Tết đến, không gian gia đình rực rỡ với mâm ngũ quả truyền thống. Ngoài việc muốn có một mâm ngũ quả đẹp mắt, ấm cúng, mỗi gia đình còn cần hiểu rõ ý nghĩa sâu sắc của mâm ngũ quả để gửi gắm những ước nguyện tốt lành.
Dưới đây là những sai lầm phổ biến khi bày mâm ngũ quả ngày Tết mà bạn cần tránh để có được một mâm ngũ quả đẹp và tượng trưng đầy ý nghĩa.
1. Rửa quả sạch sẽ trước khi bày để tạo sự sáng bóng cho mâm ngũ quả
Đây là một sai lầm phổ biến mà nhiều người mắc phải, bởi họ muốn những quả trong mâm ngũ quả của mình sáng bóng, đẹp mắt. Tuy nhiên, việc rửa quả có thể làm cho chúng mau héo hoặc hỏng nếu không lau khô hoàn toàn.

2. Lựa chọn những quả chín đẹp để bày trên mâm ngũ quả ngày Tết
Quảng cáo
Lỗi lầm khi bày mâm ngũ quả Tết là chọn quả quá chín.
Thông thường, mâm ngũ quả cần chuẩn bị từ đêm 30 Tết và được bày biện vào sáng hoặc chiều 30 Tết. Tuy nhiên, việc mua quả thường được tiến hành sớm hơn nhiều, có thể từ ngày 27 – 28 Tết, thậm chí là sớm hơn nữa.
Thông thường, mâm ngũ quả cần chuẩn bị từ đêm 30 Tết và được bày biện vào sáng hoặc chiều 30 Tết. Tuy nhiên, việc mua quả thường được tiến hành sớm hơn nhiều, có thể từ ngày 27 – 28 Tết, thậm chí là sớm hơn nữa.
Do đó, nếu không tính đến việc mâm quả sẽ còn được giữ từ 30 Tết đến vài ngày sau (thường là khi gia đình cúng hết Tết), mà chọn mua những quả đã chín quá, lá héo, vỏ mủm thì khi bày, quả đã có thể bị chín quá, lá héo, mủm vỏ.
Nên chọn những quả đã già nhưng chưa chín quá (tùy theo thời gian mua có sát ngày 30 Tết chưa).
Chuối nên chọn chuuối xanh (để đủ cứng cáp, đỡ những quả khác và cũng đảm bảo ý nghĩa màu sắc theo Ngũ Hành); các loại quả xoài, mãng cầu, đu đủ, hồng… nên mua quả chưa chín để không bị thối. Quả dưa hấu mang tính đấng trí nhân quân tử, xanh vỏ đỏ lòng. Và dù có nhiều loại hoa quả, cũng cần bày thêm quả Phật thủ, giống biểu tượng bàn tay Phật.
Chuối nên chọn chuuối xanh (để đủ cứng cáp, đỡ những quả khác và cũng đảm bảo ý nghĩa màu sắc theo Ngũ Hành); các loại quả xoài, mãng cầu, đu đủ, hồng… nên mua quả chưa chín để không bị thối. Quả dưa hấu mang tính đấng trí nhân quân tử, xanh vỏ đỏ lòng. Và dù có nhiều loại hoa quả, cũng cần bày thêm quả Phật thủ, giống biểu tượng bàn tay Phật.
3. Bày các loại quả không có gai
Có rất nhiều sự lựa chọn cho mâm ngũ quả Tết, nhưng cần nhớ đừng bao giờ chọn những quả có gai để bày lên bàn thờ.
Theo quan niệm truyền thống, bàn thờ là nơi thờ cúng tâm linh thiêng liêng nhất trong nhà, nên bày quả có gai sẽ là đại kỵ khi bày mâm ngũ quả.
Theo phong thủy, quả có gai giống như những mũi tên sắc nhọn, có thể làm mất hòa khí trong nhà, đặc biệt là vào thời điểm Tết khi cần sự ấm áp và hòa hợp giữa các thành viên trong gia đình.
Nên chọn những quả có bề mặt nhẵn nhụi, trơn mịn để tượng trưng cho một năm suôn sẻ, hanh thông, tránh xa những chông gai, khó khăn trong cuộc sống.
4. Bày các loại quả không có mùi nặng
Giống như những loại hoa không nên bày trên bàn thờ ngày Tết, mâm ngũ quả cũng nên tránh chọn những loại quả có mùi nặng như mít, sầu riêng…
Nên chọn những trái cây có mùi thơm nhẹ nhàng, tinh khiết để bàn thờ nhà mình vừa đẹp lại trang nghiêm, không bị ảnh hưởng quá nhiều bởi những mùi hương “nồng nàn” từ những loại trái cây khác.
5. Không bày trái cây giả
Nhiều gia đình chọn hoa giả hoặc trái cây giả để bày trên bàn thờ, thậm chí là bày mâm ngũ quả ngày Tết vì ưu điểm của chúng là màu sắc bóng đẹp, lại không bị thối hỏng dù bày trên bàn thờ trong thời gian dài hay bị ảnh hưởng bởi thời tiết.
Tuy nhiên, đồ thờ cúng thể hiện sự thành kính, việc bày trái cây hoặc hoa giả trên bàn thờ là không tốt, không chỉ về mặt phong thủy mà còn về mặt tâm linh.
