Buzz
Mỗi người chúng ta đều có ước mơ trở thành triệu phú, nhưng đôi khi quên đi rằng thay đổi cuộc sống không phụ thuộc vào thành công lớn, mà là từ những thói quen nhỏ nhặt, chỉ cần kiên nhẫn và sẵn lòng.
James Clear đã nhấn mạnh rằng chất lượng cuộc sống của chúng ta phụ thuộc vào chất lượng các thói quen. Thói quen mà ta trau dồi sẽ quyết định cuộc sống của ta. Vậy nên, đặc điểm của những người trẻ thành công là gì?
1. Sức mạnh đáng kinh ngạc của những thói quen 'vi mô'
Trong cuốn sách của James Clear, có một câu chuyện thú vị:
Đội đua xe đạp chuyên nghiệp của Anh từng là đội hạng ba. Trong suốt 110 năm, không một tay đua Anh nào giành được huy chương ở giải đua xe đạp lớn nhất thế giới - Tour de France.
Trước khi huấn luyện viên David John Brailsford xuất hiện...
Chỉ sau 5 năm dưới sự lãnh đạo của ông, đội tuyển Anh đã tạo nên cơn sốt toàn cầu: từ năm 2007 đến 2017, các tay đua Anh đã giành tổng cộng 66 huy chương vàng Olympic và Paralympic, cùng với 5 lần vô địch liên tiếp tại giải đua Tour de France.
Chuyện gì đã xảy ra?
Thực tế, ông chỉ tập trung vào những điều nhỏ nhặt như: Thay đổi loại gel massage để giúp cơ bắp phục hồi nhanh hơn, thuê bác sĩ chuyên khoa để hướng dẫn cách ngăn ngừa cảm lạnh tốt nhất, chọn từng chiếc gối nệm riêng biệt cho mỗi thành viên nhóm để đảm bảo giấc ngủ tốt nhất...
Theo ông: 'Chúng tôi chỉ cần tách biệt mỗi mắt xích, sau đó cải thiện mỗi phần nhỏ 1%, và từ đó sẽ thấy sự cải thiện đáng kể toàn diện.'
Đây là sức mạnh đáng kinh ngạc của những thói quen 'vi mô', những thói quen nhỏ nhặt.
Thói quen là cách mà ta đầu tư vào bản thân, giống như việc tích lũy lãi suất. Dù không thấy sự khác biệt ngay trong một hoặc hai ngày, nhưng sau vài tháng hoặc năm, bạn sẽ cảm nhận được ảnh hưởng lớn của chúng. Thực sự, thói quen có thể thay đổi số phận của chúng ta.
Vậy nếu thói quen quan trọng như vậy, chúng ta phải làm thế nào để phát triển những thói quen tốt?
Tác giả của cuốn sách đã liệt kê 4 nguyên tắc quan trọng để phát triển thói quen tốt: hiển thị, lòng khao khát, phản ứng và phần thưởng.
2. Định luật đầu tiên: Hiển thị – làm cho thói quen dễ nhận biết
Ví dụ minh họa:
Hệ thống đường sắt ở Nhật Bản được coi là một trong những hệ thống tốt nhất thế giới. Khi bạn sử dụng dịch vụ tàu hỏa ở đây, bạn sẽ nhận thấy một thói quen đặc biệt của nhân viên:
Khi tàu tiếp cận đèn tín hiệu, tài xế sẽ chỉ vào đó và nói: 'Đèn xanh'.
Khi tàu rời khỏi ga, nhân viên sẽ kiểm tra tốc độ trên đồng hồ và báo cáo âm thanh về tốc độ hiển thị.
Trước khi khởi hành, nhân viên ga sẽ thông báo: 'An toàn'.
Quá trình này được gọi là 'xác nhận chỉ định', giúp giảm sai sót con người.
Mặc dù có vẻ đơn giản, nhưng nó rất hiệu quả, giảm 85% sai sót và 30% tai nạn.
Tại sao 'xác nhận chỉ định' lại hiệu quả như vậy? Bởi vì nó tạo ra một 'hiển thị', biến thói quen vô thức thành thói quen có ý thức, giúp chúng ta luôn cảnh giác và nhận biết những gì đang làm.
