Bệnh vẩy nến là kết quả của sự tích tụ tế bào da, tạo thành các mảng vảy gây đau và ngứa. Phần lớn những người mắc bệnh vẩy nến trên khuôn mặt cũng bị ảnh hưởng ở đầu và các khu vực khác trên cơ thể.

Bệnh vẩy nến trên mặt khác biệt với các phần khác trên cơ thể, đòi hỏi phương pháp điều trị nhẹ nhàng do da mặt mỏng và nhạy cảm. Bệnh vẩy nến trên khuôn mặt thường xuất hiện ở lông mày, giữa mũi và môi trên, trán và đường chân tóc.

Không có nguyên nhân cụ thể nào gây ra bệnh vẩy nến trên khuôn mặt. Yếu tố di truyền và hệ thống miễn dịch đóng vai trò quan trọng trong sự hình thành bệnh. Các yếu tố kích thích bao gồm:

• Căng thẳng
• Tiếp xúc với ánh nắng mặt trời và cháy nắng
• Nhiễm trùng nấm
• Sử dụng thuốc lá
• Sử dụng nhiều rượu

Triệu chứng của bệnh phụ thuộc vào vùng bị vẩy nến trên khuôn mặt:

• Khi vảy nến ở vùng mí mắt, chúng sẽ che phủ hàng mi. Cạnh của mắt có thể đỏ và giòn.
• Vảy nến ở mắt thường kèm theo khô, viêm, kích thích và khó nhìn.
• Vảy nến ở tai gây vảy tích tụ, có thể chặn ống tai và làm mất thính giác. Thường không ảnh hưởng đến tai trong.
• Vảy nến ở miệng biểu hiện bằng màu trắng và xám ở lợi, lưỡi, bên trong mũi và môi.

Có một số phương pháp điều trị đặc biệt cho vảy nến trên khuôn mặt, tùy thuộc vào vùng bị ảnh hưởng. Mỗi phương pháp sẽ mang lại hiệu quả khác nhau.

• Corticosteroid mức thấp: Loại thuốc này giảm đỏ và sưng, thường được sử dụng một vài tuần mỗi lần. Sử dụng lâu dài có thể làm mỏng da và gây tác dụng phụ.
• Vitamin D tổng hợp: Sử dụng như mỡ hoặc kem, giúp chậm sự phát triển của tế bào da, nhưng có thể kích ứng da.
• Sử dụng Retinoids: Có trong gel tazarotene, giúp loại bỏ vảy và giảm viêm, nhưng có thể kích ứng da.
• Pimecrolimus và tacrolimus: Loại thuốc FDA phê chuẩn điều trị bệnh chàm, có thể sử dụng cho vảy nến mặt nhưng cần hạn chế thời gian sử dụng.
• Thuốc mỡ Crisaborole: Giảm viêm, có thể gây cháy hoặc cảm giác châm chích.
• Nhựa than đá: Có trong dầu gội, kem, giúp chữa vảy và làm dịu da.
• Axit salicylic: Giúp loại bỏ vảy, có sẵn không cần kê đơn.

Nếu không có kết quả, hỏi bác sĩ về thuốc uống hoặc tiêm.

Một lựa chọn khác là sử dụng ánh sáng để điều trị vảy nến mặt, gọi là phương pháp quang. Có một số loại phương pháp quang:

• Điều trị bằng ánh sáng mặt trời hoặc ánh sáng nhân tạo.
• Quang trị liệu UVB, có loại băng hẹp.
• Liệu pháp Goeckerman, kết hợp điều trị UVB với nhựa than đá.
• Phương pháp PUVA, kết hợp Psoralen với UVA.
• Laser Excimer, chùm tia UVB kiểm soát.

Vùng Mí Mắt

Đối với vùng này, có thể sử dụng các loại thuốc như:

• Corticosteroid đặc biệt để giảm co giãn. Hạn chế sử dụng để tránh tác dụng phụ.
• Các loại thuốc eczema như crisaborole (Eucrisa), pimecrolimus (Elidel), hoặc tacrolimus (Protopic) không gây tác dụng phụ của steroid.

Chăm sóc da quanh mắt cần cẩn thận vì da ở vùng này rất mỏng và dễ tổn thương. Nếu bị vẩy nến ở mắt, có thể cần thuốc kháng sinh để điều trị nhiễm trùng.

Vùng Tai

Thuốc trị vảy nến có thể ảnh hưởng đến màng nhĩ, vì vậy hãy cẩn thận:

• Corticosteroid theo toa để nhỏ giọt vào tai hoặc bôi bên ngoài ống tai.
• Calcipotriene hoặc tazarotene kết hợp với kem corticosteroid.

Vùng Miệng và Mũi

Có thể sử dụng các loại thuốc như:

• Kem steroid hoặc thuốc mỡ dành cho khu vực ẩm ướt.
• Rửa bằng dung dịch muối để giảm đau.
• Corticosteroid mức thấp như hydrocortison 1%, Pimecrolimus hoặc tacrolimus.

Besides việc sử dụng thuốc theo chỉ định của bác sĩ, bạn có thể thực hiện các bước chăm sóc da tại nhà để kiểm soát bệnh vẩy nến, bao gồm:

• Giảm căng thẳng bằng thiền hoặc yoga.
• Tránh kích hoạt gây bùng phát bệnh, theo dõi chế độ ăn và hoạt động hàng ngày của bạn.
• Không gãi vùng da bị vẩy, vì điều này có thể làm tình trạng trở nên tồi tệ hơn hoặc kích thích mọc vảy mới.
• Sử dụng kem dưỡng ẩm theo đề xuất của bác sĩ để giảm khô và vảy trên khuôn mặt.
• Hỗ trợ tâm lý nếu cảm thấy tự ti hoặc chán nản với tình trạng da.

Dưới đây là một số mẹo cơ bản:

• Sử dụng một lượng nhỏ thuốc và hạn chế sử dụng quanh mắt để tránh kích ứng.
• Luôn tuân theo hướng dẫn của bác sĩ để tránh tác dụng phụ, đặc biệt là với corticosteroid.
• Thảo luận với bác sĩ về việc sử dụng trang điểm để che đi vết bệnh vẩy nến trên khuôn mặt.

Mặc cảm vì bệnh vẩy nến trên khuôn mặt? Hãy thăm bác sĩ để xác định loại bệnh vẩy nến và nhận kế hoạch điều trị phù hợp. Chăm sóc y tế và tự trị tại nhà có thể giúp cải thiện tình trạng da. Bác sĩ sẽ hỗ trợ điều trị vảy nến trên khuôn mặt của bạn.

Nguồn tham khảo: healthline.com, webmd.com

• Giải pháp cho vảy nến nhẹ
• Bệnh vẩy nến và nguy cơ mắc bệnh thận mãn tính
• Lưu ý khi trị vảy nến da đầu tại nhà