Buzz
Tác giả của những bài viết này là các học giả, nhà khoa học và quan chức người Pháp cùng người Việt như: Louis Bezacier, Gustave Dumoutier, Cérutti, Henry Bontoux, G. Taboulet, G. Tucat, Ngô Quý Sơn, Nguyễn Văn Vĩnh, Nguyễn Xuân Chữ… Họ đã đưa ra những luận điểm tinh tế về lịch sử, văn hóa, giáo dục, các vùng đất, di tích và nhân vật lịch sử của Việt Nam thời Pháp thuộc.
Ấn phẩm này chủ yếu khai thác các bài tiểu luận chất lượng từ hồ sơ lưu trữ, bao gồm các ấn phẩm định kỳ từ năm 1948 trở về trước. Tác giả là các học giả, nhà khoa học, quan chức người Pháp và người Việt như: Louis Bezacier, Gustave Dumoutier, Pierre Pasquier, Cerutti, Henry Bontoux, Paul Boudet, G. Tucat, Ngô Quý Sơn, Nguyễn Văn Vĩnh, Nguyễn Xuân Chữ... Họ đã nghiên cứu kỹ lưỡng về nhiều lĩnh vực của đời sống như văn hóa, giáo dục, du lịch, quân sự, y tế, và các ngành nghề truyền thống.
Các bài viết được tuyển chọn và sắp xếp có hệ thống theo chủ đề và thời gian. Mỗi bài đều kèm theo hình ảnh minh họa, ghi rõ tác giả, mã tra cứu và niên đại. Đối với các bài viết không có hình ảnh, Ban Biên soạn đã bổ sung thêm và ghi rõ nguồn để sách thêm sinh động. Tên phố và đường ở Hà Nội và Sài Gòn được giữ nguyên tên gốc tiếng Pháp và bổ sung tên hiện tại.
Trong quá trình thực hiện, nhóm biên dịch gặp nhiều khó khăn. Một số bài dịch từ chữ Hán, chữ Nôm, có nhiều khái niệm trừu tượng, khó hiểu và không có từ tương đương trong tiếng Pháp; tác giả và người dịch chỉ tóm lược ý, như bài 'Thi Hương' hay 'Câu đối'. Thêm vào đó, một số địa danh và tên người bị viết sai hoặc không dấu, gây khó khăn cho người dịch.
Trong các bài dịch từ chữ Hán, chữ Nôm, có nhiều sự kiện lịch sử quá xa xưa. Ví dụ, các sự kiện lịch sử, chiến tranh giữa các triều đại Trung Hoa trong các đề thi và bài thi 'thi Hương' mà tác giả người Pháp không chú thích rõ ràng khiến người dịch từ tiếng Pháp sang tiếng Việt gặp khó khăn trong việc xác minh.
Trong tất cả các trường hợp trên, người dịch và biên tập đã phân tích từng bài viết để chọn giải pháp chuyển ngữ phù hợp: chuyển ý, chuyển câu hoặc dịch từng từ sao cho sát nghĩa, dễ hiểu và chấp nhận được.
