1. So sánh cúm A và cúm B
Cúm là một loại bệnh truyền nhiễm thường gặp, có nguồn gốc từ virus Influenza và có thể lây lan qua đường hô hấp. Virus cúm bao gồm 3 chủng là cúm A, cúm B và cúm C. Trong số đó, cúm A và cúm B là những loại phổ biến nhất.
Cúm A còn được gọi là cúm gia cầm vì có thể lây từ gia cầm sang con người. Đây là loại virus có nguy cơ cao nhất trong số các loại cúm, nếu không được điều trị đúng cách có thể gây ra những biến chứng nghiêm trọng. Lịch sử đã chứng minh cúm A gây ra nhiều đại dịch chết người. Hiện nay, loại virus này vẫn thường bùng phát hàng năm và có thể ảnh hưởng đến mọi lứa tuổi.

Cúm A và cúm B là hai loại cúm phổ biến.
Ngoài cúm A, cúm B cũng là một trong những loại cúm thường gặp, tuy nhiên triệu chứng của nó ít nghiêm trọng hơn cúm A. Mặc dù không nguy hiểm nhưng nếu không được điều trị kịp thời, cúm B vẫn có thể gây ra những tác động tiêu cực đối với sức khỏe của người mắc.
Phân biệt cúm A và cúm B dựa trên các chủng virus của chúng.
Cấu trúc kháng nguyên bề mặt của cúm A được chia thành 2 loại như sau:
-
Hemagglutinin (H): kháng nguyên này có thể ngắt kết nối hồng cầu, mở đường cho virus thâm nhập vào tế bào hô hấp của cơ thể người mắc;
-
Neuraminidase (N): cơ chế hoạt động của kháng nguyên N tương tự như một loại men giúp gắn kết các thành phần của virus và giải phóng virus ra khỏi các tế bào bị bệnh.
Virus cúm A có tổng cộng 16 kháng nguyên H và 9 loại kháng nguyên N. Chúng có khả năng biến đổi những kháng nguyên này với nhau để tạo ra một chủng cúm A mới. Một số chủng cúm A nổi tiếng là A/H1N1, A/H5N1, A/H7N9,…
Ngược lại, cúm B chỉ có duy nhất một chủng gây bệnh được chia thành 2 dòng là cúm B/Victoria và cúm B/Yamagata. Chúng có khả năng lây truyền quanh năm và thường gây ra dịch theo mùa. Cúm B ít biến đổi hơn cúm A và không thấy có sự thay đổi về bản chất của kháng nguyên.
Trước những năm 1990, cộng đồng chỉ ghi nhận một dòng cúm B/Victoria. Sau đó, dòng cúm B/Yamagata cũng xuất hiện và trở nên phổ biến từ những năm 1990. Hai dòng cúm B này đã thay phiên nhau gây ra các dịch nổi bật theo từng năm và khu vực.
Phân biệt cúm A và cúm B dựa trên cách lây lan của chúng.
Giai đoạn chuyển mùa thường là lúc cúm A và cúm B phát triển tạo thành dịch. Cúm A có thể lây truyền từ gia cầm sang người và từ người sang người qua giọt bắn và đường hô hấp. Virus cúm có thể xâm nhập vào cơ thể thông qua chạm tay vào mũi, mắt, miệng sau khi tiếp xúc với người bệnh hoặc đồ vật nhiễm virus.
Khác với cúm A, cúm B chỉ lây từ người sang người và cơ chế lây truyền cũng giống như cúm A. Cúm A được đánh giá nguy hiểm hơn cúm B về mức độ nghiêm trọng của triệu chứng và biến chứng.
2. Các triệu chứng khi mắc cúm A và cúm B
2.1. Biểu hiện thường gặp
Hai loại cúm này có thể gặp ở mọi lứa tuổi khác nhau nhưng cần đặc biệt chú ý đối với những bệnh nhi dưới 5 tuổi, người bị suy giảm miễn dịch, người cao tuổi hoặc bệnh nhân mắc các bệnh mạn tính. Nếu những người này bị nhiễm cúm mùa, tình trạng bệnh có thể chuyển biến xấu và nguy hiểm.
Chỉ sau 1-3 ngày từ khi nhiễm virus, các triệu chứng của bệnh sẽ xuất hiện. Thông thường, cúm A thường có biểu hiện nặng hơn. Các triệu chứng bao gồm:
-
Người cảm thấy ớn lạnh, sốt cao;
-
Gặp phải các triệu chứng như ho, viêm họng;
-
Cơ thể trở nên uể oải, mệt mỏi;
-
Tiếp tục hắt hơi sổ mũi, chảy nước mũi;
-
Cảm thấy đau nhức ở các cơ.
Dù không quá nghiêm trọng, những biểu hiện này có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị kịp thời. Đặc biệt, ở những bệnh nhân mắc hen suyễn, khi mắc cúm, biểu hiện sẽ nặng hơn nhiều và có thể kích hoạt cơn hen cấp tính nghiêm trọng.