Theo phong thủy, đồ giả chỉ khiến cho tài khí, cát khí bay biến hết. Còn về mặt tâm linh, gia chủ có thể bị thần linh hoặc gia tiên quở trách vì hành động thiếu suy nghĩ, thiếu tôn trọng bề trên.
Có thể gánh chịu hậu quả như mất tiền hao bạc, ốm đau hay gặp nhiều chuyện xui xẻo khác.
Hãy bày mâm ngũ quả ngày Tết với tấm lòng thành kính nhất của bạn. Đồ thờ cúng không cần phải quá phức tạp, chỉ cần phù hợp với điều kiện gia đình, nhưng phải thể hiện sự thành kính đối với bề trên.

6. Không hiểu rõ ý nghĩa của từng loại quả trong mâm ngũ quả
Mâm ngũ quả có nghĩa là mâm bày 5 loại quả, tượng trưng cho 5 màu theo ngũ hành. Theo quan niệm phương Đông, các màu quả cần có là: đen, đỏ, xanh, trắng, vàng, lần lượt tượng trưng cho Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ.
Trong lòng của nải chuối thường gói gọn quả bưởi màu vàng (tượng trưng cho Hành Thổ), biểu hiện sự cầu mong phúc lộc. Nhiều người cũng chọn quả phật thủ hoặc quả lựu chín vàng để bày trên mâm ngũ quả. Mâm ngũ quả không thể thiếu nải chuối, đặc biệt là phải là chuối xanh. Màu xanh của chuối tượng trưng cho Hành Mộc. Nải chuối với các quả bao phủ như bàn tay, biểu hiện ý nghĩa che chở, sung túc và gắn kết. Thực tế, trên mâm ngũ quả, nải chuối cũng là người bảo vệ, nâng đỡ cho các loại quả khác.
Trên mâm ngũ quả, Hành Hỏa thường được đại diện bằng các loại quả có màu đỏ (thường là dưa hấu), còn Hành Kim thì là những loại quả có màu trắng sáng như quả đào, quả roi ở miền Bắc; Hành Thủy thì được tượng trưng bằng các quả có màu đen, sẫm như mận, hồng xiêm...
Một số gia đình thường gặp khó khăn khi phải quyết định liệu mâm ngũ quả có cần đủ các loại quả theo ngũ hành hay không. Trong khi đó, họ vẫn muốn bày thêm những loại quả khác để thể hiện mong muốn của gia chủ. Theo truyền thống, khái niệm về Ngũ Hành không được coi là quan trọng trên bàn thờ, không có ý nghĩa thực tế trong tâm linh.
Do đó, việc lựa chọn quả theo màu sắc của Ngũ Hành là lựa chọn tốt, nhưng nếu không thì vẫn có thể chọn quả dựa trên ý nghĩa riêng biệt, thể hiện mong muốn của gia chủ.
Không chỉ muốn có mâm ngũ quả đẹp mắt, ấm cúng, mỗi gia đình còn muốn truyền tải ý nghĩa sâu xa của mâm ngũ quả, kết nối với ước nguyện của họ. Việc bổ sung một số loại quả để thể hiện ý nghĩa riêng thường được những người dân ở miền Nam đặc biệt quan trọng.
Mỗi loại quả được coi là mang lại ý nghĩa riêng biệt, như quả lựu thể hiện mong ước về sự đông con, nhiều cháu; quả đào (thăng tiến), quả táo lớn, màu đỏ (phú quý), quả hồng, quả quýt, quả cam canh chín đỏ (sức mạnh, thành công), quả thanh long (rồng mây gặp hội), quả dưa hấu, quả bưởi căng tròn (hứa hẹn sự ngọt ngào, may mắn), quả trứng gà (lekima – lộc trời), quả sung (sự sung mãn về sức khỏe, tiền bạc), quả đu đủ (đầy đủ thịnh vượng), quả xoài (âm Hán như là “xài”, cầu mong không thiếu thốn)...
Do đó, phương án tốt nhất là chọn lựa, sử dụng các loại quả theo ý nghĩa riêng biệt theo mong muốn, ước nguyện của gia chủ, đồng thời đảm bảo các màu sắc chủ đạo theo Ngũ Hành, để có mâm ngũ quả đẹp, ấm cúng, mang lại cảm giác sung túc.
Tại Việt Nam, với sự đa dạng về vùng miền, mâm ngũ quả của mỗi vùng cũng mang những đặc điểm riêng, nhưng đều mang ý nghĩa cầu cho cuộc sống no đủ, bình an, phát đạt…
Thường thì, mâm ngũ quả miền Bắc có sự xuất hiện của bưởi, đào, quýt, chuối, hồng và chú trọng vào ngũ sắc (ngũ hành).
Mâm ngũ quả miền Trung và miền Nam tập trung vào ý nghĩa của từng loại quả, thể hiện sự thuận lợi từ thiên nhiên, 5 loại quả thường được lựa chọn là mãng cầu, dừa, đu đủ, xoài và sung (khi phát âm tương tự câu “cầu sung vừa đủ xài”, hay “cầu vừa đủ xài sung”.
Trong khi đó, mâm ngũ quả miền Trung, đặc biệt là của Huế, thường mang nét tinh tế riêng, và không thể thiếu nải chuối ngự (chuối cau) quả nhỏ thơm ngon.
Đó là toàn bộ những lỗi lầm khi bày mâm ngũ quả ngày Tết mà Lịch Ngày Tốt chia sẻ. Hy vọng chúng sẽ hữu ích cho độc giả trong những ngày Tết và Xuân mới.

