà con người đang khám phá mọi điều, và những lần đầu tiên đó thường đi kèm với những chuyến bay trải dài. Vào ngày 25 tháng 7 năm 1909, kỹ sư người Pháp Louis Bleriot đã ghi dấu ấn với một chuyến bay vượt biển Manche thành công. Chuyến đi kéo dài 36 phút 30 giây, một kỷ lục trong thời kỳ đó.
Bleriot sẵn sàng để khởi động chiếc máy bay trước khi vượt biển Manche, ngày 25 tháng 7/1909. Ảnh: Wikipedia.
Khoảng cách từ bờ này sang bờ kia eo biển là 22 dặm, và Bleriot không chỉ vượt qua nó mà còn thực hiện chuyến bay trên chiếc máy bay do chính ông thiết kế, chiếc Bleriot XI. Sau thành công này, sự quan tâm đến những chuyến bay dài hơn đã tăng lên đáng kể, và Bleriot đã nhận được đơn đặt hàng từ những người yêu hàng không muốn sở hữu và lái chiếc máy bay XI của riêng họ.
Một phiên bản hiện đại của chiếc Bleriot XI. Ảnh: Wikipedia.
Chiếc Bleriot XI cuối cùng đã đóng một vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ ngành hàng không trong Thế chiến thứ nhất. Chiếc máy bay này được sử dụng để đào tạo phi công quân sự mới ngay cả sau khi công nghệ máy bay mới vượt qua nó. Bleriot đã giúp mở ra khả năng di chuyển bằng đường hàng không lâu dài hơn, đồng thời làm cho nó trở nên hữu ích và tiện lợi hơn.
Bức tranh của Ernest Montaut mô tả Bleriot bay qua eo biển. Ảnh: Wikipedia.3. Chuyến Bay Thương Mại Đầu Tiên Qua Vịnh Tampa Năm 1914
Việc sử dụng máy bay để di chuyển trở thành một phần thú vị của cuộc sống hàng ngày. Đối với nhiều người, đó chỉ là một phần nhỏ của hành trình đi lại thường ngày. Hàng triệu người đã hưởng lợi từ việc bay thương mại bằng cách giúp họ đến nơi đích một cách nhanh chóng hơn so với việc lái xe hoặc sử dụng các phương tiện khác. Việc đi máy bay mang lại sự thuận tiện, giúp mọi người gần gũi hơn với gia đình, nơi làm việc và tận hưởng thời gian rảnh rỗi nhiều hơn đồng thời tiết kiệm thời gian đáng kể. Việc bay thương mại thực sự bắt đầu nổi lên vào những năm 1910, với chuyến bay chở khách đầu tiên diễn ra vào ngày 1 tháng 1 năm 1914. Chuyến đi mang hành khách từ St. Petersburg, Florida đến Tampa trong cùng một bang, thu hút sự chú ý với sự cải thiện đáng kể về thời gian di chuyển. Trước đây, việc đi thuyền mất hai giờ, tàu lửa mất 12 giờ và lái xe quanh vịnh mất 20 giờ. Bằng máy bay, hành khách chỉ mất hai mươi phút để đến Tampa. Thành công của chuyến bay này đã làm cho công chúng và các doanh nghiệp lớn phấn khích về tiện ích của việc di chuyển bằng đường hàng không, biến trải nghiệm bay thành điều có thể đạt được cho mọi người.
Chiếc máy bay Benoist XIV nổi tiếng, thậm chí có khả năng hạ cánh trên nước, bắt đầu chuyến bay đầu tiên trên Vịnh Tampa. Mặc dù là chuyến bay thương mại, nhưng chỉ có 2 người trên máy bay. Ảnh: Wikipedia.4. Charles A. Lindbergh Vượt Đại Tây Dương
Ngay cả trong thời đại hiện đại, việc vượt qua Đại Tây Dương vẫn là một thách thức lớn. Bạn sẽ không bao giờ thấy một người bình thường đang cố chèo thuyền hoặc bay qua nó trên máy bay hoặc thuyền tự chế của mình vì điều này là gần như không thể. Việc vượt qua Đại Tây Dương thường thuộc về các hãng hàng không thương mại và tàu biển lớn. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là không có người đã thực hiện được. Người đầu tiên làm điều đó là Charles A. Lindbergh khi ông bay từ Long Island, New York đến Paris, Pháp vào tháng 5 năm 1927. Chuyến bay này được truyền cảm hứng từ năm 1919 bởi một chủ khách sạn tại New York, Raymond Orteig, người đã thiết lập giải thưởng 25,000 đô-la cho ai hoàn thành chuyến bay từ Long Island đến Paris. Lindbergh đã thu hút đầu tư từ St. Louis, Missouri để xây dựng chiếc máy bay của mình, mà ông đặt tên là The Spirit of St. Louis.