Cúm A và cúm B có thể xuất hiện ở mọi độ tuổi nhưng đặc biệt cần chú ý đến trẻ em dưới 5 tuổi
2.2. Các biến chứng khi mắc cúm A và cúm B
Cúm B cũng có khả năng gây ra biến chứng, tuy nhiên ít nghiêm trọng hơn so với cúm A. Các biến chứng có thể xuất hiện sau:
-
Viêm phổi tiên phát và thứ phát;
-
Biến chứng về tim mạch như suy tuần hoàn, viêm cơ tim,...;
-
Suy hô hấp;
-
Các biến chứng thần kinh như viêm não, viêm não tủy, viêm màng não,...;
-
Đối với phụ nữ mang thai: nguy cơ dị tật thai nhi, sảy thai;
-
Đối với trẻ nhỏ: nhiễm độc thần kinh, viêm tai.
3. Các biện pháp điều trị khi mắc cúm mùa
3.1. Đến gặp bác sĩ ngay khi xuất hiện các triệu chứng của bệnh
Ít khi cúm A và cúm B gây ra biến chứng nặng, nhưng điều này thường xảy ra đối với những người có sức đề kháng yếu và trẻ nhỏ. Mọi người không nên chủ quan trước virus cúm vì nếu không điều trị kịp thời và đúng cách, nguy cơ bệnh trở nặng rất cao. Do đó, khi phát hiện triệu chứng của cúm mùa, bạn nên đi khám và làm xét nghiệm để được chẩn đoán, đồng thời tuân theo hướng dẫn điều trị của bác sĩ để khỏi bệnh nhanh chóng.
Với trẻ nhỏ bị cúm nhẹ, có thể chăm sóc tại nhà. Trường hợp cúm nặng và có nguy cơ biến chứng cao, thường cần nhập viện để điều trị chuyên sâu. Phụ huynh cần chú ý nếu trẻ có các biểu hiện sau:
-
Khó thở, thở nhanh;
-
Đau tức bụng, ngực;
-
Chân tay lạnh, da tái nhợt;
-
Mệt mỏi, ngủ li bì;
-
Sốt cao trên 39 độ C;
-
Tiểu ít, rối loạn điện giải, khát nước nhưng không muốn uống;
-
Nôn nhiều.
3.2. Lưu ý trong điều trị cúm
Trong quá trình điều trị cúm, bệnh nhân và gia đình cần chú ý các điều sau:
-
Tránh đưa bệnh nhân ra nơi đông người, đặc biệt là tránh tiếp xúc với trẻ em, người có hệ miễn dịch yếu, người cao tuổi;
-
Bảo đảm bệnh nhân được cung cấp đầy đủ chất dinh dưỡng, thức ăn dễ tiêu hóa, mềm mịn;
-
Bệnh nhân nên nghỉ ngơi ở nơi có không khí thông thoáng;
-
Sử dụng thuốc giảm sốt nếu có sốt cao trên 38,5 độ C;
-
Trong quá trình chăm sóc người bệnh, người thân cần đeo khẩu trang và rửa tay thường xuyên bằng xà phòng diệt khuẩn, kết hợp với việc vệ sinh mũi họng hàng ngày. Điều này cũng áp dụng cho bệnh nhân.
Hiện nay, biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất là tiêm vắc xin phòng bệnh cúm hàng năm. Mặc dù vắc xin không bảo vệ chúng ta hoàn toàn trước virus cúm, nhưng khi bị nhiễm cúm, mức độ bệnh sẽ nhẹ hơn đáng kể.

Tiêm vắc xin là biện pháp hiệu quả nhất để phòng tránh cúm
Nếu bạn có các triệu chứng cảnh báo bệnh cúm, hãy đi xét nghiệm sàng lọc ngay. Hệ thống Y tế Mytour là địa chỉ tin cậy cung cấp dịch vụ xét nghiệm và khám chữa bệnh, với đội ngũ y bác sĩ giàu kinh nghiệm, hệ thống trang thiết bị hiện đại và Trung tâm Xét nghiệm đạt chuẩn ISO 15189:2012 và CAP, giúp chẩn đoán nhanh chóng, phân loại chính xác chủng virus cúm mùa bạn đang mắc phải.