Hành vi tự động hóa càng trở nên tự động hóa, ta càng ít suy nghĩ về nó một cách tự ý thức. Sau khi thực hiện một việc nhiều lần, chúng ta trở nên lơ là. Dần dần, nó trở thành thói quen và ta chỉ làm một cách tự động mà không suy nghĩ.
Điều này đòi hỏi sự xuất hiện của một hệ thống 'xác nhận chỉ định' trong cuộc sống.
Bạn có thể tạo một lịch trình cá nhân, ghi chú các thói quen hàng ngày và duy trì sự cảnh giác với chúng. Nếu bạn muốn thay đổi, hãy thử 'xác nhận chỉ định' bằng cách nói lớn những gì bạn muốn làm và kết quả mà bạn muốn đạt được.
Ví dụ: Nếu bạn muốn tập trung vào công việc, nhưng thường xuyên bị phân tâm bởi điện thoại, hãy nói lớn: 'Tôi muốn chơi điện thoại, nhưng tôi không cần nó. Việc này có thể làm tôi không hoàn thành công việc hôm nay.'
Thay đổi hành vi bắt đầu từ ý thức. Xác nhận chỉ định và lịch trình cá nhân giúp bạn nhận biết và kích hoạt thói quen, đó là bước đầu tiên để phát triển thói quen tốt.
3. Định luật thứ 2: Khao khát, tạo sức hút cho thói quen
Điều gì hấp dẫn bạn, bạn sẽ càng muốn làm. Điều này là một sự thật rất rõ ràng.
Do đó, cơ hội nào hấp dẫn hơn, khả năng hình thành thói quen càng cao.
Làm thế nào để tạo ra sự hấp dẫn đó? Làm thế nào để phát triển thói quen hấp dẫn hơn và tạo ra 'khao khát' làm điều đó?
Đài truyền hình ABC của Mỹ đã thực hiện một chiến lược 'ràng buộc yêu thích' và đạt được thành công lớn trong tiếp thị.
Mỗi thứ Năm, ABC phát sóng chương trình truyền hình và kêu gọi người xem thưởng thức cùng bỏng ngô và rượu vang đỏ. Kết quả, tỷ lệ người xem vào thứ Năm luôn tăng đột biến.
Theo nhân viên của họ, ABC đơn giản là kết hợp những gì họ muốn khán giả làm (xem chương trình của họ) với những gì khán giả muốn làm (thư giãn, ăn uống), đó là 'ràng buộc yêu thích'.
Theo thời gian, mọi người bắt đầu liên kết với cảm giác thư giãn và giải trí từ chương trình truyền hình ABC, từ đó, thói quen xem chương trình trở nên hấp dẫn hơn rất nhiều.
Trong cuộc sống, ta cũng có thể áp dụng nguyên tắc 'ràng buộc' này để phát triển những thói quen tích cực. Ví dụ: bạn không thích làm việc với email công việc, nhưng nếu bạn kết hợp việc đó với công việc bạn thích, bạn sẽ cảm thấy thú vị hơn khi xử lý email.
Nuôi dưỡng một thói quen có thể khó khăn, nhưng với cách này, gần như mọi thói quen đều trở nên hấp dẫn hơn.
4. Định luật thứ 3: Phản ứng, làm cho việc thực hiện dễ dàng hơn
Một giáo sư tại Đại học Florida đã thực hiện một thí nghiệm thú vị. Ông chia sinh viên thành hai nhóm, một nhóm cần nhiều ảnh nhưng không cần hoàn hảo, nhóm còn lại chỉ cần một bức ảnh gần như hoàn hảo.
Nhóm chất lượng nhận điểm cao hơn vì họ làm việc cẩn thận hơn.
Kết quả cuối cùng đầy bất ngờ, và tất cả các tác phẩm xuất sắc đều đến từ 'nhóm số lượng'.
Do họ đã tích lũy được nhiều kỹ năng chuyên nghiệp khi chụp hàng trăm bức ảnh. Nhưng 'nhóm chất lượng' thì lại luôn tập trung vào việc làm cho mọi thứ hoàn hảo, kết quả là họ chỉ sản xuất được một số tác phẩm tầm thường.