Chiếc Spirit of St. Louis. Ảnh: Wikipedia. 
Lindbergh (đứng giữa, thứ ba từ trái sang) trong một chuyến thăm Colombia năm 1928, với Tổng thống Colombia Miguel Abadía Méndez bên cạnh. Ảnh: Wikipedia.5. Sự kiện tiếp nhiên liệu trên không đầu tiên
Giống như hầu hết các phương tiện chạy bằng điện hoặc nhiên liệu, máy bay cũng giới hạn về phạm vi di chuyển trước khi cần tiếp nhiên liệu. Vấn đề quan trọng này là do máy bay có thể hết nhiên liệu khi đang bay, thậm chí khi hạ cánh khẩn cấp để tiếp nhiên liệu, còn phải đảm bảo rằng nhiên liệu còn lại đủ để đưa máy bay đến điểm đáp. Các chuyến bay dài cần được lên kế hoạch dựa trên lượng nhiên liệu sẵn có. Vào tháng 10 năm 1922, hai trung úy người Mỹ, John A. Macready và Oakley G. Kelley, đã thiết lập kỷ lục trên không đáng kinh ngạc với thời gian 35 giờ, 18 phút và 30 giây. Đó là một thành tựu ấn tượng, nhưng có thể còn lâu hơn nếu máy bay của họ không cần tiếp nhiên liệu.
Hai trung úy John Macready và Oakley Kelly đứng gần chiếc Fokker T-2 của họ. Các thùng nhiên liệu và hộp vuông phía sau họ biểu tượng cho lượng nhiên liệu cần thiết để máy bay bay qua lục địa Bắc Mỹ (từ San Diego đến New York) mà không cần dừng lại. Tuy nhiên, họ chỉ thành công trong việc này trong lần bay thứ hai vào năm 1923. Ảnh: TDIA.
Sự kiện này đã kích thích một chiến lược mới và vào ngày 27 tháng 6 năm 1923, sự kiện tiếp nhiên liệu trên không đầu tiên đã diễn ra tại phi trường Rockwell Field ở San Diego, California, nhờ vào các tiến bộ công nghệ. Nhiên liệu đã được truyền qua ống vòi từ chiếc DH-4B này sang chiếc DH-4B khác một cách thành công. Phương pháp này đã được kiểm nghiệm liên tục và vào ngày 25 tháng 10 năm 1923, đã có một chuyến bay thành công từ biên giới Canada đến biên giới Mexico mà không cần hạ cánh, bằng cách tiếp nhiên liệu trên không ba lần.
Khả năng tiếp nhiên liệu khi đang ở trên không không chỉ giúp phi công có thể bay lâu dài hơn khi di chuyển giữa các địa điểm mà còn tăng độ an toàn của chuyến bay bằng cách giảm thiểu lần hạ cánh khẩn cấp để nạp xăng hoặc giảm tai nạn liên quan đến nhiên liệu.
Một chiếc máy bay tiếp nhiên liệu KC-135 đang dẫn nhiên liệu đến hai chiếc tiêm kích. Công việc này đòi hỏi sự khéo léo của các phi công. Điều làm cho hoạt động tiếp nhiên liệu trên không trở nên đặc biệt nguy hiểm là việc duy trì khoảng cách tương đối ngắn giữa hai máy bay. Ngoài ra, có nguy cơ nhiên liệu bị hút vào cửa hút của máy bay nhận nhiên liệu. Ảnh: .7. Sự kiện va chạm máy bay trên thung lũng Grand Canyon năm 1956
Mặc dù nhiều người cảm thấy bất an trước khi bắt đầu chuyến bay, việc đi máy bay vẫn được xem là một phương tiện an toàn, một phần là do các quy định an toàn rộng rãi. Những tiến bộ về công nghệ an toàn hàng không đã làm cho phương thức di chuyển này trở nên hiệu quả và nhất quán đến không ngờ. Tuy nhiên, một số tiến bộ này là kết quả của những biến cố đau lòng. Ngày 30 tháng 6 năm 1956, hai chiếc máy bay, một chiếc Lockheed L-1049 Super Constellation và một chiếc Douglas DC-7 đã va chạm trên Grand Canyon, phía bắc Arizona khiến hơn 100 người thiệt mạng. Tai nạn đau lòng này xuất phát từ sự kết hợp giữa tầm nhìn kém và thông tin sai lệch. Một cơn bão đang diễn ra ở khu vực làm cả hai phi công đều nhận được cảnh báo về sự hiện diện của máy bay đối phương. Mặc dù đã được chấp thuận bay ở độ cao 1,000 feet giữa các đám mây, nhưng điều này đã đặt chiếc Lockheed L-1049 và chiếc Douglas DC-7 ở cùng độ cao và hướng bay.
Bức tranh mô phỏng thảm kịch va chạm, chiếc mũi màu xanh là DC-7 và chiếc khác là Lockheed L-1049, thể hiện vụ va chạm khiến chiếc Lockheed bị gãy phần đuôi. Ảnh: Wikipedia.
Vụ tai nạn đau lòng này đã thúc đẩy Quốc hội Hoa Kỳ thông qua Đạo luật Hàng không Liên bang (FAA). Quy định này yêu cầu phát triển một hệ thống kiểm soát không lưu cho cả chuyến bay thương mại và quân sự, vận hành tích cực để ngăn chặn mọi sự va chạm có thể xảy ra trước khi chúng trở thành mối đe dọa.
Chiếc máy bay Lockheed trong sự cố, hình ảnh được chụp vào những năm 1950. Ảnh: Wikipedia.7. Người đầu tiên vượt qua biên giới vũ trụ
Trong giai đoạn chói lọi của những năm 1960, con người đã chinh phục không gian nhờ vào sự tiến bộ trong lĩnh vực hàng không. Cuộc đua vào vũ trụ đang diễn ra mạnh mẽ, và vào ngày 12/4/1961, một cột mốc quan trọng được lập khi Liên Xô thành công đưa con người đầu tiên vượt qua biên giới vũ trụ. Yuri Gagarin đã tạo nên ấn tượng mạnh mẽ khi thực hiện chuyến bay kéo dài 108 phút quanh Trái đất trên chiếc tàu Vosktok 1. Đạt độ cao 203 dặm (326.6 km) trên bề mặt Trái đất, Gagarin nổi tiếng rời khỏi bầu khí quyển, mang theo đủ lương thực và vật dụng cho 10 ngày. Ông duy trì tâm trạng tỉnh táo, cho phép Gagarin tự mình nhảy xuống đất từ tàu Vostok 1 khi cần thiết vì không có thiết bị hạ cánh hay động cơ trên tàu vũ trụ của ông.
Gagarin và vợ tham dự buổi hòa nhạc ở Moscow năm 1964. Ông qua đời vào năm 1968 trong một chuyến bay huấn luyện định kỳ, khi chiếc máy bay chiến đấu MiG-15 mà Gagarin và một phi công khác đang lái gặp nạn ở vùng nông thôn Novosyolovo. Ảnh: Wikipedia.
Chuyến phiêu lưu của Gagarin vào không gian chưa được khám phá đã biến ông thành biểu tượng ngay từ khi trở về Trái đất. Mảnh vỡ của tàu Vostok 1, được trưng bày tại bảo tàng RKK Energiya, là minh chứng cho thành công lớn đầu tiên trong cuộc đua khám phá không gian toàn cầu.
Khoang tàu Vostok 1 đang được trưng bày tại bảo tàng RKK Energiya. Ảnh: . 8. Vụ cướp chuyến bay thương mại đầu tiên
Không phải mọi khoảnh khắc trong lịch sử hàng không đều tích cực. Một số trong đó đầy kinh hoàng, như vụ cướp chuyến bay thương mại đầu tiên. Đó là chuyến bay từ Hồng Kông đến thuộc địa Macao, lúc đó thuộc Bồ Đào Nha. Lộ trình ngắn là mục tiêu dễ dàng cho những kẻ săn vàng và tài sản có giá trị khác, tăng thêm nguy cơ cho chuyến bay. Vào ngày 16 tháng 7 năm 1948, chiếc máy bay có tên 'Miss Macao' và 23 hành khách trên đó đã không thể hạ cánh xuống điểm đến sau chuyến bay kéo dài 20 phút. Máy bay bị 4 người Trung Quốc cướp với kế hoạch bắt giữ một số hành khách giàu có để đòi tiền chuộc. Thật không may, sau một cuộc xung đột, cả hai phi công đều bị bắn chết, khiến máy bay rơi xuống vùng nước dưới đó.
Dưới nước, những hành khách đã không sống sót do sự va chạm và máy bay chìm sâu. Họ không có cơ hội trốn thoát hoặc nhận sự giúp đỡ. Ảnh: Chingchic.