Câu chuyện này cho chúng ta biết rằng để thống trị một thói quen, điều quan trọng là phải lặp lại, không cần hoàn hảo, mà chỉ cần liên tục luyện tập. Số lượng là chìa khóa.
Tuy nhiên, bản năng của con người luôn tìm kiếm sự thuận tiện, vì vậy thói quen càng khó, thì việc phát triển nó càng khó. Ngược lại, nếu làm cho thói quen trở nên dễ dàng, việc thực hiện nó cũng trở nên dễ dàng hơn.
Chúng ta nên làm gì?
Bí mật nằm ở môi trường. Môi trường tác động đến mỗi bước chân của chúng ta một cách vô hình. Bạn đã nhận ra rằng:
Khi bạn đi ăn với một người bạn, bạn sẽ cảm thấy khó kiểm soát chế độ ăn uống của mình.
Ai đó đang xem TV bên cạnh, trong khi bạn muốn tập trung vào công việc của mình, nhưng bạn luôn gặp khó khăn để tập trung.
Tất cả đều phụ thuộc vào môi trường. Chúng ta có thể phát triển các thói quen tốt hơn bằng cách tối ưu hóa môi trường và loại bỏ những 'trở ngại' lãng phí thời gian và năng lượng của chúng ta trong môi trường đó.
Làm thế nào để phần thưởng có thể giúp chúng ta cảm thấy thoải mái?
Lịch sử phát triển của kẹo cao su là một minh chứng mạnh mẽ cho định luật thứ tư.
Từ thế kỷ 19, kẹo cao su đã xuất hiện trên thị trường, nhưng doanh số bán rất thấp. Cho đến khi kẹo cao su của Wrigley xuất hiện vào năm 1891, doanh số bán kẹo cao su bắt đầu tăng nhanh chóng. Việc nhai kẹo cao su cũng trở thành thói quen phổ biến trên toàn thế giới.
Kẹo cao su đầu tiên được tạo ra không có mùi vị, nhai lâu nhưng lại không ngon. Wrigley đã thêm bạc hà vào kẹo cao su, làm cho sản phẩm trở nên thơm ngon và hấp dẫn hơn, thay đổi cả ngành công nghiệp lúc bấy giờ.
Sau đó, Wrigley cải tiến thêm, tập trung vào chức năng làm sạch răng miệng của kẹo cao su và quảng cáo rằng: giúp hơi thở thơm mát hơn.
Khi chúng ta cảm thấy hạnh phúc khi làm điều gì đó, chúng ta sẽ muốn làm lại. Tương tự như nhai kẹo cao su, khi cảm nhận được hương vị thơm ngon, hạnh phúc sẽ kích thích não, gây ra một kỷ niệm vô thức và kích thích lặp lại hành vi này.
Ba quy luật đầu tiên - làm cho rõ ràng, hấp dẫn hơn, đơn giản và dễ dàng, tất cả đều tăng tần suất của một số hành vi cụ thể. Quy luật thứ tư, làm cho thú vị hơn, tăng cơ hội thực hiện hành vi này trong tương lai, tạo thành một chu kỳ thói quen hoàn chỉnh.
Tuy nhiên, chúng ta không chỉ tìm kiếm sự hài lòng, điều chúng ta muốn là sự hài lòng ngay lập tức. Bởi vì chúng ta đánh giá cao hiện tại hơn là tương lai, chúng ta ưa thích lợi ích ngay tức thì hơn là lợi ích dài hạn. Điều này là bản năng của con người.
Điều đáng lưu ý là chúng ta không chỉ muốn hài lòng, mà là muốn hài lòng ngay lập tức.
Trong việc phát triển thói quen tốt, chúng ta cần phải hiểu và thích nghi với bản chất của chúng ta. Đôi khi, việc thưởng cho bản thân một chút hạnh phúc ngay lúc đó có thể giúp chúng ta yêu thích những thói quen tích cực hơn.
Ví dụ, sau khi làm việc chăm chỉ, bạn có thể tự thưởng cho mình một buổi mát xa thư giãn hoặc một chuyến du lịch nhỏ. Việc này giúp mang lại niềm vui ngay lập tức để bạn cảm thấy hạnh phúc với thói quen của mình, và từ đó, mọi thứ trở nên dễ dàng hơn khi bạn làm việc với niềm vui.