Chỉ có một người sống sót - Huang Yu, người cũng là một trong những tên không tặc. Nhóm này đã chuẩn bị kỹ lưỡng để chiếm lấy máy bay và thậm chí còn giấu súng trong ống quần. Sự kiện này là một bi kịch làm mọi người hiểu rõ hơn về an ninh máy bay. Nó đã mở rộng tầm nhìn của công chúng về nguy cơ bị cướp máy bay, một vấn đề trước đây ít khi được quan tâm. May mắn là ở thời hiện đại, hệ thống an ninh chặt chẽ đã ngăn chặn những kẻ không tặc tiếp cận máy bay.9. Sứ mệnh Apollo 11
Sau khi con người lần đầu tiên chinh phục vũ trụ vào năm 1961, cánh cửa cho cuộc thám hiểm không gian mở ra rộng hơn đối với những người tò mò về vũ trụ. Chỉ trong vòng tám năm, vào năm 1969, NASA đã phóng tàu Apollo 11 vào vũ trụ với ba phi hành gia trên tàu, Neil Armstrong, Edwin 'Buzz' Aldrin và Michael Collins.
Mô-đun tàu Apollo 11, tên là Eagle, được chế tạo bởi Grumman, với bốn chân được triển khai sẵn sàng hạ cánh. Bức ảnh này được chụp từ mô-đun chỉ huy Apollo 11 khi hai mô-đun tàu vũ trụ rời xa nhau trên bề mặt Mặt trăng vào ngày 20 tháng 7 năm 1969. Ảnh: Britannica.
Mục tiêu của chuyến thám hiểm Apollo 11 là đưa phi hành gia lên mặt trăng, và sứ mệnh đã thành công khi Armstrong và Aldrin đặt bước chân đầu tiên lên mặt trăng vào ngày 20 tháng 7 năm 1969. Collins ở lại trên quỹ đạo quanh mặt trăng. Cả ba phi hành gia đã thực hiện một số thí nghiệm nhỏ và chụp ảnh trong khu vực đó.
'Buzz' Aldrin đi trên mặt trăng. Ảnh: Britannica.
Khi thế giới theo dõi, phi hành gia trên tàu Apollo 11 đã viết nên lịch sử, với Neil Armstrong trở thành người đầu tiên bước chân lên mặt trăng. Họ để lại lá cờ Mỹ trên mặt trăng trước khi trở về Trái đất an toàn vào ngày 24 tháng 7 năm 1969, trở thành những anh hùng. Ngày họ đặt chân lên mặt trăng không chỉ là một trong những ngày trọng đại nhất trong lịch sử nhân loại mà còn mở ra một cánh cửa mới cho thám hiểm không gian và công nghệ.10. Bắt đầu của Hàng không: Anh em nhà Wright và chuyến cất cánh ở Bắc Carolina
Có rất nhiều khoảnh khắc lịch sử trong hành trình dài đằng đẵng của sự phát triển hàng không. Tuy nhiên, có hai nhân vật mà tên tuổi của họ đã ghi dấu sâu trong tâm trí của những người yêu thích bay trên bầu trời: anh em nhà Wright, Wilbur và Orville. Với đam mê bay mãnh liệt suốt cuộc đời, vào năm 1899, anh em nhà Wright, đồng thời là thợ sửa xe đạp, quyết định chuyển hướng hoàn toàn sang nghiên cứu máy bay. Ngày 17 tháng 12 năm 1903, tại bãi biển gần Kitty Hawk, Bắc Carolina, họ cất cánh chiếc máy bay được họ tự chế, mang tên Wright Flyer, và bay được 12 giây, đánh dấu bước khởi đầu quan trọng cho lịch sử hàng không. Orville là người đầu tiên rời mặt đất, nhưng trong những lần cất cánh tiếp theo, cả hai anh em đều trải qua trải nghiệm độc đáo này.
Bức ảnh ghi lại chuyến bay đầu tiên của Wright Flyer vào ngày 17 tháng 12 năm 1903, với sự lái của Orville, còn Wilbur đứng bên dưới. Ảnh: Wikipedia.
Chiếc Wright Flyer cuối cùng của họ có lẽ bị hỏng khi gió mạnh thổi quanh bãi biển Kitty Hawk, nhưng ngày hôm đó đã chứng kiến một bước tiến quan trọng trong lịch sử hàng không. Anh em nhà Wright đã chứng minh được khả năng bay của máy bay có động cơ, chuyển đổi từ việc bay không sử dụng năng lượng sang việc sử dụng động cơ. Với chiếc Wright Flyer của họ, họ đã khắc sâu khoảnh khắc này vào lịch sử, làm thay đổi triệt hạng của chuyến bay.
Orville lái chiếc Wright Flyer II trong chuyến bay kéo dài hơn 40 giây vào ngày 16 tháng 11 năm 1904.
Tổng hợp từ [1], [2], [3], [4], [5].
